# ระบบใกล้เก็บเกี่ยว: พาณิชย์ใช้ดาวเทียมและ AI คาดข้าวนาปี ตั้งเป็น KPI จังหวัดปี 2570

> ระบบใกล้เก็บเกี่ยว ของกระทรวงพาณิชย์ใช้ข้อมูลดาวเทียมและ AI คาดการณ์ข้าวนาปี ประชุม 30 ต.ค. 2569 ตั้งเป็น KPI บังคับพาณิชย์จังหวัดปีงบ 2570 ส่วนต่าง 2.9%

- ประเภท: ข่าว · หมวด: Agriculture & Food
- เผยแพร่: 2026-11-04T13:39:00.000Z · อัปเดต: 2026-11-04T13:39:00.000Z
- โดย: กองบรรณาธิการ THAI DATA, THAI DATA IT BUSINESS ENTERPRISE
- ที่มา: https://thaidata.co.th/agrifood/klai-kep-kiao-rice-forecast-system-commerce-kpi-2570/

## สรุปประเด็นสำคัญ

- กระทรวงพาณิชย์ประชุมพาณิชย์จังหวัดทุกจังหวัดเมื่อ **30 ตุลาคม 2569** กำหนดให้ใช้**ระบบใกล้เก็บเกี่ยว**เป็นตัวชี้วัดบังคับ (KPI) ของปีงบประมาณ **2570**
- จากการใช้งานจริง ข้อมูลคาดการณ์ผลผลิตข้าวในระบบใกล้เคียงกับที่จังหวัดประเมิน มีส่วนต่างประมาณร้อยละ **2.9**
- ระบบเปิดตัวเมื่อ **30 กันยายน 2569** จากความร่วมมือ **4 กระทรวง** (พาณิชย์ เกษตรและสหกรณ์ อว. ดีอี) นำร่องข้าวนาปีก่อนต่อยอดสินค้าเกษตรอื่น
- ระบบเชื่อมข้อมูล **5 แหล่ง** ได้แก่ ภาพถ่ายดาวเทียมของ GISTDA ทะเบียนข้าวของกรมส่งเสริมการเกษตร ราคารับซื้อข้าวเปลือกของกรมการค้าภายใน พฤติกรรมผู้บริโภคของ DITP และการค้าข้าวโลกของกรมการค้าต่างประเทศ
- สิ่งที่จะเพิ่มต่อ คือราคารับซื้อข้าวเปลือกแยกความชื้นร้อยละ **15** และ **25** ข้อมูลกำลังรับซื้อและพื้นที่เก็บรักษา และต้นทุนการปลูกข้าว

ระบบใกล้เก็บเกี่ยวของกระทรวงพาณิชย์ซึ่งใช้ข้อมูลดาวเทียมและ AI คาดการณ์ผลผลิตข้าวนาปี กลายเป็นตัวชี้วัดบังคับ (KPI) ของพาณิชย์จังหวัดทุกจังหวัดในปีงบประมาณ 2570 หลังกระทรวงประชุมเมื่อวันที่ 30 ตุลาคม 2569 (2026) ผลใช้งานจริงพบว่าข้อมูลคาดการณ์ของระบบต่างจากการประเมินของจังหวัดประมาณร้อยละ 2.9

## ระบบใกล้เก็บเกี่ยวคืออะไร และเปิดตัวเมื่อไร

นายนันทพงษ์ จิระเลิศพงษ์ ผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) แจ้งเมื่อ 16 กันยายน 2569 ว่า สนค. จัดทำระบบบริหารเสถียรภาพราคาสินค้าเกษตร "ใกล้เก็บเกี่ยว" ตามโจทย์ของนางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ เพื่อเปลี่ยนจากการตามแก้ปัญหาไปสู่การบริหารล่วงหน้า นำร่องกับข้าวก่อนผลผลิตนาปีออกสู่ตลาดช่วงปลายปี

ระบบเปิดตัวเมื่อ 30 กันยายน 2569 พร้อมการลงนามบันทึกความร่วมมือระหว่าง 4 กระทรวง คือพาณิชย์ เกษตรและสหกรณ์ การอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) และดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) กระทรวงพาณิชย์แจ้งเมื่อ 1 ตุลาคมว่าเริ่มจากข้าวนาปีก่อนต่อยอดไปสินค้าเกษตรอื่น โดยมีสำนักงานพาณิชย์จังหวัดเป็นกลไกเชื่อมข้อมูลและสะท้อนสถานการณ์จากพื้นที่

![ผู้ร่วมงานเปิดตัวระบบใกล้เก็บเกี่ยวชี้หน้าจอแสดงข้อมูลบนแดชบอร์ด ภาพประกอบข่าวของกระทรวงพาณิชย์](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/klai-kep-kiao-rice-forecast-system-commerce-kpi-2570/klai-kep-kiao-launch-dashboard.webp?v=0e368c8f) _(ภาพ: สำนักข่าวพาณิชย์ กระทรวงพาณิชย์)_

## ระบบใกล้เก็บเกี่ยวเชื่อมข้อมูลจากที่ไหน

สนค. ระบุว่าระบบใกล้เก็บเกี่ยวรวมข้อมูลข้าวตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำจาก 5 แหล่ง และนำ AI วิเคราะห์ชี้เป้าตลาดที่มีศักยภาพและต้องการข้าวมูลค่าสูง เชื่อมฝั่งผลผลิต (Supply) กับความต้องการของตลาด (Demand)

| ข้อมูล | หน่วยงานเจ้าของข้อมูล |
| --- | --- |
| คาดการณ์ผลผลิตข้าวจากภาพถ่ายดาวเทียม | GISTDA |
| ทะเบียนข้าว | กรมส่งเสริมการเกษตร |
| ราคารับซื้อข้าวเปลือกหน้าโรงสี | กรมการค้าภายใน |
| พฤติกรรมผู้บริโภคข้าว | กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ (DITP) |
| การค้าข้าวในตลาดโลก | กรมการค้าต่างประเทศ |

นายนันทพงษ์กล่าวว่าสิ่งที่ สนค. ทำไม่ใช่การสร้าง Dashboard เพิ่มอีกหนึ่งระบบ แต่เป็นการเปลี่ยนวิธีคิดจากข้อมูลที่บอกว่าเกิดอะไรขึ้นแล้ว ไปสู่ข้อมูลที่ช่วยให้เห็นว่าอะไรกำลังจะเกิดขึ้น

![ภาพสรุประบบใกล้เก็บเกี่ยว: 4 กระทรวง 5 แหล่งข้อมูล และส่วนต่างคาดการณ์ 2.9%](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/klai-kep-kiao-rice-forecast-system-commerce-kpi-2570/klai-kep-kiao-tiles.webp?v=498adf19) _(ภาพ: THAI DATA (ข้อมูล: กระทรวงพาณิชย์ (สำนักข่าวพาณิชย์)))_

## 30 ตุลาคม: ตั้งระบบใกล้เก็บเกี่ยวเป็น KPI บังคับ

กระทรวงพาณิชย์ประชุมเรื่องระบบใกล้เก็บเกี่ยวกับพาณิชย์จังหวัดทุกจังหวัดเมื่อ 30 ตุลาคม 2569 ที่ห้องศูนย์ปฏิบัติการกระทรวง โดยนายนันทพงษ์ร่วมกับ ร.ต.จักรา ยอดมณี รองปลัดกระทรวงพาณิชย์ เป็นประธาน ผู้อำนวยการกองบริหารการพาณิชย์ภูมิภาคและผู้แทนกรมการค้าภายในเข้าร่วม ตามนโยบายของรัฐมนตรีที่สั่งให้นำระบบมาใช้เป็นรูปธรรม

กระทรวงกำหนดให้ใช้ระบบใกล้เก็บเกี่ยวเป็นตัวชี้วัดบังคับของพาณิชย์จังหวัดประจำปีงบประมาณ 2570 ครอบคลุมสี่ส่วน คือการรายงานข้อมูล การติดตามสัญญาณเตือน การนำข้อมูลไปประกอบมาตรการ และการติดตามผล และให้ทุกจังหวัดใช้ข้อมูลคาดการณ์ผลผลิตและสถานการณ์ราคาประเมินความพร้อมด้านตลาด วางแผนเชื่อมโยงแหล่งรับซื้อ และกำหนดมาตรการ

![การประชุมทางไกลของกระทรวงพาณิชย์กับพาณิชย์จังหวัดทุกจังหวัดเรื่องการใช้ระบบใกล้เก็บเกี่ยว 30 ตุลาคม 2569](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/klai-kep-kiao-rice-forecast-system-commerce-kpi-2570/klai-kep-kiao-provincial-meeting-30-oct.webp?v=cc913ad8) _(ภาพ: สำนักข่าวพาณิชย์ กระทรวงพาณิชย์)_

## ผลใช้งานระบบใกล้เก็บเกี่ยวจริง ส่วนต่าง 2.9% และสิ่งที่จะปรับ

กระทรวงแจ้งว่าจากการใช้งานระบบใกล้เก็บเกี่ยวจริงในพื้นที่ ข้อมูลคาดการณ์ผลผลิตในระบบใกล้เคียงกับการประเมินของจังหวัด มีส่วนต่างประมาณร้อยละ 2.9 ตัวเลขนี้เทียบกับประมาณการของจังหวัดเอง ไม่ใช่เทียบกับผลผลิตจริงหลังเก็บเกี่ยว ซึ่งยังไม่มีผลให้เทียบ

พาณิชย์จังหวัดเสนอให้แยกผลผลิตที่เก็บไว้บริโภคและทำพันธุ์ เพื่อประเมินปริมาณข้าวที่เข้าสู่ตลาดและวางมาตรการได้แม่นยำขึ้น กระทรวงจะนำข้อเสนอมาพัฒนาระบบ ดังนี้

- แสดงราคารับซื้อข้าวเปลือกแยกตามความชื้นร้อยละ 15 และ 25
- รวบรวมข้อมูลกำลังรับซื้อและพื้นที่เก็บรักษาที่พร้อมใช้งานจริง
- เพิ่มข้อมูลต้นทุนการปลูกข้าว
- ศึกษาเกณฑ์แจ้งเตือนด้านราคาที่เหมาะสม

## ระบบใกล้เก็บเกี่ยวเกี่ยวกับมาตรการข้าวนาปีอย่างไร

ระบบใกล้เก็บเกี่ยวเป็นเครื่องมือฝั่งข้อมูล ส่วนมาตรการช่วยเกษตรกร เช่น สินเชื่อชะลอการขาย อยู่ในข่าว[ข้าวนาปี 2569/70 ราคาข้าวเปลือกและสินเชื่อชะลอการขาย](/agrifood/thai-rice-2569-70-price-measures-cabinet/) ส่วนตลาดส่งออกที่ระบบอ้างถึง ดูข่าว[ส่งออกข้าวอาเซียนพุ่ง 109%](/agrifood/asean-rice-exports-109-percent-2026/) นางศุภจีแจ้งเมื่อ 1 ตุลาคมว่าจะนำข้อมูลของระบบไปประกอบการพัฒนาแนวทางข้าวประณีต ซึ่งมีเกษตรกร 466 กลุ่มอยู่ในแนวทางพัฒนาในเวลานั้น

## ผลต่อเกษตรกร โรงสี และผู้ประกอบการจากระบบใกล้เก็บเกี่ยว

1. **เกษตรกร** สอบถามพาณิชย์จังหวัดว่าข้อมูลคาดการณ์ผลผลิตและราคาของจังหวัดตนออกมาอย่างไร ประกาศของกระทรวงไม่ได้ระบุว่าเกษตรกรทั่วไปเข้าใช้ระบบได้โดยตรง
2. **โรงสีและผู้รับซื้อ** ระบบจะรวบรวมข้อมูลกำลังรับซื้อและพื้นที่เก็บรักษาที่พร้อมใช้งานจริง ประกาศไม่ได้ระบุว่าจะเก็บจากใครอย่างไร ควรสอบถามพาณิชย์จังหวัดและเตรียมตัวเลขของตนให้ปัจจุบัน
3. **หน่วยงานและผู้พัฒนาระบบข้อมูล** บทเรียนที่กระทรวงยกคือข้อมูลต้องเป็นปัจจุบัน และต้องมีตัวชี้วัดให้คนใช้งานจริง
4. **สิ่งที่ต้องติดตามต่อ** ว่าระบบใกล้เก็บเกี่ยวจะขยายไปสินค้าเกษตรอื่นเมื่อใด และเมื่อเก็บเกี่ยวเสร็จ ผลคาดการณ์ตรงกับผลผลิตจริงเท่าไร

## บริการของ THAI DATA CLOUD ที่เกี่ยวข้อง

โครงการอย่างระบบใกล้เก็บเกี่ยวที่รวมข้อมูลดาวเทียม ทะเบียน ราคา และตลาดจากหลายหน่วยงานต้องเก็บและเชื่อมข้อมูลจำนวนมากอย่างต่อเนื่อง องค์กรไทยที่จะทำงานลักษณะนี้ควรเลือกที่เก็บข้อมูลที่อยู่ในประเทศและมีคนดูแล [Private Cloud](https://thaidata.cloud/private-cloud/) ของ THAI DATA CLOUD เก็บข้อมูลไว้ในประเทศ รองรับ PDPA ราคาคงที่เป็นบาท มีทีมวิศวกรไทยดูแล 24/7 และ SLA 99.9% (THAI DATA CLOUD เป็นผู้ดำเนินงานเว็บไซต์นี้)

## ภาพบันทึก

![หน้าข่าวของสำนักข่าวพาณิชย์ที่เป็นต้นทางของข้อมูล KPI และส่วนต่าง 2.9%](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/klai-kep-kiao-rice-forecast-system-commerce-kpi-2570/cna-klai-kep-kiao-kpi-page.webp?v=4a8e8887) _(ภาพ: สำนักข่าวพาณิชย์ (ภาพหน้าจอ))_

![ภาพประกอบข่าว สนค. เรื่องระบบใกล้เก็บเกี่ยว จากสำนักข่าวพาณิชย์ 16 กันยายน 2569](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/klai-kep-kiao-rice-forecast-system-commerce-kpi-2570/klai-kep-kiao-tpso-director-nanthapong.webp?v=7cd10168) _(ภาพ: สำนักข่าวพาณิชย์ กระทรวงพาณิชย์)_

ติดตามข่าวธุรกิจเกษตรและอาหารได้ที่หมวด[เกษตรและอาหาร](/agrifood/)

## คำถามที่พบบ่อย

### ระบบใกล้เก็บเกี่ยวคืออะไร?

ระบบใกล้เก็บเกี่ยวคือระบบบริหารเสถียรภาพราคาสินค้าเกษตรของกระทรวงพาณิชย์ ที่จัดทำโดย สนค. ร่วมกับ 4 กระทรวง ใช้ข้อมูลหลายหน่วยงานและ AI คาดการณ์ผลผลิตและราคาล่วงหน้า เริ่มนำร่องกับข้าวนาปีเมื่อ 30 กันยายน 2569

### ระบบใกล้เก็บเกี่ยวใช้ข้อมูลอะไรบ้าง?

ตามที่ สนค. แจ้ง ระบบใกล้เก็บเกี่ยวใช้ข้อมูล 5 แหล่ง ได้แก่ คาดการณ์ผลผลิตจากภาพถ่ายดาวเทียมของ GISTDA ทะเบียนข้าวจากกรมส่งเสริมการเกษตร ราคารับซื้อข้าวเปลือกจากกรมการค้าภายใน พฤติกรรมผู้บริโภคจาก DITP และการค้าข้าวโลกจากกรมการค้าต่างประเทศ

### ระบบใกล้เก็บเกี่ยวแม่นยำแค่ไหน?

กระทรวงพาณิชย์แจงเมื่อ 30 ตุลาคม 2569 ว่าจากการใช้งานจริง ข้อมูลคาดการณ์ผลผลิตข้าวในระบบใกล้เคียงกับการประเมินของจังหวัด มีส่วนต่างประมาณร้อยละ 2.9 ตัวเลขนี้เป็นการเทียบกับประมาณการของจังหวัดเอง ไม่ใช่เทียบกับผลผลิตจริงหลังเก็บเกี่ยว

### เกษตรกรได้ประโยชน์จากระบบใกล้เก็บเกี่ยวอย่างไร?

ระบบช่วยให้ภาครัฐเห็นปริมาณ ราคา และแนวโน้มผลผลิตล่วงหน้า เพื่อเตรียมตลาด เชื่อมแหล่งรับซื้อ และกำหนดมาตรการรายพื้นที่ ประกาศของกระทรวงไม่ได้ระบุว่าเกษตรกรทั่วไปเข้าใช้ระบบได้หรือไม่ ผู้สนใจควรสอบถามพาณิชย์จังหวัด


## แหล่งอ้างอิง

- [“พาณิชย์”ซักซ้อมพาณิชย์จังหวัด รัน “ใกล้เก็บเกี่ยว” นำข้อมูลบริหารจัดการข้าว](https://www.commercenewsagency.com/news/9906) — สำนักข่าวพาณิชย์ (กระทรวงพาณิชย์)
- [“ศุภจี”เปิดตัว “ใกล้เก็บเกี่ยว” บริหารสินค้าเกษตรด้วยข้อมูล-เทคโนโลยี นำร่องข้าว](https://www.commercenewsagency.com/news/9820) — สำนักข่าวพาณิชย์ (กระทรวงพาณิชย์)
- [สนค.ดัน “ใกล้เก็บเกี่ยว” ใช้เทคโนโลยี-AI เปลี่ยนแก้ปัญหาสู่บริหารล่วงหน้า นำร่องข้าว](https://www.commercenewsagency.com/news/9763) — สำนักข่าวพาณิชย์ (กระทรวงพาณิชย์)