# Data Center คืออะไร

> อาคารหรือสถานที่ที่ออกแบบมาเฉพาะเพื่อติดตั้งและใช้งานเซิร์ฟเวอร์ ระบบจัดเก็บข้อมูล และอุปกรณ์เครือข่าย โดยมีระบบไฟฟ้า ระบบทำความเย็น และการเชื่อมต่อความเร็วสูงรองรับให้ทำงานได้ต่อเนื่อง

- ชื่ออื่น: ศูนย์ข้อมูล, ดาต้าเซ็นเตอร์, Data Centre, Datacenter
- ปรับปรุงล่าสุด: 2026-10-01T18:22:00.000Z
- ที่มา: https://thaidata.co.th/glossary/data-center/

**Data Center** คืออาคารหรือสถานที่ที่ออกแบบมาเฉพาะเพื่อติดตั้งคอมพิวเตอร์ ซึ่งส่วนใหญ่คือเซิร์ฟเวอร์ และมักเชื่อมต่อกับอินเทอร์เน็ตความเร็วสูง ตามคำอธิบายของ CNCF การรวมเซิร์ฟเวอร์จำนวนมากไว้ในที่เดียวทำให้ได้กำลังประมวลผลเกินกว่าที่เครื่องเดียวจะให้ได้ จึงเป็นฐานของทั้งระบบงานองค์กรและบริการคลาวด์

## Data Center ทำงานอย่างไร

Data Center ประกอบด้วยสองส่วนที่ทำงานคู่กัน ส่วนแรกคืออุปกรณ์ไอที ได้แก่ เซิร์ฟเวอร์ สตอเรจ และเครือข่าย ส่วนที่สองคือโครงสร้างพื้นฐานของอาคาร ได้แก่ ระบบไฟฟ้าหลักและไฟฟ้าสำรอง ระบบทำความเย็น และระบบรักษาความปลอดภัย

ความน่าเชื่อถือของส่วนที่สองมักอ้างอิงมาตรฐาน Tier ของ Uptime Institute ซึ่งแบ่งเป็นสี่ระดับ

- **Tier I** กำลังรองรับพื้นฐาน ต้องหยุดระบบเมื่อซ่อมบำรุง
- **Tier II** มีอุปกรณ์สำรองสำหรับไฟฟ้าและความเย็น
- **Tier III** ซ่อมบำรุงได้โดยไม่ต้องหยุดระบบ (concurrently maintainable) เพราะมีเส้นทางจ่ายสำรอง
- **Tier IV** ทนต่อความผิดพร่อง (fault tolerant) ด้วยระบบที่เป็นอิสระและแยกจากกันทางกายภาพ อุปกรณ์ชิ้นหนึ่งเสียจึงไม่กระทบงานไอที

ด้านประสิทธิภาพพลังงานวัดด้วยค่า PUE ซึ่งกฎระเบียบของสหภาพยุโรปปี 2024 กำหนดสูตรไว้ว่าเท่ากับพลังงานทั้งหมดที่ Data Center ใช้ หารด้วยพลังงานที่อุปกรณ์ไอทีใช้ ค่ายิ่งใกล้ 1 ยิ่งหมายถึงพลังงานส่วนใหญ่ไปถึงอุปกรณ์ไอทีจริง

## ตัวอย่างการใช้งาน

- **Data Center ขององค์กร** ธนาคารหรือโรงงานสร้างและดูแลเองเพื่อใช้กับระบบงานของตนเท่านั้น
- **Colocation** องค์กรนำเซิร์ฟเวอร์ของตนไปวางในอาคารของผู้ให้บริการ
- **ฐานของบริการคลาวด์** ผู้ให้บริการคลาวด์ให้เช่ากำลังประมวลผลจาก Data Center ขนาดใหญ่ของตน
- **ศูนย์สำรอง** ใช้ Data Center แห่งที่สองรองรับการกู้คืนระบบเมื่อแห่งหลักใช้งานไม่ได้

## Data Center ต่างจาก Cloud อย่างไร

Data Center คือสถานที่และอุปกรณ์ทางกายภาพ ส่วน Cloud คือรูปแบบการให้บริการทรัพยากรที่ทำงานอยู่ใน Data Center อีกทอดหนึ่ง ผู้ใช้คลาวด์ไม่ต้องดูแลอาคาร ไฟฟ้า หรือเครื่อง แต่ระบบยังตั้งอยู่ใน Data Center ของผู้ให้บริการเสมอ เมื่อเลือกผู้ให้บริการ องค์กรจึงควรถามถึงที่ตั้ง ระดับ Tier และข้อตกลงระดับบริการของ Data Center ที่อยู่เบื้องหลังด้วย

## แหล่งอ้างอิง

- [Datacenter | Cloud Native Glossary](https://glossary.cncf.io/data-center/) — CNCF
- [Tier Classification System](https://uptimeinstitute.com/tiers) — Uptime Institute
- [Commission Delegated Regulation (EU) 2024/1364 on the first phase of the establishment of a common Union rating scheme for data centres](https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=OJ:L_202401364) — European Commission (EUR-Lex)