# จีนเข้า WTO 25 ปี: ที่ประชุมโดฮาอนุมัติ 10 พ.ย. 2001 ปิดการเจรจาเกือบ 15 ปี

> จีนเข้า WTO 25 ปี ครบ 10 พ.ย. 2026 นับจากวันที่ที่ประชุมรัฐมนตรี WTO ที่โดฮาอนุมัติรับจีนเป็นสมาชิก ปิดการเจรจาเกือบ 15 ปี ก่อนเป็นสมาชิกจริง 11 ธ.ค. 2001

- ประเภท: อธิบาย · หมวด: History
- เผยแพร่: 2026-11-08T04:17:00.000Z · อัปเดต: 2026-11-08T04:17:00.000Z
- โดย: กองบรรณาธิการ THAI DATA, THAI DATA IT BUSINESS ENTERPRISE
- ที่มา: https://thaidata.co.th/history/china-wto-25-years-accession-doha-2001/

## สรุปประเด็นสำคัญ

- **จีนเข้า WTO 25 ปี** ครบในวันที่ **10 พฤศจิกายน 2026** นับจากวันที่ที่ประชุมระดับรัฐมนตรีของ WTO อนุมัติข้อตกลงรับจีนเข้าเป็นสมาชิกโดยฉันทามติเมื่อ **10 พฤศจิกายน 2001**
- คณะทำงานที่มีเอกอัครราชทูต Pierre-Louis Girard จากสวิตเซอร์แลนด์เป็นประธาน ปิดการเจรจาที่ใช้เวลาเกือบ **15 ปี** เมื่อ **17 กันยายน 2001** และส่งเอกสารกฎหมายราว **900 หน้า** ให้สมาชิก **142** ประเทศรับรอง
- จีนเป็นสมาชิก WTO ตั้งแต่ **11 ธันวาคม 2001** ส่วนไทยเป็นสมาชิกมาตั้งแต่ **1 มกราคม 1995** และเป็นภาคี GATT ตั้งแต่ปี 1982
- ข้อผูกพันของจีนรวมถึงลดเพดานภาษีสินค้าเกษตรเฉลี่ยเหลือ **15%** สินค้าอุตสาหกรรม **8.9%** และกลไกปกป้องพิเศษช่วงเปลี่ยนผ่าน **12 ปี**

จีนเข้า WTO 25 ปี ครบในวันที่ 10 พฤศจิกายน 2026 นับจากวันที่ที่ประชุมระดับรัฐมนตรีขององค์การการค้าโลก (WTO) ที่กรุงโดฮา ประเทศกาตาร์ อนุมัติข้อตกลงรับจีนเข้าเป็นสมาชิกโดยฉันทามติเมื่อ 10 พฤศจิกายน 2001 ปิดฉากการเจรจาที่ใช้เวลาเกือบ 15 ปี และจีนเป็นสมาชิกจริงในวันที่ 11 ธันวาคม 2001

## จีนเข้า WTO 25 ปี: เกิดอะไรขึ้นที่โดฮา

[ประกาศของ WTO ฉบับที่ Press/252](https://www.wto.org/english/news_e/pres01_e/pr252_e.htm) ระบุว่า วันที่ 10 พฤศจิกายน 2001 ที่ประชุมระดับรัฐมนตรีของ WTO (Ministerial Conference) อนุมัติข้อความของข้อตกลงรับจีนเข้าเป็นสมาชิกโดยฉันทามติ เอกสารที่รับรองวันนั้นมี 3 ชุด

1. รายงานของคณะทำงานว่าด้วยการเข้าเป็นสมาชิกของจีน (Working Party report)
2. พิธีสารการเข้าเป็นสมาชิก (Protocol of Accession) ซึ่งกำหนดเงื่อนไขการเป็นสมาชิก
3. ตารางข้อผูกพันของจีนเรื่องการเปิดตลาดสินค้าและบริการ

![ประกาศ Press/252 ของ WTO ลงวันที่ 10 พฤศจิกายน 2001 ยังเปิดอ่านได้บนเว็บไซต์ WTO](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/china-wto-25-years-accession-doha-2001/wto-press-252-china-accession-page.webp?v=b86599d3) _(ภาพ: World Trade Organization (ภาพหน้าจอ))_

ประกาศฉบับเดียวกันระบุว่าจีนจะเป็นสมาชิกตามกฎหมาย 30 วันหลังจาก WTO ได้รับแจ้งว่ารัฐสภาจีนให้สัตยาบันข้อตกลงแล้ว [หน้าข้อมูลสมาชิกของ WTO](https://www.wto.org/english/thewto_e/countries_e/china_e.htm) บันทึกว่าจีนเป็นสมาชิกตั้งแต่ 11 ธันวาคม 2001 ส่วนวันรุ่งขึ้นหลังการอนุมัติจีน คือ 11 พฤศจิกายน 2001 [ที่ประชุมเดียวกันอนุมัติการเข้าเป็นสมาชิกของจีนไทเป](https://www.wto.org/english/news_e/pres01_e/pr253_e.htm) ด้วยเงื่อนไข 30 วันแบบเดียวกัน

Mike Moore ผู้อำนวยการใหญ่ของ WTO ในตอนนั้น เรียกการอนุมัติครั้งนี้ว่าเป็นช่วงเวลาประวัติศาสตร์ของ WTO ของจีน และของความร่วมมือทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ ส่วน Shi Guangsheng รัฐมนตรีการค้าต่างประเทศและความร่วมมือทางเศรษฐกิจของจีน ซึ่งเป็นหัวหน้าคณะผู้แทน กล่าวหลังการอนุมัติว่าอยากเชิญสมาชิกทั้งหมดร่วมกันวางกฎการค้าระหว่างประเทศของศตวรรษใหม่อย่างเท่าเทียม เพื่อให้ประเทศกำลังพัฒนาได้ประโยชน์จากโลกาภิวัตน์มากขึ้น

![อาคาร Centre William Rappard สำนักงานใหญ่ของ WTO ที่เจนีวา ประกาศของ WTO ระบุว่าการเจรจาเรื่องจีนส่วนหนึ่งจัดที่ WTO ในเจนีวา](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/china-wto-25-years-accession-doha-2001/wto-centre-william-rappard-entrance.webp?v=1c15a0a8) _(ภาพ: Jérémy Toma (CC BY-SA 4.0 ผ่าน Wikimedia Commons))_

## ก่อน จีนเข้า WTO 25 ปี: การเจรจาเกือบ 15 ปี

[ประกาศของ WTO ฉบับที่ Press/243](https://www.wto.org/english/news_e/pres01_e/pr243_e.htm) วันที่ 17 กันยายน 2001 เล่าที่มาไว้ในหมายเหตุถึงบรรณาธิการ จีนเป็นหนึ่งใน 23 ประเทศที่ลงนามความตกลงทั่วไปว่าด้วยภาษีศุลกากรและการค้า (GATT) ชุดแรกในปี 1948 เอกสารของ WTO บันทึกว่าหลังปี 1949 รัฐบาลที่ไต้หวันประกาศว่าจีนจะออกจากระบบ GATT แม้รัฐบาลปักกิ่งไม่เคยรับรองการถอนตัวนั้น จนเกือบ 40 ปีต่อมา ในปี 1986 จีนแจ้ง GATT ว่าต้องการกลับเข้าเป็นภาคี

คณะทำงานเรื่องสถานะของจีนตั้งขึ้นภายใต้ GATT ในปี 1987 ตอนแรกดูเฉพาะการค้าสินค้า ในปี 1995 คณะทำงานถูกเปลี่ยนเป็นคณะทำงานของ WTO และขยายขอบเขตไปถึงการค้าบริการ มาตรการที่ไม่ใช่ภาษี และทรัพย์สินทางปัญญา การเจรจาส่วนใหญ่เป็นการเจรจาสองฝ่ายระหว่างจีนกับสมาชิกแต่ละประเทศ ทั้งที่เจนีวาและในเมืองหลวงต่าง ๆ

วันที่ 17 กันยายน 2001 คณะทำงานที่มีเอกอัครราชทูต Pierre-Louis Girard เจ้าหน้าที่การค้าอาวุโสของสวิตเซอร์แลนด์เป็นประธาน ปิดการเจรจาที่ใช้เวลาเกือบ 15 ปี และส่งเอกสารกฎหมายราว 900 หน้าให้รัฐบาลสมาชิก 142 ประเทศรับรองที่การประชุมระดับรัฐมนตรีที่โดฮาในเดือนพฤศจิกายน

![จีนเข้า WTO 25 ปี: ลานด้านในอาคาร Centre William Rappard สำนักงานใหญ่ของ WTO ที่เจนีวา](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/china-wto-25-years-accession-doha-2001/wto-centre-william-rappard-courtyard.webp?v=d2821a24) _(ภาพ: Jérémy Toma (CC BY-SA 4.0 ผ่าน Wikimedia Commons))_

## ลำดับเหตุการณ์ จีนเข้า WTO 25 ปี

| ปี/วันที่ | เหตุการณ์ | ที่มา |
| --- | --- | --- |
| 1948 | จีนเป็น 1 ใน 23 ประเทศที่ลงนาม GATT ชุดแรก | WTO Press/243 |
| 1986 | จีนแจ้ง GATT ว่าต้องการกลับเข้าเป็นภาคี | WTO Press/243 |
| 1987 | ตั้งคณะทำงานเรื่องสถานะของจีนภายใต้ GATT | WTO Press/243 |
| 1 ม.ค. 1995 | ไทยเป็นสมาชิก WTO ในปีเดียวกันคณะทำงานเรื่องจีนเปลี่ยนเป็นคณะทำงานของ WTO | หน้าสมาชิกไทยของ WTO, Press/243 |
| 17 ก.ย. 2001 | คณะทำงานปิดการเจรจา ส่งเอกสารราว 900 หน้าให้สมาชิก 142 ประเทศ | WTO Press/243 |
| 10 พ.ย. 2001 | ที่ประชุมรัฐมนตรีที่โดฮาอนุมัติข้อตกลงรับจีนโดยฉันทามติ | WTO Press/252 |
| 11 พ.ย. 2001 | ที่ประชุมเดียวกันอนุมัติการเข้าเป็นสมาชิกของจีนไทเป | WTO Press/253 |
| 11 ธ.ค. 2001 | จีนเป็นสมาชิก WTO | หน้าสมาชิกจีนของ WTO |
| 31 ธ.ค. 2004 | กำหนดสิ้นสุดโควตาสิ่งทอสำหรับสมาชิกทุกประเทศ | WTO Press/243 |
| สิ้นปี 2008 | กำหนดสิ้นสุดกลไกปกป้องเฉพาะสินค้าสิ่งทอจากจีน | WTO Press/243 |
| 2010 | เส้นตายสุดท้ายของการลดภาษีตามข้อผูกพัน | WTO Press/243 |
| ธ.ค. 2013 | ครบ 12 ปีของกลไกปกป้องพิเศษช่วงเปลี่ยนผ่าน (นับจากวันเป็นสมาชิก) | คำนวณจาก Press/243 |

ตาราง จีนเข้า WTO 25 ปี นี้ แถวสุดท้ายเป็นการนับเวลาของเราเองจากข้อความใน Press/243 ที่ระบุว่ากลไกนี้มีอายุ 12 ปีนับจากวันเป็นสมาชิก

## จีนเข้า WTO 25 ปี: จีนรับปากอะไรไว้บ้าง

ย้อนไปก่อน จีนเข้า WTO 25 ปี ประกาศ Press/243 สรุปข้อผูกพันของจีนไว้หลายข้อ ส่วนที่กระทบการค้ากับประเทศอื่นโดยตรงมีดังนี้

- ปฏิบัติต่อสมาชิก WTO ทุกประเทศอย่างไม่เลือกปฏิบัติ และให้บุคคลกับกิจการต่างชาติ รวมถึงรายที่ไม่ได้ลงทุนหรือจดทะเบียนในจีน ได้สิทธิทำการค้าไม่น้อยกว่ากิจการในจีน
- ยกเลิกระบบราคาสองมาตรฐาน และไม่ใช้การควบคุมราคาเพื่อปกป้องอุตสาหกรรมในประเทศ
- ภายใน 3 ปีหลังเป็นสมาชิก ทุกกิจการมีสิทธินำเข้าและส่งออกสินค้าทุกชนิด ยกเว้นบางรายการ
- ไม่อุดหนุนการส่งออกสินค้าเกษตร และจำกัดการอุดหนุนการผลิตสินค้าเกษตรไว้ที่ 8.5% ของมูลค่าผลผลิต
- คงสิทธิการค้าโดยรัฐสำหรับธัญพืช ยาสูบ เชื้อเพลิง และแร่
- ใช้ความตกลงด้านทรัพย์สินทางปัญญาที่เกี่ยวกับการค้า (TRIPS) เต็มรูปแบบตั้งแต่วันเป็นสมาชิก
- มีกลไกปกป้องพิเศษช่วงเปลี่ยนผ่าน 12 ปี ที่ให้สมาชิกอื่นใช้มาตรการได้เมื่อสินค้าจากจีนทำให้ตลาดในประเทศปั่นป่วนหรือเสี่ยงจะปั่นป่วน

ด้านภาษีศุลกากร จีนผูกพันเพดานภาษีสินค้านำเข้าทุกรายการ เมื่อทำครบตามข้อผูกพัน เพดานภาษีเฉลี่ยของสินค้าเกษตรจะเหลือ 15% (ช่วง 0–65% อัตราสูงสุดอยู่ที่ธัญพืช) และสินค้าอุตสาหกรรมเหลือ 8.9% (ช่วง 0–47% อัตราสูงสุดอยู่ที่ฟิล์มถ่ายภาพ รถยนต์ และสินค้าที่เกี่ยวข้อง) ภาษีส่วนใหญ่ลดภายในปี 2004 และไม่ช้ากว่าปี 2010

![ห้องโถง Salle des Pas-Perdus ภายในอาคาร Centre William Rappard](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/china-wto-25-years-accession-doha-2001/wto-centre-william-rappard-pas-perdus.webp?v=2741c2a9) _(ภาพ: Jérémy Toma (CC BY-SA 4.0 ผ่าน Wikimedia Commons))_

## จีนเข้า WTO 25 ปี กับการเปิดธุรกิจบริการ

ในเรื่อง จีนเข้า WTO 25 ปี ข้อผูกพันด้านบริการเป็นส่วนที่กำหนดเป็นขั้นตามเวลา ซึ่งอธิบายว่าทำไมผลของการเข้า WTO จึงค่อย ๆ เกิดตลอดหลายปีหลังปี 2001

| ธุรกิจ | ตอนเป็นสมาชิก | ภายหลัง |
| --- | --- | --- |
| โทรคมนาคม | ร่วมทุนได้ไม่จำกัดจำนวน ในบางเมือง ต่างชาติถือหุ้นไม่เกิน 25% | ภายใน 1 ปี ไม่เกิน 35% และขยายเมือง, ภายใน 3 ปี ไม่เกิน 49%, ภายใน 5 ปี ไม่จำกัดพื้นที่ |
| ธนาคาร | ธุรกิจเงินตราต่างประเทศไม่จำกัดกลุ่มลูกค้า | ภายใน 2 ปี ให้บริการเงินหยวนแก่กิจการจีน, ภายใน 5 ปี ให้บริการลูกค้าจีนทุกราย |
| ประกันวินาศภัย | ตั้งสาขาหรือร่วมทุนต่างชาติถือ 51% | ภายใน 2 ปี ตั้งบริษัทลูกที่ต่างชาติถือหุ้นทั้งหมดได้ |
| ประกันชีวิต | ร่วมทุนต่างชาติถือ 50% กับพันธมิตรที่เลือกเอง | ไม่ได้ระบุขั้นต่อไปในประกาศ |

![เพดานหุ้นต่างชาติในกิจการร่วมทุนโทรคมนาคมของจีนเพิ่มจาก 25% เป็น 35% และ 49% ภายใน 3 ปี](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/china-wto-25-years-accession-doha-2001/china-telecom-foreign-equity-cap.webp?v=1864119a) _(ภาพ: THAI DATA (ข้อมูล: WTO))_

ด้านสิ่งทอ ซึ่งเป็นสินค้าที่หลายประเทศจับตาในช่วง จีนเข้า WTO 25 ปีก่อน จีนเข้าเป็นภาคีความตกลงว่าด้วยสิ่งทอและเครื่องนุ่งห่มตั้งแต่วันเป็นสมาชิก โควตาสิ่งทอของสมาชิกทุกประเทศสิ้นสุด 31 ธันวาคม 2004 แต่มีกลไกปกป้องเฉพาะสิ่งทอจากจีนไปจนถึงสิ้นปี 2008

## บทเรียนสำหรับองค์กรไทยวันนี้

ไทยเป็นสมาชิก WTO มาตั้งแต่ 1 มกราคม 1995 และเป็นภาคี GATT ตั้งแต่ 20 พฤศจิกายน 1982 ตาม[หน้าข้อมูลสมาชิกของ WTO](https://www.wto.org/english/thewto_e/countries_e/thailand_e.htm) จึงอยู่ในระบบนี้ก่อนจีนหลายปี ในวาระ จีนเข้า WTO 25 ปี บทเรียนจากเอกสารชุดนี้ที่องค์กรไทยใช้ได้มีดังนี้

- **ข้อตกลงการค้ามีผลเป็นขั้น ไม่ได้เกิดในวันเดียว** ภาษีลดถึงปี 2010 โทรคมนาคมเปิดเต็มใน 5 ปี องค์กรที่วางแผนตลาดต่างประเทศควรอ่านตารางเวลาในข้อผูกพัน ไม่ใช่แค่ข่าววันลงนาม
- **กลไกปกป้องมีวันหมดอายุ** กลไกช่วงเปลี่ยนผ่าน 12 ปี และกลไกสิ่งทอถึงปี 2008 เป็นตัวอย่างว่ามาตรการพิเศษในข้อตกลงมักมีกำหนดสิ้นสุด
- **ทรัพย์สินทางปัญญาเป็นส่วนหนึ่งของการค้า** จีนต้องใช้ TRIPS เต็มรูปแบบตั้งแต่วันแรก ธุรกิจที่ขายแบรนด์หรือเทคโนโลยีข้ามประเทศควรจดทะเบียนสิทธิในตลาดปลายทาง
- **ต้นฉบับเปิดให้อ่านฟรี** ประกาศของ WTO ปี 2001 ที่ใช้เขียนเรื่อง จีนเข้า WTO 25 ปี นี้ยังเปิดอ่านได้บนเว็บไซต์ WTO ทุกฉบับ เป็นแหล่งที่ดีกว่าบทสรุปมือสอง เพราะมีตัวเลขและกำหนดเวลาครบ
- **ข้อตกลงหนึ่งฉบับมีหลายวันสำคัญ** วันปิดการเจรจา วันอนุมัติ และวันมีผลเป็นคนละวันกัน การอ้างวันที่ในสัญญาหรือแผนธุรกิจจึงควรระบุให้ชัดว่าหมายถึงวันไหน

ข่าวการค้าโลกปีนี้อ่านต่อได้ที่ [WTO คาดการณ์การค้าโลกปี 2026](/economy/wto-trade-forecast-2026-ai-goods-trade-3-9-percent/) และเรื่องอื่นในหมวด[ประวัติศาสตร์](/history/)

## ภาพบันทึก

ภาพอาคารสำนักงานใหญ่ WTO ที่เจนีวา ในวาระ จีนเข้า WTO 25 ปี จากผู้ถ่ายภาพบน Wikimedia Commons

![ห้อง Salle du Brésil ห้องประชุมโต๊ะวงรีในอาคาร Centre William Rappard](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/china-wto-25-years-accession-doha-2001/wto-centre-william-rappard-salle-bresil.webp?v=e3b3eef7) _(ภาพ: Jérémy Toma (CC BY-SA 4.0 ผ่าน Wikimedia Commons))_

## คำถามที่พบบ่อย

### จีนเข้า WTO 25 ปี นับจากวันไหน?

จีนเข้า WTO 25 ปี นับได้สองวัน คือ 10 พฤศจิกายน 2001 ที่ที่ประชุมระดับรัฐมนตรีของ WTO อนุมัติข้อตกลงรับจีนเข้าเป็นสมาชิก และ 11 ธันวาคม 2001 ซึ่ง WTO บันทึกว่าเป็นวันที่จีนเป็นสมาชิก จึงครบ 25 ปีในวันที่ 10 พฤศจิกายนและ 11 ธันวาคม 2026

### จีนใช้เวลาเจรจาเข้า WTO นานแค่ไหน?

ก่อนจะนับ จีนเข้า WTO 25 ปี ได้ WTO ระบุว่าคณะทำงานปิดการเจรจาที่ใช้เวลาเกือบ 15 ปีเมื่อ 17 กันยายน 2001 โดยจีนแจ้ง GATT ว่าต้องการกลับเข้าเป็นภาคีในปี 1986 และคณะทำงานชุดแรกตั้งขึ้นภายใต้ GATT ในปี 1987 ก่อนเปลี่ยนเป็นคณะทำงานของ WTO ในปี 1995

### ทำไมจีนเป็นสมาชิก WTO วันที่ 11 ธันวาคม 2001 ไม่ใช่วันที่อนุมัติ?

เหตุที่ จีนเข้า WTO 25 ปี มีสองวัน คือประกาศของ WTO วันที่ 10 พฤศจิกายน 2001 ระบุว่าจีนจะเป็นสมาชิกตามกฎหมาย 30 วันหลังจาก WTO ได้รับแจ้งว่ารัฐสภาจีนให้สัตยาบันข้อตกลงแล้ว หน้าข้อมูลสมาชิกของ WTO บันทึกว่าจีนเป็นสมาชิกตั้งแต่ 11 ธันวาคม 2001

### ในวาระ จีนเข้า WTO 25 ปี ข้อผูกพันสำคัญของจีนมีอะไรบ้าง?

ประกาศของ WTO ปี 2001 ระบุข้อผูกพัน เช่น ปฏิบัติต่อสมาชิกทุกประเทศอย่างไม่เลือกปฏิบัติ ให้ทุกกิจการมีสิทธินำเข้าและส่งออกภายใน 3 ปี ลดเพดานภาษีสินค้าเกษตรเฉลี่ยเหลือ 15% และสินค้าอุตสาหกรรม 8.9% ใช้ความตกลง TRIPS เต็มรูปแบบตั้งแต่วันเป็นสมาชิก และไม่อุดหนุนการส่งออกสินค้าเกษตร


## แหล่งอ้างอิง

- [WTO Ministerial Conference approves China's accession (Press/252)](https://www.wto.org/english/news_e/pres01_e/pr252_e.htm) — World Trade Organization
- [WTO successfully concludes negotiations on China's entry (Press/243)](https://www.wto.org/english/news_e/pres01_e/pr243_e.htm) — World Trade Organization
- [China and the WTO](https://www.wto.org/english/thewto_e/countries_e/china_e.htm) — World Trade Organization
- [Thailand and the WTO](https://www.wto.org/english/thewto_e/countries_e/thailand_e.htm) — World Trade Organization
- [WTO Ministerial Conference approves accession of Chinese Taipei (Press/253)](https://www.wto.org/english/news_e/pres01_e/pr253_e.htm) — World Trade Organization