# คุ้มเจ้าหลวง แพร่: คุ้มเจ้าหลวงองค์สุดท้าย ประตูหน้าต่าง 72 บาน วันนี้พิพิธภัณฑ์เข้าฟรี

> คุ้มเจ้าหลวง แพร่ บ้านของเจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าหลวงองค์สุดท้ายของแพร่ สร้าง พ.ศ. 2435 มีประตูหน้าต่าง 72 บาน วันนี้เป็นพิพิธภัณฑ์เมืองแพร่ เข้าชมฟรีทุกวัน

- ประเภท: อธิบาย · หมวด: Home & Garden
- เผยแพร่: 2026-10-26T08:17:00.000Z · อัปเดต: 2026-10-26T08:17:00.000Z
- โดย: กองบรรณาธิการ THAI DATA, THAI DATA IT BUSINESS ENTERPRISE
- ที่มา: https://thaidata.co.th/home-garden/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/

## สรุปประเด็นสำคัญ

- **คุ้มเจ้าหลวง แพร่** สร้างเมื่อ **พ.ศ. 2435 (ค.ศ. 1892)** โดยเจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าหลวงองค์สุดท้ายของเมืองแพร่ ตามหน้าทางการขององค์การบริหารส่วนจังหวัดแพร่
- ตัวคุ้มมีประตูหน้าต่างรวม **72 บาน** ผนังก่ออิฐถือปูน พื้นไม้ ประดับไม้ฉลุลายขนมปังขิง ฐานข้อมูลของ สผ. ระบุว่าใช้ช่างชาวจีนจากมณฑลกวางตุ้ง
- หลังความไม่สงบปี **พ.ศ. 2445** เจ้าพิริยเทพวงศ์ไปอยู่หลวงพระบางและไม่ได้กลับมาอีก คุ้มกลายเป็นที่ตั้งกองทหารม้า แล้วเป็นจวนผู้ว่าราชการจังหวัด
- เมื่อ **5 ธันวาคม 2547** คุ้มถูกมอบให้ อบจ.แพร่ ดูแลและตั้งเป็นพิพิธภัณฑ์ เปิดทุกวัน **08.30–16.30 น.** ไม่เสียค่าเข้าชม (ตรวจเมื่อ 26 ต.ค. 2569)
- จังหวัดแพร่จัดงานน้อมรำลึกเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์ที่คุ้มทุกปี เช่นเมื่อ **17 กุมภาพันธ์ 2568** ซึ่งกรมประชาสัมพันธ์รายงานว่าเป็นงานครบรอบ **189 ปีชาตกาล**

คุ้มเจ้าหลวง แพร่ คือบ้านของเจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าหลวงองค์สุดท้ายของเมืองแพร่ หน้าทางการขององค์การบริหารส่วนจังหวัด (อบจ.) แพร่ ระบุว่าสร้างขึ้นในปี พ.ศ. 2435 (ค.ศ. 1892) เป็นอาคารโอ่โถงที่มีประตูหน้าต่างรวม 72 บาน วันนี้เป็นพิพิธภัณฑ์เมืองแพร่ เปิดทุกวัน 08.30–16.30 น. และไม่เสียค่าเข้าชม

## คุ้มเจ้าหลวง แพร่ คืออะไร: ข้อมูลสำคัญโดยสรุป

ฐานข้อมูลแหล่งศิลปกรรมอันควรอนุรักษ์ของสำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (สผ.) อธิบายว่า คุ้มเจ้าหลวงของเจ้าผู้ครองนครแพร่อยู่ใจกลางเมืองแพร่ และเป็นตัวแทนของอำนาจการปกครองเมือง คุ้มหลังนี้จึงเป็นทั้งบ้านของผู้ปกครองคนสุดท้ายของแพร่ และเป็นอาคารที่ผ่านการใช้งานมาหลายยุค ตั้งแต่คุ้มเจ้าเมือง จวนผู้ว่าราชการจังหวัด จนถึงพิพิธภัณฑ์

- **สร้างเมื่อ:** พ.ศ. 2435 (อบจ.แพร่)
- **ผู้สร้าง:** เจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าหลวงองค์สุดท้ายของเมืองแพร่ (หน้าเว็บ อบจ.แพร่ สะกดว่า เจ้าพิริยเทพวงษ์)
- **ช่าง:** ช่างชาวจีนจากมณฑลกวางตุ้ง ช่างแกะสลักเป็นชาวจีนแต้จิ๋ว แรงงานส่วนใหญ่เป็นชาวขมุ (สผ.)
- **ตัวอาคาร:** สองชั้น ผนังก่ออิฐถือปูน พื้นไม้ ประตูหน้าต่างรวม 72 บาน
- **ผู้ดูแลวันนี้:** อบจ.แพร่ ในชื่อพิพิธภัณฑ์เมืองแพร่ "คุ้มเจ้าหลวง" ตั้งแต่ 5 ธันวาคม 2547
- **ค่าเข้าชม:** ไม่เสียค่าเข้าชม

![คุ้มเจ้าหลวง แพร่: อาคารสองชั้นสีขาวขอบเขียว หน้าจั่วประดับไม้ฉลุ ด้านหน้ามีสนามหญ้าและพุ่มไม้ตัดแต่งเป็นวงกลม ภาพถ่ายเดือนกันยายน 2013](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-front-garden.webp?v=81659317) _(ภาพ: Anurak Sankhuean / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_

## เจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าของคุ้มเจ้าหลวงคือใคร

ข่าวของกรมประชาสัมพันธ์ (สวท.แพร่) ระบุว่าเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์ปกครองเมืองแพร่ช่วง พ.ศ. 2432–2445 เป็นบุตรของเจ้าหลวงพิมพิสารกับแม่เจ้าธิดา ชื่อเดิมคือเจ้าน้อยเทพวงศ์ เมื่อขึ้นครองเมืองแพร่ใน พ.ศ. 2432 เมืองแพร่ยังเป็นหัวเมืองประเทศราชของสยาม และได้บรรดาศักดิ์เป็นพระยาพิริยวิไชย จนเดือนตุลาคม พ.ศ. 2439 จึงได้รับการสถาปนาเป็นเจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าผู้ครองนครแพร่

ข่าวเดียวกันระบุว่าเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์บูรณะวัดสำคัญของเมืองหลายแห่ง เช่น วัดหลวง วัดพระนอนจุฑามาส วัดสวรรค์นิเวศน์ วัดมิ่งเมือง และพระธาตุช่อแฮ ส่วนบ้านของตระกูลเจ้านายแพร่อีกหลังที่ยังเปิดให้ชมคือ[คุ้มวงศ์บุรี แพร่](/home-garden/khum-vongburi-phrae-gingerbread-teak-house-museum/) ซึ่งภรรยาคนแรกของเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์ให้สร้างเป็นเรือนหอในปี 2440

![ด้านหน้าคุ้มเจ้าหลวงมองจากทางเดิน สองข้างทางเป็นไม้พุ่มดอกสีแดง ตัวอาคารสีขาวขอบเขียวตั้งอยู่ปลายทาง ภาพถ่ายเดือนกันยายน 2013](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-front-path.webp?v=f5c552e2) _(ภาพ: Anurak Sankhuean / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_

## ประวัติของ คุ้มเจ้าหลวง แพร่: จากคุ้มเจ้าเมือง สู่จวนผู้ว่าฯ และพิพิธภัณฑ์

อบจ.แพร่ เล่าว่าคุ้มสร้างเสร็จและมีงานฉลองอย่างยิ่งใหญ่ในปี พ.ศ. 2435 คุ้มใหญ่โตได้เพราะเงินคงคลังที่สะสมมาตั้งแต่สมัยพระยาพิมพิสารราชามีมาก แม้ปี พ.ศ. 2433 เมืองแพร่จะเจอฝนแล้งจนราษฎรทำนาได้หนึ่งส่วนเสียสี่ส่วน และต้องเปิดคลังไปช่วยราษฎร เมืองแพร่ก็ยังมีเงินพอสร้างคุ้มหลังนี้

ชีวิตของ คุ้มเจ้าหลวง แพร่ เปลี่ยนไปในปี พ.ศ. 2445 อบจ.แพร่ ระบุว่าเกิดความไม่สงบขึ้นในเมืองนครแพร่ เจ้าพิริยเทพวงศ์ไปหลบภัยการเมืองที่เมืองหลวงพระบาง ประเทศลาว และไม่ได้กลับมาอีกจนสิ้นชีวิต สยามยึดคุ้มไว้และใช้เป็นที่ตั้งกองทหารม้าที่ส่งมาจากกรุงเทพฯ อยู่ระยะหนึ่ง ฝั่งตรงข้ามคุ้มเคยมีคอกม้าขนาดใหญ่

ต่อมา คุ้มเจ้าหลวง แพร่ กลายเป็นจวนหรือบ้านพักของผู้ว่าราชการจังหวัดแพร่ จนวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2547 (ค.ศ. 2004) จึงมอบให้ อบจ.แพร่ ดูแล และตั้งเป็นพิพิธภัณฑ์มาจนถึงวันนี้ ภาพใน Wikimedia Commons หลายภาพจึงยังใช้ชื่อไฟล์ว่า "จวนผู้ว่าราชการจังหวัดแพร่"

![คุ้มเจ้าหลวงมองจากด้านข้าง บันไดปูนทางขึ้นปูพรมแดง ตัวอาคารสองชั้นมีหน้าต่างบานเกล็ดสีเขียวเรียงรอบ ภาพถ่ายเดือนมกราคม 2014](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-side-stairs.webp?v=9bb5ab92) _(ภาพ: LannaPhoto / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_

## คุ้มเจ้าหลวง แพร่ ยังเคยใช้เป็นที่ประทับแรม

นอกจากเป็นบ้านของเจ้าหลวงและจวนผู้ว่าฯ อบจ.แพร่ บันทึกว่า คุ้มเจ้าหลวง หลังนี้ยังเคยใช้เป็นที่ประทับแรมของ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เมื่อคราวที่เสด็จมาเยี่ยมเยียนราษฎรจังหวัดแพร่ ในระหว่างวันที่ 15 - 17 มีนาคม พ.ศ. 2501

หน้าเดียวกันระบุว่า คุ้มเจ้าหลวง แพร่ ได้รับพระราชทานรางวัลจาก สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ให้เป็นสถาปัตยกรรมดีเด่นประเภทอาคารสถาบัน และสาธารณะ ประจำปี 2540

## สถาปัตยกรรมของ คุ้มเจ้าหลวง แพร่: ประตูหน้าต่าง 72 บานกับลายขนมปังขิง

อบจ.แพร่ อธิบายว่าคุ้มเป็นอาคารโอ่โถง มีประตูหน้าต่างทั้งหมด 72 บาน งดงามด้วยลวดลายฉลุไม้ที่ปั้นลมและชายคา เป็นสถาปัตยกรรมสมัยรัชกาลที่ 5 ยุคต้น มีรูปทรงเป็นแบบสถาปัตยกรรมไทยผสมยุโรป หรือทรงขนมปังขิง ซึ่งเป็นที่นิยมในสมัยนั้น

ฐานข้อมูลของ สผ. ให้รายละเอียดเพิ่มว่าคุ้มเจ้าหลวงเป็นอาคาร 2 ชั้น ผนังก่ออิฐถือปูน พื้นไม้ หลังคาทรงปั้นหยา มีหน้ามุข ตามเชิงชาย ระเบียง ช่องลม หูช้าง และส่วนยอดจั่ว ประดับด้วยไม้ฉลุลายเครือดอกไม้พฤกษา บางส่วนเป็นลายป่าหิมพานต์ และ สผ. อธิบายว่าเรือนเจ้านายในเมืองแพร่ยังคงการใช้สอยแบบเรือนไม้สักพื้นถิ่นไว้ แต่เพิ่มไม้ฉลุลายขนมปังขิงทั้งเพื่อความสวยงามและการระบายอากาศ

![ลายไม้ฉลุสีขาวประดับชายคาของคุ้มเจ้าหลวง แสงแดดลอดผ่านช่องลายเป็นเงาบนผนัง ภาพถ่ายเดือนธันวาคม 2008](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-fretwork-2008.webp?v=6c76ef91) _(ภาพ: Andromeda Oscar / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_

| ส่วนของคุ้ม | สิ่งที่แหล่งทางการบันทึก |
| --- | --- |
| ปีที่สร้าง | พ.ศ. 2435 (อบจ.แพร่) |
| จำนวนชั้น | 2 ชั้น (สผ.) |
| ผนังและพื้น | ผนังก่ออิฐถือปูน พื้นไม้ (สผ.) |
| ประตูหน้าต่าง | รวม 72 บาน (อบจ.แพร่) |
| หลังคา | ทรงปั้นหยา มีหน้ามุข (สผ.) |
| ลวดลาย | ไม้ฉลุลายเครือดอกไม้พฤกษา บางส่วนเป็นลายป่าหิมพานต์ (สผ.) |
| ผู้สร้าง | ช่างจีนจากมณฑลกวางตุ้ง ช่างแกะสลักชาวจีนแต้จิ๋ว แรงงานชาวขมุ (สผ.) |

สผ. ยังระบุว่าเรือนเจ้านายในเมืองแพร่ที่ยังเหลืออยู่มีอายุ 110–120 ปี เช่น คุ้มเจ้าหลวง คุ้มวงศ์บุรี บ้านเจ้าหนานไชยวงศ์ และบ้านขัตติยวรา ผู้ที่สนใจเรือนไม้ฉลุจึงชมได้หลายหลังในเมืองเดียวกัน

![ด้านหน้าคุ้มเจ้าหลวงยามแดดจัด ผนังสีครีมขอบเขียว หน้าจั่วและระเบียงประดับไม้ฉลุ มีต้นปาล์มอยู่ด้านซ้าย ภาพถ่ายเดือนธันวาคม 2008](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-facade-2008.webp?v=786c12e1) _(ภาพ: Andromeda Oscar / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_

## ข้างในคุ้มเจ้าหลวง แพร่: ห้องโถง ห้องนอน และห้องอาหาร

หน้าทางการไม่ได้ระบุรายการของที่จัดแสดงในแต่ละห้องของ คุ้มเจ้าหลวง แพร่ แต่ภาพที่ช่างภาพบันทึกไว้เมื่อเดือนมกราคม 2014 แสดงห้องโถงพื้นไม้ขัดเงา ห้องนอนที่มีเตียงสี่เสากางมุ้ง ห้องอาหารที่จัดโต๊ะยาวพร้อมจานชาม และงาช้างคู่ใหญ่ที่ตั้งเป็นซุ้มในโถง รวมถึงห้องชั้นล่างที่ผนังก่ออิฐฉาบปูนและพื้นปูอิฐ

![โถงในคุ้มเจ้าหลวง งาช้างหลายคู่ตั้งโค้งเป็นซุ้ม มองผ่านเข้าไปเห็นโคมไฟและโต๊ะเก้าอี้ ภาพถ่ายเดือนมกราคม 2014](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-tusks-hall.webp?v=e83c6edc) _(ภาพ: LannaPhoto / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_

![ห้องนอนในคุ้มเจ้าหลวง เตียงสี่เสามีผ้าคลุมเตียงสีเขียวและมุ้งสีขาว พื้นไม้ขัดเงา ภาพถ่ายเดือนมกราคม 2014](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-bedroom.webp?v=b61b4b72) _(ภาพ: LannaPhoto / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_

![ห้องอาหารในคุ้มเจ้าหลวง โต๊ะยาวจัดจานชามเรียงตลอดแนว เหนือโต๊ะมีโคมไฟระย้า ภาพถ่ายเดือนมกราคม 2014](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-dining-room.webp?v=8948d962) _(ภาพ: LannaPhoto / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_

![ห้องชั้นล่างของคุ้มเจ้าหลวง ผนังปูนสีน้ำตาลอ่อน พื้นปูอิฐ เพดานคานไม้ และมีโซ่แขวนอยู่บนผนัง ภาพถ่ายเดือนมกราคม 2014](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-lower-room.webp?v=75a16390) _(ภาพ: LannaPhoto / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_

## สวนหน้าคุ้มเจ้าหลวง แพร่

แหล่งทางการไม่ได้บรรยายสวนของ คุ้มเจ้าหลวง แพร่ ไว้ ภาพใน Wikimedia Commons ที่ถ่ายระหว่างปี 2008 ถึง 2014 แสดงสนามหญ้ากว้างหน้าคุ้ม พุ่มไม้ตัดแต่งเป็นวงกลม แปลงไม้ดอกสีแดงสองข้างทางเดิน ต้นปาล์มและไม้ใหญ่รอบอาคาร และถนนวงเวียนหน้าคุ้มที่เหลือจากสมัยเป็นจวนผู้ว่าฯ

![สวนหน้าคุ้มเจ้าหลวง พุ่มไม้ตัดแต่งเป็นวงกลมและแปลงไม้ดอกล้อมสนามหญ้า ตัวอาคารอยู่ด้านหลัง ภาพถ่ายเดือนมิถุนายน 2013](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-round-hedges.webp?v=c9dc4e6b) _(ภาพ: jirat rattanawong / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_

## งานน้อมรำลึกเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์ที่คุ้มเจ้าหลวง

คุ้มเจ้าหลวง แพร่ ยังเป็นที่จัดงานประจำปีของจังหวัด กรมประชาสัมพันธ์รายงานว่าจังหวัดแพร่ร่วมกับ อบจ.แพร่ เทศบาลเมืองแพร่ และสภาวัฒนธรรมจังหวัดแพร่ จัดงานน้อมรำลึกเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์ ครบรอบ 189 ปีชาตกาล เมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ 2568 ที่พิพิธภัณฑ์เมืองแพร่ "คุ้มเจ้าหลวงเมืองแพร่" ถนนคุ้มเดิม

| เวลา (17 ก.พ. 2568) | กิจกรรม |
| --- | --- |
| 06.00 น. | พิธีบวงสรวงเจ้าพิริยเทพวงศ์ และพิธีทำบุญคุ้มเจ้าหลวงเมืองแพร่ |
| 09.30 น. | ผู้ว่าราชการจังหวัดแพร่นำลูกหลานเจ้านายฝ่ายเหนือ ข้าราชการ และประชาชนร่วมงาน |
| 17.00 น. | พิธีวางเครื่องสักการะของหน่วยงานราชการและภาคเอกชน |
| ช่วงเย็น | ขบวนแห่เครื่องสักการะแบบโบราณล้านนาจากสี่มุมเมืองมายังคุ้ม |
| 19.00 น. | การแสดงแสง เสียง "เล่าขานตำนานเจ้าหลวงเมืองแพร่" |

ข่าวของกรมประชาสัมพันธ์ระบุด้วยว่าในงานมีกลุ่มสตรีและศรัทธาชาวเมืองแพร่ 250 คนร่วมฟ้อน ผู้ที่อยากเห็นคุ้มในวันงานควรติดตามประกาศของจังหวัดแพร่ช่วงต้นปี เพราะแหล่งที่เราตรวจยังไม่มีกำหนดการของงานครั้งถัดไป

## ลำดับเหตุการณ์ของ คุ้มเจ้าหลวง แพร่

| ปี | เกิดอะไรขึ้น |
| --- | --- |
| พ.ศ. 2432 (ค.ศ. 1889) | เจ้าน้อยเทพวงศ์ขึ้นครองเมืองแพร่ ได้บรรดาศักดิ์เป็นพระยาพิริยวิไชย |
| พ.ศ. 2433 (ค.ศ. 1890) | เมืองแพร่ฝนแล้ง ต้องเปิดคลังช่วยราษฎร |
| พ.ศ. 2435 (ค.ศ. 1892) | สร้างคุ้มเจ้าหลวงและจัดงานฉลองอย่างยิ่งใหญ่ |
| ต.ค. 2439 (ค.ศ. 1896) | ได้รับการสถาปนาเป็นเจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าผู้ครองนครแพร่ |
| พ.ศ. 2445 (ค.ศ. 1902) | ความไม่สงบในเมืองแพร่ เจ้าพิริยเทพวงศ์ไปอยู่หลวงพระบาง สยามยึดคุ้มและใช้เป็นที่ตั้งกองทหารม้า |
| หลังจากนั้น | คุ้มกลายเป็นจวนผู้ว่าราชการจังหวัดแพร่ |
| 15–17 มี.ค. 2501 (ค.ศ. 1958) | เคยใช้เป็นที่ประทับแรม ตามที่ อบจ.แพร่ บันทึก |
| พ.ศ. 2540 (ค.ศ. 1997) | ได้รางวัลสถาปัตยกรรมดีเด่นประเภทอาคารสถาบันและสาธารณะ |
| 5 ธ.ค. 2547 (ค.ศ. 2004) | มอบให้ อบจ.แพร่ ดูแลและตั้งเป็นพิพิธภัณฑ์ |
| 17 ก.พ. 2568 (ค.ศ. 2025) | งานน้อมรำลึกเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์ ครบรอบ 189 ปีชาตกาล |

## ภาพบันทึก

![คุ้มเจ้าหลวงยามค่ำมองผ่านกรอบไม้ขนาดใหญ่ที่ตั้งอยู่ในสวน ตัวอาคารเปิดไฟสว่าง ภาพถ่ายเดือนมกราคม 2014](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-night-frame.webp?v=f8654a78) _(ภาพ: LannaPhoto / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_
![ห้องโถงในคุ้มเจ้าหลวง พื้นไม้ขัดเงา ผ้าม่านสีแดง โคมระย้า และเครื่องเรือนไม้ ภาพถ่ายเดือนมกราคม 2014](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-hall-curtains.webp?v=27890b76) _(ภาพ: LannaPhoto / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_
![ห้องรับแขกในคุ้มเจ้าหลวง พรมลายบนพื้นไม้ เครื่องเรือนไม้ และภาพบุคคลในกรอบบนผนัง ภาพถ่ายเดือนมกราคม 2014](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-reception.webp?v=c692581d) _(ภาพ: LannaPhoto / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_
![คุ้มเจ้าหลวงใต้ท้องฟ้าสีคราม ด้านหน้าเป็นลานและไม้พุ่ม ภาพถ่ายเดือนมิถุนายน 2013](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-blue-sky.webp?v=a3027eed) _(ภาพ: jirat rattanawong / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_
![คุ้มเจ้าหลวงมองจากสนามหญ้าด้านหน้าในวันเมฆมาก มีต้นไม้ใหญ่ล้อมรอบ ภาพถ่ายเดือนกันยายน 2013](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-cloudy-lawn.webp?v=f323807f) _(ภาพ: Delta Force / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_
![มุมกว้างของสวนหน้าคุ้มเจ้าหลวง พุ่มไม้ตัดแต่งและต้นปาล์มบนสนามหญ้า ภาพถ่ายเดือนกันยายน 2013](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-wide-garden.webp?v=bfebbc93) _(ภาพ: Delta Force / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_
![ทางเดินปูอิฐหน้าคุ้มเจ้าหลวง สองข้างเป็นไม้พุ่มดอกสีแดง ภาพถ่ายเดือนกันยายน 2013](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/khum-chao-luang-phrae-teak-mansion-city-museum/hg-th-north-1026-khum-chao-luang-brick-path.webp?v=144304b9) _(ภาพ: วิชญ์พล เมืองคุ้ม / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0))_

## ข้อมูลการเข้าชม คุ้มเจ้าหลวง แพร่

ข้อมูลการเข้าชม คุ้มเจ้าหลวง แพร่ ด้านล่างมาจากหน้าทางการของ อบจ.แพร่ และข่าวของกรมประชาสัมพันธ์ ตรวจเมื่อวันที่ 26 ตุลาคม 2569 ควรโทรถามก่อนเดินทาง

- **เวลาเปิด:** ทุกวัน 08.30–16.30 น. ไม่เว้นวันหยุดนักขัตฤกษ์
- **ค่าเข้าชม:** ไม่เสียค่าเข้าชม
- **ที่ตั้ง:** ถนนคุ้มเดิม ตำบลในเวียง อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่ (ตามข่าวของกรมประชาสัมพันธ์)
- **ติดต่อพิพิธภัณฑ์:** สำนักงานพิพิธภัณฑ์เมืองแพร่ "คุ้มเจ้าหลวง" โทร. 054 524 158
- **รถรางนำเที่ยว:** อบจ.แพร่ มีรถรางพาชมสถานที่สำคัญในตัวเมืองวันละ 2 รอบ เวลา 10.00 น. และ 14.00 น. สอบถามโทร. 054 532 485 ต่อ 102
- **ชมต่อ:** [คุ้มวงศ์บุรี แพร่](/home-garden/khum-vongburi-phrae-gingerbread-teak-house-museum/) เรือนไม้สักสีชมพูของตระกูลเจ้านายแพร่ ในตำบลเดียวกัน

บ้านและสวนคนดังในไทยเรื่องอื่น อ่านต่อได้ที่หมวด[บ้านและสวน](/home-garden/)

## คำถามที่พบบ่อย

### คุ้มเจ้าหลวง แพร่ เปิดกี่โมงและเสียค่าเข้าชมไหม?

หน้าทางการขององค์การบริหารส่วนจังหวัดแพร่ ตรวจเมื่อ 26 ตุลาคม 2569 ระบุว่า คุ้มเจ้าหลวง แพร่ หรือพิพิธภัณฑ์เมืองแพร่ เปิดทุกวัน 08.30–16.30 น. ไม่เว้นวันหยุดนักขัตฤกษ์ และไม่เสียค่าเข้าชม สอบถามได้ที่สำนักงานพิพิธภัณฑ์ โทร. 054 524 158

### คุ้มเจ้าหลวง แพร่ สร้างเมื่อไรและใครสร้าง?

อบจ.แพร่ ระบุว่า คุ้มเจ้าหลวง แพร่ สร้างขึ้นในปี พ.ศ. 2435 (ค.ศ. 1892) โดยเจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าหลวงองค์สุดท้ายของเมืองแพร่ ซึ่งปกครองเมืองช่วง พ.ศ. 2432–2445 และมีการจัดงานฉลองคุ้มอย่างยิ่งใหญ่ในปีที่สร้างเสร็จ

### ทำไมคุ้มเจ้าหลวงจึงเคยเป็นจวนผู้ว่าราชการจังหวัดแพร่?

หลังความไม่สงบในเมืองแพร่ปี พ.ศ. 2445 เจ้าพิริยเทพวงศ์ไปอยู่หลวงพระบางและไม่ได้กลับมาอีก อบจ.แพร่ ระบุว่าสยามยึดคุ้มไว้ ใช้เป็นที่ตั้งกองทหารม้าระยะหนึ่ง แล้วคุ้มเจ้าหลวง แพร่ จึงกลายเป็นจวนผู้ว่าราชการจังหวัด จนมอบให้ อบจ.แพร่ ดูแลเมื่อ 5 ธันวาคม 2547

### ไปคุ้มเจ้าหลวงแล้วไปคุ้มวงศ์บุรีต่อได้ไหม?

ได้ คุ้มเจ้าหลวง แพร่ และคุ้มวงศ์บุรีอยู่ในตำบลในเวียง อำเภอเมืองแพร่ เหมือนกัน ฐานข้อมูลของ สผ. ยกคุ้มเจ้าหลวงและคุ้มวงศ์บุรีเป็นตัวอย่างเรือนเจ้านายเมืองแพร่ที่ยังเหลืออยู่ อบจ.แพร่ ยังมีรถรางนำเที่ยวในตัวเมืองวันละ 2 รอบ เวลา 10.00 น. และ 14.00 น.


## แหล่งอ้างอิง

- [พิพิธภัณฑ์เมืองแพร่ "คุ้มเจ้าหลวง"](https://www.phraepao.go.th/main/%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B8%98%E0%B8%A0%E0%B8%B1%E0%B8%93%E0%B8%91%E0%B9%8C%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B9%81%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B9%88-%E0%B8%84%E0%B8%B8/) — องค์การบริหารส่วนจังหวัดแพร่
- [คุ้มเจ้าหลวง - ฐานข้อมูลแหล่งศิลปกรรมอันควรอนุรักษ์](https://culturalenvi.onep.go.th/site/detail/805) — สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
- [จังหวัดแพร่ จัดงานน้อมรำลึกเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์ อดีตเจ้าหลวงเมืองแพร่ ครบรอบ 189 ปีชาตกาล](https://thainews.prd.go.th/thainews/news/view/918368/?bid=1) — กรมประชาสัมพันธ์ (สวท.แพร่)
- [จังหวัดแพร่ เตรียมจัดงานน้อมรำลึกเจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568](https://thainews.prd.go.th/thainews/news/view/895363/?bid=1) — กรมประชาสัมพันธ์ (สวท.แพร่)
- [พระราชประวัติ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร วันนวมินทรมหาราช](https://www.royaloffice.th/01/10/2025/%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%8A%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%95%E0%B8%B4-2489-2559/) — สำนักพระราชวัง
