# เหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย: รมช.มหาดไทยส่องจากแม่ฟ้าหลวง เปิดหน้าดิน 10 จุด จ่อคุยจีน

> เหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย: รมช.มหาดไทยส่องเหมืองดอยก่อวันจากแม่ฟ้าหลวง 14 พ.ย. 2569 พบเปิดหน้าดินไม่ต่ำกว่า 10 จุด เตรียมคุยกับจีน 16–18 พ.ย.

- ประเภท: ข่าว · หมวด: Politics
- เผยแพร่: 2026-11-14T17:43:00.000Z · อัปเดต: 2026-11-14T17:43:00.000Z
- โดย: กองบรรณาธิการ THAI DATA, THAI DATA IT BUSINESS ENTERPRISE
- ที่มา: https://thaidata.co.th/politics/myanmar-mines-sai-river-jeset-14-november-2569/

## สรุปประเด็นสำคัญ

- **นายเจเศรษฐ์ ไทยเศรษฐ์** รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย ลงพื้นที่บ้านพญาไพร ต.เทอดไทย **อ.แม่ฟ้าหลวง จ.เชียงราย** วันที่ **14 พฤศจิกายน 2569** มองเห็นเหมืองแร่ที่ดอยก่อวัน เมืองกาน รัฐฉาน ฝั่งเมียนมา
- ทำเนียบรัฐบาลรายงานว่าเมื่อส่องด้วยกล้องพบการเปิดหน้าดิน**ไม่ต่ำกว่า 10 จุด** มีรถแบคโฮ **2 คัน** กำลังทำงาน และมีอาคารที่คาดว่าเป็นจุดถลุงแร่ นายเจเศรษฐ์ประเมินว่าเหมืองอาจขยายตัว**เป็นเท่าตัวภายใน 1 ปี**
- นายเจเศรษฐ์จะบินไปสมทบนายกรัฐมนตรีวันที่ **16–18 พฤศจิกายน** เพื่อนำปัญหาเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย ไปหารือกับทางการจีน และระบุว่านายกฯ คุยกับนายกรัฐมนตรีจีนแล้ว
- กรมควบคุมมลพิษพบสารหนูในแม่น้ำสายเกินมาตรฐาน **0.010 มก./ล.** ทั้ง **3 จุด** ในรอบตรวจปลายเดือนกันยายน สูงสุด **0.017 มก./ล.** และวันที่ 5 พ.ย. น้ำขุ่นถึง **14,000 NTU** จนประปาแม่สายต้องหยุดจ่ายน้ำ **14 หมู่บ้าน**ชั่วคราว

นายเจเศรษฐ์ ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย ลงพื้นที่บ้านพญาไพร อำเภอแม่ฟ้าหลวง จังหวัดเชียงราย เมื่อวันที่ 14 พฤศจิกายน 2569 เพื่อดูเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสายรับผลกระทบจากลำธารที่ไหลจากพื้นที่นี้ ทำเนียบรัฐบาลรายงานว่าพบการเปิดหน้าดินไม่ต่ำกว่า 10 จุด และนายเจเศรษฐ์จะนำเรื่องไปหารือกับทางการจีนระหว่างไปสมทบนายกรัฐมนตรีวันที่ 16–18 พฤศจิกายน

การลงพื้นที่ครั้งนี้ไม่ได้แจ้งหน่วยงานในพื้นที่ล่วงหน้า นายเจเศรษฐ์ไปกับผู้สื่อข่าวและ ดร.สืบสกุล กิจนุกร นักวิชาการในเชียงรายที่เปิดประเด็นเรื่องนี้มาก่อน โดยมีรองผู้อำนวยการ กอ.รมน. จังหวัดเชียงราย ร่วมให้ข้อมูล

## เหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย: สิ่งที่เห็นจากบ้านพญาไพร

ข่าวของทำเนียบรัฐบาลบรรยายสิ่งที่คณะเห็นจากฝั่งไทยไว้ดังนี้

- **ที่ตั้ง** ดอยก่อวัน เมืองกาน ฝั่งรัฐฉาน มองเห็นด้วยตาเปล่าจากตำบลเทอดไทย
- **ขนาด** เปิดหน้าดินหลายจุดตามแนวเขา และส่องกล้องพบอีกไม่ต่ำกว่า 10 จุด
- **เครื่องจักร** รถแบคโฮ 2 คันกำลังทำงานบนเนินเขา
- **อาคาร** มีอาคารที่คาดว่าเป็นจุดถลุงแร่ และกลุ่มอาคารเรียงกันคล้ายหมู่บ้านสแกมเมอร์ฝั่งเมียวดี

นายเจเศรษฐ์กล่าวว่ามีภาพถ่ายดาวเทียมอยู่แล้ว แต่ต้องการเห็นพื้นที่จริง และพื้นที่นี้ "ค่อนข้างใกล้ชิดชุมชนลำธารที่จะไหลลงไปยังพื้นที่แม่สาย" เขาประเมินว่า "แค่ในห้วงเวลา 1 ปี เขาอาจจะขยายตัวได้เป็นเท่าตัว" และหากยังทำต่อ ปริมาณสารพิษก็จะเพิ่มขึ้น

![ภาพชุดที่ทำเนียบรัฐบาลเผยแพร่เรื่องเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย: นายเจเศรษฐ์ตรวจระบบประปา เหมืองที่เปิดหน้าดินบนภูเขา และแม่น้ำสายสีน้ำตาลขุ่น](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/myanmar-mines-sai-river-jeset-14-november-2569/thaigov-jeset-myanmar-mine-sai-river-14-november-2569.webp?v=f7251426) _(ภาพ: ทำเนียบรัฐบาล (thaigov.go.th))_

## รัฐบาลจะนำเรื่องเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย ไปคุยกับจีน

นายเจเศรษฐ์ระบุว่านายกรัฐมนตรีมอบหมายให้รวบรวมข้อมูลให้มากที่สุด และนายกฯ ได้คุยกับนายกรัฐมนตรีจีนแล้ว ข่าวไม่ได้ระบุว่าคุยเมื่อใด ช่วงเดียวกันนี้นายหลี่ เฉียง[เยือนไทย 13–15 พฤศจิกายน](/politics/li-qiang-thailand-visit-13-15-nov-2569-7-china-items/)

| ประเด็น | สิ่งที่นายเจเศรษฐ์ระบุ |
| --- | --- |
| ข้อมูลที่ต้องรวบรวม | ระบบผลิตแร่ บริษัทนำเข้าส่งออก สารตั้งต้น แร่ที่เข้าไทย และคนไทยหรือบริษัทที่เกี่ยวข้อง |
| การเจรจา | บินไปสมทบนายกฯ 16–18 พ.ย. นำปัญหาขึ้นโต๊ะ และเชิญประเทศตลอดลำน้ำมาคุยกับจีนด้วย |
| คุมการนำเข้าแร่ | ครม. หารือแล้ว แต่จะคุยกับจีนและเมียนมาก่อน แล้วดูข้อกฎหมาย |
| แร่ไปที่ใด | แร่สำคัญอย่างแรร์เอิร์ธหรือทองไม่ได้เข้าไทย จึงสันนิษฐานว่าส่งไปจีน |
| ศูนย์ตรวจน้ำร่วมกับจีน | อยู่ระหว่างประสาน ให้กระทรวงการต่างประเทศ อุตสาหกรรม และทรัพยากรธรรมชาติฯ เป็นเจ้าภาพ |

วันที่ 16–18 พฤศจิกายน ตรงกับช่วงที่[นายกฯ อนุทินอยู่ที่กรุงมะนิลา](/politics/asean-summit-49-manila-15-17-november-2569-anutin/)เพื่อประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 49 ตามข่าวทำเนียบรัฐบาล

## ข้อจำกัดของไทยต่อเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย

นายเจเศรษฐ์ยอมรับว่าการควบคุมเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย "ไม่ใช่สถานการณ์ง่าย" เพราะมีความขัดแย้งในฝั่งเมียนมา ไทยไม่มีอำนาจเข้าไปสั่งหยุด ทำได้คือเรียกร้อง กดดัน และเจรจาควบคู่กัน คณะกรรมการที่เข้าไปคุยได้คำตอบไม่ชัดเจน เพราะแต่ละฝ่ายอ้างว่าไม่ได้เกี่ยวข้อง ซึ่งนายเจเศรษฐ์ระบุว่ามีทั้งหมด 4 กลุ่ม ส่วนเขตแดนที่ยังไม่ชัดเป็นงานของหน่วยงานความมั่นคง ซึ่งคุยกับแม่ทัพภาคที่ 3 แล้ว และจะสรุปต่อสาธารณะหลังนายกฯ กลับมา

## สารหนูในแม่น้ำสาย: ตัวเลขของกรมควบคุมมลพิษ

ข่าวทำเนียบรัฐบาลเรียกเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสายว่าเป็น "ต้นตอสารพิษแม่น้ำสาย" ส่วนกรมควบคุมมลพิษ (คพ.) ระบุว่ากำลังตรวจสอบแหล่งกำเนิดมลพิษ คพ. ใช้มาตรฐานสารหนูในน้ำผิวดินไม่เกิน 0.010 มิลลิกรัมต่อลิตร และรายงานผลตรวจดังนี้

| วันที่ | สิ่งที่ คพ. รายงาน |
| --- | --- |
| 26–30 ก.ย. 2569 (รอบที่ 23) | เกินมาตรฐานทั้ง 3 จุด: บ้านหัวฝาย 0.017 สะพานมิตรภาพแห่งที่ 2 0.013 บ้านป่าซางงาม 0.012 มก./ล. |
| 5 พ.ย. 2569 | น้ำที่หัวฝายขุ่น 14,000 NTU เกินที่ระบบประปาแม่สายรับได้ราว 6,000 NTU ประปาหยุดจ่ายน้ำ 14 หมู่บ้าน |
| 6 พ.ย. 2569 | ตรวจคัดกรองเบื้องต้นพบสารหนู 0.25 มก./ล. สูงกว่ามาตรฐาน 25 เท่า |
| 7 พ.ย. 2569 | ประปากลับมาจ่ายน้ำ น้ำดิบขุ่น 1,164 NTU สารหนู 0.05 มก./ล. |

ผลตรวจปัสสาวะของประชาชนกลุ่มเสี่ยงอยู่ในข่าว[สารหนูแม่น้ำสาย](/health/arsenic-sai-river-pcd-ddc-urine-2026/)

![แม่น้ำสายช่วงที่น้ำมีสีน้ำตาลขุ่น ภาพจากกรมควบคุมมลพิษ ซึ่งเผยแพร่พร้อมข่าวเมื่อ 10 พฤศจิกายน 2569](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/myanmar-mines-sai-river-jeset-14-november-2569/pcd-sai-river-brown-water-november-2569.webp?v=c8b51bae) _(ภาพ: กรมควบคุมมลพิษ)_

![เจ้าหน้าที่ตักน้ำจากแม่น้ำสายใส่ภาชนะเพื่อตรวจคุณภาพน้ำ](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/myanmar-mines-sai-river-jeset-14-november-2569/pcd-staff-sampling-sai-river-november-2569.webp?v=ba43ec3d) _(ภาพ: กรมควบคุมมลพิษ)_

![ชุดตรวจคัดกรองสารหนูเบื้องต้นที่ใช้ตรวจน้ำแม่น้ำสาย](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/myanmar-mines-sai-river-jeset-14-november-2569/pcd-arsenic-test-kit-sai-river-november-2569.webp?v=6502cf68) _(ภาพ: กรมควบคุมมลพิษ)_

## น้ำประปาแม่สายระหว่างรอผลเจรจา

ระหว่างรอผลเจรจาเรื่องเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย นายเจเศรษฐ์ย้ำว่าสิ่งที่รัฐบาลทำได้ทันทีคือดูแลน้ำอุปโภคบริโภคของประชาชน แผนของจังหวัดเชียงรายตามข่าว คพ. และคำชี้แจงของเขามีดังนี้

1. **ระยะเร่งด่วน** ตรวจสารหนูในน้ำดิบก่อนผลิต หยุดผลิตเมื่อขุ่นเกิน 6,000 NTU และใช้น้ำสำรองจากประปาตำบลเกาะช้างกับแหล่งน้ำท้องถิ่นอีก 5 แห่ง
2. **ระยะกลาง** นำน้ำดิบจากอำเภอเชียงแสน (แม่น้ำโขง) มาช่วย พร้อมน้ำบาดาลและถังเก็บน้ำ
3. **ระยะยาว** อ่างเก็บน้ำดอยหัวแม่คำ และสถานีตรวจวัดคุณภาพน้ำอัตโนมัติในแม่น้ำสาย แม่น้ำรวก และแม่น้ำกก

![แม่น้ำสาย อำเภอแม่สายอยู่ฝั่งซ้าย เมืองท่าขี้เหล็กของเมียนมาอยู่ฝั่งขวา](https://thaidata-co-th.s3.ap-southeast-1.amazonaws.com/thaidata.co.th/images/articles/myanmar-mines-sai-river-jeset-14-november-2569/mae-sai-river-tachileik-view-commons.webp?v=ace2e8f8) _(ภาพ: Xufanc / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0))_

## ทำไมเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย จึงเป็นเรื่องระดับชาติ

นายเจเศรษฐ์กล่าวว่าเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย "เป็นปัญหาระดับชาติแล้ว" เพราะเมื่อประปาผลิตน้ำไม่ได้แม้ 24 ชั่วโมงก็กระทบทุกกลุ่ม ก่อนหน้านี้นายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว ยก[มลพิษแม่น้ำกก-สายขึ้นหารือตอนเยือนเมียนมา 12 พฤศจิกายน](/politics/sihasak-myanmar-visit-12-november-2569-border-sai-river/)

## ผลต่อองค์กรไทยจากเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย

1. **ธุรกิจที่ใช้น้ำประปาในแม่สาย** เช่น โรงแรม ร้านอาหาร และโรงงานขนาดเล็ก ควรเตรียมน้ำสำรอง เพราะประปาเคยหยุดจ่ายน้ำ 14 หมู่บ้านเมื่อ 5 พฤศจิกายน และจะหยุดอีกทุกครั้งที่น้ำดิบขุ่นเกิน 6,000 NTU
2. **ผู้นำเข้าแร่จากเมียนมา** ควรติดตามมาตรการคุมการนำเข้าแร่ที่ ครม. หารือไว้ และการรวบรวมข้อมูลบริษัทนำเข้าส่งออกที่นายกฯ สั่ง
3. **ผลการหารือเรื่องเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย กับทางการจีนช่วง 16–18 พฤศจิกายน** ผลตรวจน้ำรอบถัดไปของ คพ. และความคืบหน้าศูนย์ตรวจคุณภาพน้ำร่วมกับจีน

ติดตามข่าวการเมืองและนโยบายรัฐบาลได้ที่[หมวดการเมือง](/politics/)

## คำถามที่พบบ่อย

### เหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย อยู่ที่ไหน?

ทำเนียบรัฐบาลรายงานว่าเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย ที่นายเจเศรษฐ์ ไทยเศรษฐ์ ไปส่องเมื่อ 14 พฤศจิกายน 2569 อยู่ที่ดอยก่อวัน เมืองกาน รัฐฉาน ประเทศเมียนมา มองเห็นได้จากบ้านพญาไพร ตำบลเทอดไทย อำเภอแม่ฟ้าหลวง จังหวัดเชียงราย และอยู่ใกล้ลำธารที่ไหลลงไปยังพื้นที่แม่สาย

### รัฐบาลจะทำอะไรกับเหมืองแร่ในเมียนมาที่กระทบแม่น้ำสาย?

สำหรับเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา แม่น้ำสาย นายเจเศรษฐ์ระบุว่านายกรัฐมนตรีสั่งให้รวบรวมข้อมูลระบบผลิตแร่ บริษัทนำเข้าส่งออก สารตั้งต้น และแร่ที่นำเข้ามาในไทย และเขาจะบินไปสมทบนายกฯ วันที่ 16–18 พฤศจิกายน 2569 เพื่อนำปัญหาไปหารือกับทางการจีน ส่วนการคุมการนำเข้าแร่ ครม. หารือแล้ว แต่จะคุยกับจีนและเมียนมาก่อน

### สารหนูในแม่น้ำสายเกินมาตรฐานเท่าไร?

กรมควบคุมมลพิษตรวจรอบที่ 23 ระหว่าง 26–30 กันยายน 2569 พบสารหนูในแม่น้ำสายเกินมาตรฐานน้ำผิวดิน 0.010 มก./ล. ทั้ง 3 จุด คือบ้านหัวฝาย 0.017 สะพานมิตรภาพแม่น้ำสายแห่งที่ 2 0.013 และบ้านป่าซางงาม 0.012 มก./ล. ผลตรวจคัดกรองเบื้องต้นวันที่ 6 พฤศจิกายนพบสูงถึง 0.25 มก./ล.

### น้ำประปาแม่สายใช้ได้หรือยัง?

กรมควบคุมมลพิษรายงานว่าการประปาส่วนภูมิภาคสาขาแม่สายหยุดผลิตน้ำชั่วคราวหลังน้ำดิบขุ่นถึง 14,000 NTU เมื่อ 5 พฤศจิกายน 2569 กระทบ 14 หมู่บ้าน และกลับมาผลิตและจ่ายน้ำได้ตามปกติเมื่อ 7 พฤศจิกายน โดยน้ำดิบวันนั้นยังมีสารหนู 0.05 มก./ล. จึงต้องเฝ้าระวังต่อเนื่อง


## แหล่งอ้างอิง

- ["เจเศรษฐ์" ซุ่มลงพื้นที่ชายแดน ส่องเหมืองแร่ฝั่งเมียนมา ต้นตอสารพิษแม่น้ำสาย เตรียมเสนอนายกเจรจาจีนคุมสารพิษ](https://www.thaigov.go.th/th/news/171235) — สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี (thaigov.go.th)
- [“รมว.สุชาติ” สั่ง คพ. เกาะติดสารหนูปนเปื้อนแม่น้ำสายเชียงราย ห่วง 14 หมู่บ้าน เร่งสำรองน้ำสะอาด-ลุยแก้ต้นตอมลพิษ](https://www.pcd.go.th/pcd_news/43068/) — กรมควบคุมมลพิษ
- [คพ. เผยผลตรวจน้ำลุ่ม ครั้งที่ 23 พบแม่น้ำกก–โขง โลหะหนักอยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน ขณะที่แม่น้ำสายสารหนูยังคงเกินเกณฑ์มาตรฐานต้องเฝ้าระวังต่อเนื่อง](https://www.pcd.go.th/pcd_news/42922/) — กรมควบคุมมลพิษ
- [นายกฯ เดินทางถึงฟิลิปปินส์ เตรียมเข้าร่วมการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 49](https://www.thaigov.go.th/th/news/171233) — สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี (thaigov.go.th)