ภูมิใจไทยยื่นร่างแก้กฎหมายยาเสพติด 2 ฉบับ ครอบครองให้สันนิษฐานว่ามีไว้ขาย ขยายคุมตัว 7 วัน

ข้อถกเถียงเดิมเรื่องผู้เสพกับผู้ค้า

ร่างแก้กฎหมายยาเสพติดรอบนี้แตะประเด็นที่ถกเถียงมาหลายปี คือจะแยกผู้เสพกับผู้ค้าอย่างไร บีบีซีไทยรายงานเมื่อพฤศจิกายน 2566 ว่าแนวทางของกระทรวงสาธารณสุขภายใต้ประมวลกฎหมายยาเสพติด พ.ศ. 2564 ยึดหลัก "เปลี่ยนผู้เสพเป็นผู้ป่วย" และในเดือนกุมภาพันธ์ 2566 นายอนุทินซึ่งขณะนั้นเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข เคยเสนอแนวคิดให้ผู้ที่มียาเสพติดเกิน 1 เม็ดถูกสันนิษฐานว่าเป็นผู้ขาย แต่แนวคิดนั้นไม่ได้ออกเป็นกฎกระทรวง

รายงานเดียวกันระบุว่านักวิชาการด้านนโยบายยาเสพติดมองว่าแนวทางเข้มงวดลักษณะนั้นจะเพิ่มผู้ต้องหาเข้าเรือนจำอีกมาก และผลักภาระไปที่ตำรวจกับศาล ผศ.ดร.นพ.อภินันท์ อร่ามรัตน์ ผู้อำนวยการศูนย์วิชาการสารเสพติดภาคเหนือ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวกับบีบีซีไทยในตอนนั้นว่า "การเอาคดียาเสพติดมากกว่า 2 เม็ด ทุ่มให้ศาลวันหนึ่ง 300 คดี ใครที่ไหนจะทำได้" ข้อโต้แย้งทำนองนี้น่าจะกลับมาอีกเมื่อร่างเข้าสู่การอภิปรายในสภา

ทำไมเรื่องนี้สำคัญ

ร่างนี้ยื่นในฐานะร่างของ สส. พรรคของนายกรัฐมนตรี ในสัปดาห์ที่วิป 3 ฝ่ายกำลังหารือวันและกรอบเวลาอภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐมนตรี 18 คน การขอให้บรรจุเป็นเรื่องด่วนจึงขึ้นกับคิวการประชุมของสภาด้วย

สถานีวิทยุกระจายเสียงและวิทยุโทรทัศน์รัฐสภารายงานว่า หลังรับร่าง สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎรจะตรวจความถูกต้อง ดำเนินการตามขั้นตอนการเสนอร่างกฎหมาย และเปิดรับฟังความคิดเห็นก่อนนำเข้าสู่การพิจารณา ร่างแก้กฎหมายยาเสพติดทั้งสองฉบับจึงยังไม่มีผลบังคับ ต้องผ่านวาระที่ 1 ถึง 3 ของสภาผู้แทนราษฎรและผ่านวุฒิสภา เนื้อหาอาจเปลี่ยนในชั้นกรรมาธิการ โดยเฉพาะข้อสันนิษฐานเรื่องการครอบครองและอำนาจเรื่องข้อมูล ซึ่งเกี่ยวกับสิทธิของผู้ต้องหาและความเป็นส่วนตัวของข้อมูล

ผลต่อองค์กรไทย

• องค์กรที่ถือฐานข้อมูลขนาดใหญ่ ทั้งหน่วยงานรัฐและเอกชน ติดตามว่า "ฐานข้อมูลกลาง" ที่ ป.ป.ส. จะเรียกได้หมายถึงฐานใด และต้องส่งข้อมูลอะไร ภายใต้เงื่อนไขใด เมื่อร่างฉบับเต็มเผยแพร่
• แพลตฟอร์มออนไลน์ ผู้ให้บริการโฮสติ้ง และเจ้าของเว็บไซต์ เตรียมขั้นตอนรับคำสั่งระงับหรือลบข้อมูลที่จูงใจให้เสพยาเสพติด เช่น ผู้รับผิดชอบ ช่องทางรับคำสั่ง และการบันทึกหลักฐานการดำเนินการ
• ฝ่ายกฎหมายและเจ้าหน้าที่คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (DPO) วางแนวตอบคำขอข้อมูลจากเจ้าพนักงานที่มาพร้อมคำสั่งศาล และตรวจว่าการเปิดเผยข้อมูลสอดคล้องกับ PDPA และกฎหมายเฉพาะ
• ฝ่ายบุคคล ติดตามขั้นตอนบำบัดที่ร่างกำหนดให้ชัดเจนขึ้น เพื่อปรับนโยบายช่วยเหลือพนักงานที่ต้องการเข้ารับการบำบัด
• ส่งความเห็นในช่วงรับฟังความคิดเห็น สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎรจะเปิดรับฟังความคิดเห็นต่อร่างแก้กฎหมายยาเสพติดก่อนเข้าสู่การพิจารณา องค์กรที่ได้รับผลกระทบควรส่งความเห็นในช่วงนั้น ติดตามข่าวรัฐสภาและกฎหมายสำคัญได้ที่หมวดการเมือง