ข้ามไปยังเนื้อหา
Space & Astronomy

แสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่ง สดร. ชี้เป็นแสงจากพื้นโลก ไม่ใช่ออโรรา

แสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่ง ที่คนเข้าใจว่าเป็นออโรรา สดร. ชี้เมื่อ 4 พ.ย. 2569 ว่าเป็นแสงจากพื้นโลกกระทบเมฆเซอร์รัส ไม่ใช่แสงบนฟ้า เพราะยังเห็นดาวด้านหลัง

โดย กองบรรณาธิการ THAI DATA อ่าน 4 นาที

แชร์FacebookXLINELinkedIn
ทะเลหมอกและแนวเขาที่จุดชมวิวเขาพะเนินทุ่ง อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน
ภาพ: Kriengsak Jirasirirojanakorn / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

สรุปประเด็นสำคัญ

  • สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร.) ชี้แจงเมื่อ 4 พฤศจิกายน 2569 ว่าแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งในภาพที่แพร่ในสื่อ มาจากพื้นโลก ไม่ใช่แสงออโรรา
  • สดร. ให้เหตุผลว่าแสงสีเขียวอยู่ ด้านล่างของภาพ และบดบังดาวด้านหลัง ขณะที่ออโรราอยู่ในชั้นบรรยากาศและยังเห็นดาวฤกษ์ทะลุผ่านได้
  • ลักษณะเป็นริ้วบางสอดคล้องกับ เมฆเซอร์รัส ที่ไม่มีแสงในตัวเอง แสงสีเขียวจึงมาจากแหล่งอื่น เช่น หลอดไฟ จากสถานที่ต่าง ๆ หรือเรือไดหมึก
  • NOAA ระบุว่าออโรราเกิดที่ความสูง 80–500 กิโลเมตร เหนือพื้นผิวโลก และพบบ่อยที่สุดในวงรีละติจูดราว 60–75 องศา ใกล้ขั้วโลก
  • สดร. ระบุว่าแสงที่เขาพะเนินทุ่งเคยเกิดและถูกเข้าใจผิดมาก่อน โดยเคยอธิบายแล้วเมื่อปี พ.ศ. 2566 ซึ่งยังเป็นจุดถ่ายภาพดาวและทางช้างเผือกที่คนนิยม

แสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่ง ที่ปรากฏในภาพถ่ายตามสื่อต่าง ๆ ช่วงนี้และถูกหลายคนตั้งข้อสังเกตว่าอาจเป็นแสงออโรรา ไม่ใช่ปรากฏการณ์บนฟ้า สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ สดร. ชี้แจงเมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน 2569 (2026) ว่าแสงนี้ "มาจากพื้นโลก" โดยดูจากตำแหน่งของแสงในภาพ การที่แสงบังดาว และลักษณะริ้วบางที่ตรงกับเมฆเซอร์รัส

สดร. อธิบายแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งอย่างไร

สดร. ให้ข้อมูลเรื่องแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งผ่านบทความของ ดร. มติพล ตั้งมติธรรม นักวิชาการของสถาบัน โดยพิจารณาภาพถ่ายที่แพร่หลาย ซึ่งถ่ายจากเขาพะเนินทุ่ง อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน จังหวัดเพชรบุรี ประเด็นที่สถาบันใช้ตัดสินมี 3 ข้อ

ข้อสังเกตในภาพ สิ่งที่ สดร. สรุป
แสงสีเขียวอยู่ที่ด้านล่างของภาพ ต้นกำเนิดของแสงมาจากพื้นโลก ไม่ได้เกิดบนท้องฟ้า
ดาวปรากฏชัดทั้งท้องฟ้า ยกเว้นบริเวณเหนือพื้นดินที่มีแสงสีเขียวและเมฆบดบัง มีวัตถุทึบแสงบังดาวอยู่ ต่างจากออโรราที่ยังเห็นดาวฤกษ์ด้านหลังได้
ริ้วบาง ๆ ของแสง สอดคล้องกับเมฆเซอร์รัส (cirrus clouds) ที่ลอยอยู่ในระดับสูง

สดร. ระบุว่าเมฆไม่มีแสงในตัวเอง แสงสีเขียวที่เห็นจึงเป็นแสงจากแหล่งอื่นที่มากระทบเมฆ และแหล่งนั้นควรอยู่ด้านเดียวกับผู้สังเกตหรือมาจากพื้นโลก เมื่อพิจารณาแล้วสถาบันเห็นว่า "อาจเป็น" หลอดไฟจากสถานที่ต่าง ๆ หรือเรือไดหมึก คำที่ สดร. ใช้เป็นการประเมินจากภาพ จึงไม่ใช่การระบุแหล่งกำเนิดแน่ชัดเพียงแหล่งเดียว

ภาพเปรียบเทียบของ สดร. แสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งกับแสงออโรรา พร้อมข้อความแสงจากพื้นโลก ไม่ใช่ออโรรา
ภาพเปรียบเทียบของ สดร. ระหว่างแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่ง (ด้านบน) กับแสงออโรราจริง (ด้านล่าง) พร้อมข้อความ แสงจากพื้นโลก ไม่ใช่ออโรรา ภาพ: สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร.) ภาพเขาพะเนินทุ่งโดย เฉลิมเกียรติ สุวรรณปริญญา

ออโรราจริงต่างจากแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งอย่างไร

ศูนย์พยากรณ์สภาพอวกาศของ NOAA อธิบายว่าออโรราเกิดจากอิเล็กตรอนพุ่งชนอะตอมและโมเลกุลของออกซิเจนกับไนโตรเจนในชั้นบรรยากาศส่วนบนของโลก อะตอมและโมเลกุลได้รับพลังงานแล้วคายออกมาเป็นแสง คล้ายหลอดนีออน ออโรราก่อตัวที่ความสูงราว 80 ถึง 500 กิโลเมตรเหนือพื้นผิวโลก

NOAA ระบุว่าสนามแม่เหล็กโลกนำอิเล็กตรอนไปยังบริเวณขั้วโลก ออโรราจึงเกิดเป็นวงรี 2 วงรอบขั้วแม่เหล็ก จุดสังเกตที่ดีที่สุดอยู่ในวงรีระหว่างละติจูดเหนือและใต้ราว 60 ถึง 75 องศา ซึ่งเห็นได้เกินครึ่งของจำนวนคืนในหนึ่งปี เมื่อสภาพอวกาศรุนแรงขึ้น ออโรราจึงขยายออกไปทางเส้นศูนย์สูตร ในเหตุการณ์ใหญ่อาจเห็นได้ไกลถึงสหรัฐอเมริกา ยุโรป และเอเชีย แต่ท้องฟ้าต้องใสและมืดจึงจะเห็น

หัวข้อ ออโรรา (ตาม NOAA) แสงสีเขียวที่เขาพะเนินทุ่ง (ตาม สดร.)
ต้นกำเนิด อิเล็กตรอนชนอะตอมในบรรยากาศส่วนบน แสงจากพื้นโลกกระทบเมฆ
ตำแหน่ง สูงราว 80–500 กิโลเมตร ตามภาพอยู่ด้านล่าง เหนือพื้นดิน
ดาวด้านหลัง ยังเห็นทะลุผ่านได้ (สดร.) ถูกบังจนมองไม่เห็นดาว

นอกจากนี้ สดร. ชี้ว่าการที่แสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งบังดาวด้านหลัง เป็นข้อบ่งชี้สำคัญที่สุดว่าแสงนั้นไม่ได้เกิดในชั้นบรรยากาศสูงเหมือนออโรรา

แสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งไม่ใช่เรื่องใหม่

สดร. ระบุว่าแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งเคยเกิดมาก่อน และมีผู้เข้าใจผิดว่าเป็นออโรรา สถาบันเคยให้คำอธิบายแล้วเมื่อปี พ.ศ. 2566 ท้ายบทความสถาบันยังกล่าวว่าปรากฏการณ์นี้สร้างสีสันให้การท่องเที่ยวเขาพะเนินทุ่งได้ดี โดยเฉพาะการถ่ายภาพดาวหรือทางช้างเผือกคู่กับแสงสีเขียวนี้

เขาพะเนินทุ่งอยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน จังหวัดเพชรบุรี ภาพถ่ายจากจุดชมวิวที่ผู้ใช้ Wikimedia Commons เผยแพร่ แสดงทะเลหมอกยามเช้าที่คนนิยมมาชม ซึ่งเป็นเหตุผลหนึ่งที่ภาพของที่นี่แพร่ในโซเชียลได้เร็ว

ทะเลหมอกคลุมแนวป่าที่จุดชมวิวเขาพะเนินทุ่ง
จุดชมวิวทะเลหมอกที่เขาพะเนินทุ่ง อุทยานแห่งชาติแก่งกระจาน ภาพ: Kriengsak Jirasirirojanakorn / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

สิ่งที่ต้องติดตามต่อ: ตรวจภาพแสงประหลาดแบบแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่ง

เรื่องแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งไม่ใช่ข่าวร้ายหรือเหตุฉุกเฉิน แต่เป็นตัวอย่างที่ผู้อ่านไทยใช้ตรวจภาพ "ออโรรา" ที่แพร่ในโซเชียลได้ด้วยตัวเอง โดยยึดหลักที่ สดร. ใช้

  • ดูตำแหน่งแสงในภาพ ถ้าแสงอยู่ติดแนวพื้นดินและต่ำกว่าแนวดาว ให้สงสัยแหล่งกำเนิดบนพื้นโลก
  • ดูว่ายังเห็นดาวหลังแสงหรือไม่ ออโรราตามที่ สดร. อธิบายยังเห็นดาวทะลุได้ ส่วนแสงที่บังดาวแปลว่ามีวัตถุทึบแสงอยู่ข้างหน้า
  • ดูรูปร่างริ้วแสงและเมฆ ริ้วบางเป็นเส้นที่ตรงกับเมฆระดับสูงมักเป็นเมฆที่ถูกแสงจากพื้นส่องกระทบ ไม่ได้เรืองแสงเอง
  • ดูละติจูด NOAA ระบุว่าออโรราพบบ่อยที่สุดในละติจูดสูงใกล้ขั้วโลก ประเทศไทยอยู่ใกล้เส้นศูนย์สูตรกว่ามาก จึงต้องระวังภาพที่อ้างว่าเป็นออโรราจากไทย
  • ตรวจกับต้นทาง ปรากฏการณ์ท้องฟ้าที่เห็นได้จากไทยจริง ติดตามได้ที่ ข่าวดาราศาสตร์ของ สดร. และปฏิทินชมดาวรับลมหนาว 2569

ผู้ที่ไปถ่ายภาพดาวที่เขาพะเนินทุ่งยังเก็บภาพได้ตามปกติ สดร. มองว่าแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งคู่ทางช้างเผือกเป็นภาพที่น่าสนใจ แต่เมื่อโพสต์ควรเขียนคำบรรยายตามจริงว่าเป็นแสงจากพื้นโลก

ภาพบันทึก

ทะเลหมอกและยอดเขาที่จุดชมวิวเขาพะเนินทุ่ง
ทะเลหมอกจากจุดชมวิวเขาพะเนินทุ่ง มุมที่ 2 ภาพ: Kriengsak Jirasirirojanakorn / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)
แนวเขาและหมอกยามเช้าที่เขาพะเนินทุ่ง
ทะเลหมอกจากจุดชมวิวเขาพะเนินทุ่ง มุมที่ 3 ภาพ: Kriengsak Jirasirirojanakorn / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)
ทิวเขาและทะเลหมอกจากเขาพะเนินทุ่ง
ทะเลหมอกจากจุดชมวิวเขาพะเนินทุ่ง มุมที่ 4 ภาพ: Kriengsak Jirasirirojanakorn / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

ติดตามข่าวดาราศาสตร์ที่เกี่ยวกับประเทศไทยได้ที่หมวดดาราศาสตร์

คำถามที่พบบ่อย

แสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งคือแสงออโรราหรือไม่?

ไม่ใช่ สดร. ชี้แจงเมื่อ 4 พฤศจิกายน 2569 ว่าแสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งในภาพที่แพร่ในสื่อมาจากพื้นโลก ไม่ได้เกิดบนฟ้า เพราะแสงอยู่ด้านล่างของภาพและบดบังดาวด้านหลัง ส่วนออโรรายังเห็นดาวทะลุผ่านได้

ทำไมสดร. จึงบอกว่าแสงสีเขียวที่เขาพะเนินทุ่งมาจากพื้นโลก?

ในภาพมีดาวปรากฏชัดทั่วท้องฟ้า ยกเว้นบริเวณเหนือพื้นดินที่มีแสงสีเขียวและเมฆ แสดงว่ามีวัตถุทึบแสงบังดาว ริ้วบาง ๆ ตรงกับเมฆเซอร์รัส ซึ่งไม่มีแสงในตัวเอง แสงสีเขียวจึงต้องมาจากแหล่งอื่นที่ส่องกระทบเมฆ

แสงสีเขียวเขาพะเนินทุ่งอาจมาจากอะไร?

สดร. ระบุว่าอาจเป็นหลอดไฟจากสถานที่ต่าง ๆ หรือเรือไดหมึก โดยแหล่งแสงควรอยู่ด้านเดียวกับผู้สังเกตหรือมาจากพื้นโลก สดร. ใช้คำว่า "อาจเป็น" จึงยังไม่ได้ระบุแหล่งกำเนิดที่แน่ชัดเพียงแหล่งเดียว

คนไทยเห็นแสงออโรราได้จากประเทศไทยหรือไม่?

NOAA ระบุว่าออโรราพบบ่อยที่สุดในวงรีละติจูดราว 60–75 องศา ใกล้ขั้วโลก และขยายเข้าหาเส้นศูนย์สูตรเฉพาะช่วงพายุแม่เหล็กโลกรุนแรง สดร. ไม่ได้ระบุว่ามีออโรราเห็นได้จากเขาพะเนินทุ่ง และชี้ว่าแสงในภาพนี้ไม่ใช่ออโรรา

แหล่งอ้างอิง

  1. แสงสีเขียวที่เขาพะเนินทุ่ง เป็นแสงจากพื้นโลก ไม่ใช่ออโรรา — สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร./NARIT)
  2. Aurora — NOAA Space Weather Prediction Center
  3. ข่าวดาราศาสตร์ — สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร./NARIT)

บุคคล องค์กร และสถานที่ในข่าวนี้

เลือกชื่อเพื่ออ่านข่าวทั้งหมดที่กล่าวถึง ตัวเลขคือจำนวนข่าว

ประเทศและสถานที่
สหรัฐอเมริกา625ยุโรป315
แชร์FacebookXLINELinkedIn

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน? แจ้งกองบรรณาธิการ