ฝนดาวตกโอไรออนิดส์คืน 21–22 ต.ค. 2026 ชมได้ทั่วไทย ฟ้ามืดหลังดวงจันทร์ตกราวตีสองครึ่ง
สดร. ชวนชมฝนดาวตกโอไรออนิดส์คืน 21 ถึงรุ่งเช้า 22 ต.ค. 2026 อัตราสูงสุดเฉลี่ยราว 20 ดวงต่อชั่วโมง มีแสงจันทร์รบกวน ช่วงฟ้ามืดคือหลังดวงจันทร์ตกราว 02:30 น.
โดย กองบรรณาธิการ THAI DATA อ่าน 5 นาที ผู้เข้าชม 1
สรุปประเด็นสำคัญ
- สดร. ระบุว่าฝนดาวตกโอไรออนิดส์มีอัตราการตกสูงสุดเฉลี่ยประมาณ 20 ดวงต่อชั่วโมง คืน 21 ถึงรุ่งเช้า 22 ตุลาคม 2569 (ค.ศ. 2026) ส่วน NASA ระบุราว 10–20 ดวงต่อชั่วโมงในที่ฟ้ามืด
- ศูนย์กลางการกระจายตัวอยู่ในกลุ่มดาวนายพราน ขึ้นจากขอบฟ้าทิศตะวันออกราว 22:30 น. เวลาประเทศไทย และเห็นดาวตกได้ทั่วท้องฟ้าจนถึงรุ่งเช้า
- ดวงจันทร์ข้างขึ้นเกินครึ่งดวงรบกวนตั้งแต่หัวค่ำ การคำนวณของ USNO สำหรับกรุงเทพฯ ให้ดวงจันทร์ตกเวลา 02:28 น. วันที่ 22 ตุลาคม และฟ้าเริ่มสางเวลา 05:48 น.
- ดาวตกกลุ่มนี้มาจากเศษฝุ่นของ ดาวหางฮัลเลย์ (1P/Halley) พุ่งเข้าบรรยากาศด้วยความเร็วราว 66 กิโลเมตรต่อวินาที ดูด้วยตาเปล่าได้ ไม่ต้องใช้กล้องโทรทรรศน์
สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร. หรือ NARIT) ชวนคนไทยชมฝนดาวตกโอไรออนิดส์คืนวันที่ 21 ถึงรุ่งเช้าวันที่ 22 ตุลาคม 2569 (ค.ศ. 2026) อัตราการตกสูงสุดเฉลี่ยประมาณ 20 ดวงต่อชั่วโมง ปีนี้มีแสงจันทร์รบกวนช่วงหัวค่ำ ฟ้าจะมืดพอหลังดวงจันทร์ตกราว 02:30 น. ไปจนใกล้รุ่งสาง
ประกาศของ สดร. ในหน้า Facebook ระบุว่าศูนย์กลางการกระจายตัวอยู่ในกลุ่มดาวนายพราน ขึ้นจากขอบฟ้าทิศตะวันออกราว 22:30 น. และสังเกตได้ทั่วท้องฟ้าจนถึงรุ่งเช้าวันที่ 22 ตุลาคม ฝนดาวตกโอไรออนิดส์ดูด้วยตาเปล่าได้ทั่วประเทศเมื่อฟ้าเปิด ไม่ต้องใช้กล้องโทรทรรศน์หรือกล้องสองตา
วิธีชมฝนดาวตกโอไรออนิดส์และช่วงเวลาที่ดีที่สุดในไทย
ข่าวของ Thai PBS ที่เผยแพร่คำแนะนำของ สดร. ระบุว่ากลุ่มดาวนายพรานจะค่อย ๆ สูงขึ้นสู่กลางฟ้าหลังเที่ยงคืน ช่วงหลังเที่ยงคืนจึงเหมาะที่สุด และแสงจันทร์จะรบกวนตั้งแต่หัวค่ำถึงราว 02:30 น. สรุปเป็นขั้นตอนได้ดังนี้
- เลือกเวลา ช่วงที่ฟ้ามืดที่สุดคือหลังดวงจันทร์ตก การคำนวณของหอดูดาวกองทัพเรือสหรัฐฯ (USNO) สำหรับกรุงเทพฯ ให้ดวงจันทร์ตกเวลา 02:28 น. และฟ้าเริ่มสาง (civil twilight) เวลา 05:48 น. วันที่ 22 ตุลาคม จังหวัดอื่นเวลาจะต่างไปบ้างตามตำแหน่ง
- เลือกที่ สดร. แนะนำที่มืดสนิท ห่างแสงเมืองให้มากที่สุด เช่น พื้นที่โล่งนอกเขตเมืองหรือบนดอยที่ไม่มีไฟส่อง
- มองให้กว้าง ไม่ต้องจ้องเฉพาะทิศตะวันออก สดร. ระบุว่าเห็นได้ทั่วท้องฟ้า NASA แนะนำให้นอนหงาย ผู้อยู่ซีกโลกเหนือหันปลายเท้าไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ และมองให้ครอบคลุมท้องฟ้ามากที่สุด
- ให้ตาปรับตัว NASA ระบุว่าตาจะปรับเข้ากับความมืดได้ในเวลาไม่ถึง 30 นาที ระหว่างนั้นควรงดดูจอโทรศัพท์
- เตรียมตัวรอนาน เตรียมเสื่อ ผ้าห่ม หรือเก้าอี้เอนหลัง ดาวตกมาเป็นช่วง ๆ ไม่สม่ำเสมอ
แสงจันทร์รบกวนฝนดาวตกโอไรออนิดส์แค่ไหน
ดวงจันทร์ช่วงนี้เป็นข้างขึ้นเกินครึ่งดวง (waxing gibbous) USNO ระบุว่าดวงจันทร์ผ่านช่วงจันทร์เสี้ยวแรก (first quarter) เมื่อวันที่ 18 ตุลาคม 2026 และวันที่ 22 ตุลาคม ผิวดวงจันทร์ด้านที่เห็นสว่าง 82% แสงจันทร์ที่สว่างระดับนี้กลบดาวตกดวงเล็กที่สว่างน้อยได้ จึงเห็นได้เฉพาะดวงที่สว่างมาก
| ช่วงเวลา (เวลาประเทศไทย) | สิ่งที่เกิดขึ้น | แหล่งข้อมูล |
|---|---|---|
| ราว 22:30 น. คืน 21 ต.ค. | ศูนย์กลางการกระจายตัวในกลุ่มดาวนายพรานขึ้นจากขอบฟ้าทิศตะวันออก | สดร. |
| ตั้งแต่หัวค่ำถึงราว 02:30 น. | มีแสงจันทร์รบกวน | สดร. (ผ่าน Thai PBS) |
| 02:28 น. วันที่ 22 ต.ค. | ดวงจันทร์ตก (คำนวณสำหรับกรุงเทพฯ) | USNO |
| 05:48 น. วันที่ 22 ต.ค. | ฟ้าเริ่มสาง | USNO |
ช่วงฟ้ามืดหลังดวงจันทร์ตกถึงฟ้าเริ่มสางจึงยาวราว 3 ชั่วโมงเศษ และเป็นช่วงที่กลุ่มดาวนายพรานอยู่สูงกลางฟ้าพอดี
ฝนดาวตกโอไรออนิดส์มาจากดาวหางฮัลเลย์
สดร. อธิบายว่าฝนดาวตกโอไรออนิดส์ (Orionids) หรือ "ฝนดาวตกกลุ่มดาวนายพราน" เกิดจากเศษฝุ่นและวัตถุขนาดเล็กที่ดาวหางฮัลเลย์ (1P/Halley) ทิ้งไว้ เมื่อโลกเคลื่อนตัดผ่านเส้นทางโคจรของดาวหาง เศษเหล่านี้จะเสียดสีกับบรรยากาศและลุกไหม้เป็นแสงวาบ
ข้อมูลจากหน้า Orionids ของ NASA มีดังนี้
- ทุกครั้งที่ดาวหางฮัลเลย์เข้ามาในระบบสุริยะชั้นใน นิวเคลียสจะปล่อยน้ำแข็งและฝุ่นหินออกมา ฝุ่นชุดเดียวกันทำให้เกิดฝนดาวตกโอไรออนิดส์ในเดือนตุลาคม และฝนดาวตกอีตาอควอริดส์ (Eta Aquarids) ในเดือนพฤษภาคม
- ดาวหางฮัลเลย์ใช้เวลาราว 76 ปีโคจรรอบดวงอาทิตย์ คนทั่วไปเห็นครั้งล่าสุดในปี 1986 และจะกลับเข้าระบบสุริยะชั้นในอีกครั้งในปี 2061
- นิวเคลียสของดาวหางมีขนาด 16 x 8 x 8 กิโลเมตร และเป็นวัตถุที่มืดที่สุดชนิดหนึ่งในระบบสุริยะ ค่าการสะท้อนแสง (albedo) 0.03
ทำไมดาวตกกลุ่มนี้น่าดู แม้จำนวนไม่มาก
NASA ระบุว่าดาวตกโอไรออนิดส์ขึ้นชื่อเรื่องความสว่างและความเร็ว พุ่งเข้าบรรยากาศโลกด้วยความเร็วราว 66 กิโลเมตรต่อวินาที ดาวตกที่เร็วแบบนี้อาจทิ้ง "หาง" เรืองแสงไว้ให้เห็นอยู่หลายวินาทีถึงหลายนาที และบางดวงอาจกลายเป็นลูกไฟ (fireball)
ตัวเลขอัตราการตกจากสองแหล่งต่างกันเล็กน้อย สดร. ระบุอัตราสูงสุดเฉลี่ยประมาณ 20 ดวงต่อชั่วโมงสำหรับปี 2569 ส่วน NASA ระบุราว 10–20 ดวงต่อชั่วโมงในสภาพฟ้ามืด ทั้งสองเป็นค่าในสภาพฟ้าที่ดี ไม่ใช่จำนวนที่ผู้ชมทุกคนจะเห็นแน่นอน
NASA ยังให้ข้อสังเกตว่าการมองห่างจากจุดศูนย์กลางการกระจายตัว 45–90 องศา จะเห็นดาวตกทางยาวและสวยกว่า ถ้าจ้องที่จุดศูนย์กลางโดยตรง ดาวตกจะดูสั้นเพราะมุมมอง สดร. ระบุเพิ่มว่าจุดศูนย์กลางของฝนดาวตกกลุ่มนี้อยู่ใกล้เส้นศูนย์สูตรฟ้า จึงมีโอกาสเห็นได้ทั่วท้องฟ้า
คนไทยจะได้เห็นหรือได้อะไร
ฝนดาวตกโอไรออนิดส์เป็นปรากฏการณ์ที่คนไทยทุกภาคมีโอกาสเห็นด้วยตาเปล่า ขึ้นกับสภาพฟ้าและแสงไฟรอบตัว ข้อควรรู้ก่อนออกไปดูมีดังนี้
- ไม่ต้องลงทุนอุปกรณ์ กล้องโทรทรรศน์มีมุมมองแคบเกินไปสำหรับดาวตกที่ปรากฏทั่วฟ้า ตาเปล่าคือเครื่องมือที่ดีที่สุด
- พลาดคืนนี้ยังมีโอกาส NASA ระบุว่าฝนดาวตกโอไรออนิดส์ปี 2026 มีช่วงตกตั้งแต่ 2 ตุลาคมถึง 7 พฤศจิกายน แม้คืนอื่นจำนวนจะน้อยกว่าคืนที่ตกสูงสุด
- อยากได้ภาพต้องใช้ขาตั้งและถ่ายต่อเนื่อง ภาพปกของข่าวนี้เป็นภาพผสมจาก 19 เฟรมที่คัดจากการถ่ายต่อเนื่องตลอดคืน แต่ละเฟรมเปิดหน้ากล้อง 15 วินาที
ติดตามปรากฏการณ์ท้องฟ้า ข่าวภารกิจอวกาศ และงานวิจัยดาราศาสตร์ได้ที่หมวดดาราศาสตร์และอวกาศ
คำถามที่พบบ่อย
ฝนดาวตกโอไรออนิดส์ปี 2026 ดูได้คืนไหน กี่โมง?
สดร. ระบุว่าฝนดาวตกโอไรออนิดส์มีอัตราสูงสุดคืนวันที่ 21 ถึงรุ่งเช้าวันที่ 22 ตุลาคม 2569 (ค.ศ. 2026) ศูนย์กลางการกระจายตัวขึ้นทางทิศตะวันออกราว 22:30 น. แต่ช่วงที่ฟ้ามืดที่สุดคือหลังดวงจันทร์ตก ซึ่ง USNO คำนวณสำหรับกรุงเทพฯ ไว้ที่ 02:28 น. ไปจนถึงก่อนฟ้าสางราว 05:48 น.
ดูฝนดาวตกโอไรออนิดส์ต้องหันไปทิศไหน?
ศูนย์กลางการกระจายตัวของฝนดาวตกโอไรออนิดส์อยู่ในกลุ่มดาวนายพราน ขึ้นจากขอบฟ้าทิศตะวันออก แต่ดาวตกปรากฏได้ทั่วท้องฟ้า NASA แนะนำให้นอนหงายมองฟ้าให้กว้างที่สุด และระบุว่ามองห่างจากจุดศูนย์กลาง 45–90 องศาจะเห็นทางยาวกว่าการจ้องที่กลุ่มดาวนายพรานโดยตรง
คืนนี้จะเห็นดาวตก 20 ดวงต่อชั่วโมงจริงหรือไม่?
ไม่แน่นอน ตัวเลขฝนดาวตกโอไรออนิดส์ราว 20 ดวงต่อชั่วโมงของ สดร. และ 10–20 ดวงต่อชั่วโมงของ NASA เป็นค่าในสภาพฟ้ามืดสนิท ปีนี้มีแสงจันทร์รบกวนตั้งแต่หัวค่ำถึงราว 02:30 น. ส่วนในเมืองที่มีแสงไฟจะเห็นน้อยกว่านี้มาก จึงควรออกไปที่มืดและรอหลังดวงจันทร์ตก
ฝนดาวตกโอไรออนิดส์มาจากไหน?
ฝนดาวตกโอไรออนิดส์มาจากเศษฝุ่นและวัตถุขนาดเล็กที่ดาวหางฮัลเลย์ (1P/Halley) ทิ้งไว้ตามวงโคจร เมื่อโลกเคลื่อนผ่านสายธารนี้ เศษฝุ่นเสียดสีกับบรรยากาศและลุกไหม้ NASA ระบุว่าฝุ่นจากดาวหางดวงเดียวกันทำให้เกิดฝนดาวตกอีตาอควอริดส์ในเดือนพฤษภาคมด้วย
แหล่งอ้างอิง
- ปฏิทินดาราศาสตร์ประจำวัน คืน 21 – รุ่งเช้า 22 ตุลาคม 2569 ฝนดาวโอไรออนิดส์ (มีแสงจันทร์รบกวน) — สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร.)
- Orionids — NASA
- Complete Sun and Moon Data for One Day — Bangkok, 22 October 2026 — U.S. Naval Observatory
- ฝนดาวตกโอไรออนิดส์ เศษฝุ่นจากดาวหางฮัลเลย์ คืน 21 ถึงรุ่งเช้า 22 ต.ค. 69 — Thai PBS Sci & Tech
บุคคล องค์กร และสถานที่ในข่าวนี้
เลือกชื่อเพื่ออ่านข่าวทั้งหมดที่กล่าวถึง ตัวเลขคือจำนวนข่าว
- องค์กรและบริษัท
- สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ3NASA13
- ประเทศและสถานที่
- กรุงเทพฯ159สหรัฐอเมริกา336
พบข้อมูลคลาดเคลื่อน? แจ้งกองบรรณาธิการ