ร่างกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์: เริ่ม 0.5 MW แบ่ง 7 ประเภท บังคับใช้น้ำหล่อเย็นซ้ำ 80%
มหาดไทยเตรียมเสนอร่างกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ต่อบอร์ดที่มีเอกนิติเป็นประธาน คุมอาคารตั้งแต่ 0.5 MW แบ่ง 7 ประเภท บังคับนำน้ำหล่อเย็นกลับมาใช้ 80% ต่อเดือน
โดย กองบรรณาธิการ THAI DATA อ่าน 5 นาที ผู้เข้าชม 20

สรุปประเด็นสำคัญ
- กระทรวงมหาดไทยเตรียมเสนอร่างกฎกระทรวงว่าด้วยการควบคุมอาคารที่ใช้ประกอบกิจการดาต้าเซ็นเตอร์ ต่อบอร์ดดาต้าเซ็นเตอร์ที่มีนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ เป็นประธาน ซึ่งนัดประชุม 27 พ.ย. 2569 ตามที่ฐานเศรษฐกิจรายงานเมื่อ 25 ต.ค. 2569
- ร่างนี้ใช้กับดาต้าเซ็นเตอร์ที่ใช้ไฟฟ้าตั้งแต่ 0.5 เมกะวัตต์ขึ้นไป ทั้งที่ให้บริการคนอื่นและที่องค์กรใช้เอง จัดเป็นอาคารประเภทควบคุมการใช้ และแบ่งเป็น 7 ประเภท ตามกำลังไฟฟ้าหรือปริมาณน้ำมันสำรอง
- ดาต้าเซ็นเตอร์ต้องนำน้ำระบายทิ้งจากหอหล่อเย็น (Cooling Tower Blowdown) กลับมาใช้เป็นน้ำเติมไม่น้อยกว่า 80% ของปริมาตรที่ระบายทิ้งในแต่ละเดือน และต้องมีระบบดับเพลิงอัตโนมัติครอบคลุมทั้งพื้นที่
- กฎกระทรวงจะมีผลเมื่อพ้น 180 วันนับแต่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา ส่วนดาต้าเซ็นเตอร์ที่เปิดอยู่แล้วต้องปรับระบบดับเพลิง ไฟฟ้าสำรอง มาตรการสิ่งแวดล้อม และทำประกันภัยให้เสร็จภายใน 1 ปี
กระทรวงมหาดไทยเตรียมเสนอร่างกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ต่อบอร์ดดาต้าเซ็นเตอร์ที่มีนายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง เป็นประธาน ซึ่งนัดประชุม 27 พฤศจิกายน 2569 ร่างนี้คุมอาคารที่ใช้ไฟฟ้าตั้งแต่ 0.5 เมกะวัตต์ แบ่งเป็น 7 ประเภท และบังคับนำน้ำระบายทิ้งจากหอหล่อเย็นกลับมาใช้ไม่น้อยกว่า 80% ต่อเดือน
รายละเอียดมาจากรายงานของฐานเศรษฐกิจเมื่อ 25 ตุลาคม 2569 ซึ่งอ้างตัวร่างและเอกสารประกอบการประชุม กฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ฉบับนี้ยังเป็นร่าง ยังไม่มีผลบังคับ และเอกสารประกอบการประชุมยังมีหมายเหตุให้ปรับถ้อยคำบางส่วน
กฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ใช้กับใคร
ร่างออกตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 ให้นิยามดาต้าเซ็นเตอร์ว่าเป็นอาคารหรือสิ่งปลูกสร้างที่ใช้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์เก็บ ประมวลผล หรือรับส่งข้อมูล ทั้งเพื่อใช้เอง ใช้ในบริษัทในเครือ หรือให้บริการคนอื่น ที่มีกำลังการใช้ไฟฟ้า (Facility Load) ตั้งแต่ 0.5 เมกะวัตต์ขึ้นไป ห้องเซิร์ฟเวอร์ขนาดใหญ่ขององค์กรจึงอาจเข้าข่ายกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ด้วย
ร่างจัดดาต้าเซ็นเตอร์เป็นอาคารประเภทควบคุมการใช้ตามมาตรา 32 (2) แบ่ง 7 ประเภทตามกำลังไฟฟ้าหรือปริมาณน้ำมันสำรอง (คิดตามปริมาตรถัง ไม่ใช่น้ำมันที่มีจริง)
| ขนาด (เรียงจากเล็กไปใหญ่) | กำลังไฟฟ้า | หรือน้ำมันสำรอง (ลิตร) |
|---|---|---|
| ช่วงที่ 1 | 0.5 ถึงไม่ถึง 1 เมกะวัตต์ | 6,000 ถึงไม่ถึง 12,000 |
| ช่วงที่ 2 | 1 ถึงไม่ถึง 5 เมกะวัตต์ | 12,000 ถึงไม่ถึง 60,000 |
| ช่วงที่ 3 | 5 ถึงไม่ถึง 10 เมกะวัตต์ | 60,000 ถึงไม่ถึง 90,000 |
| ช่วงที่ 4 | 10 ถึงไม่ถึง 20 เมกะวัตต์ | 90,000 ถึงไม่ถึง 180,000 |
| ช่วงที่ 5 | 20 ถึงไม่ถึง 50 เมกะวัตต์ | 180,000 ถึงไม่ถึง 600,000 |
| ช่วงที่ 6 | 50 ถึงไม่ถึง 200 เมกะวัตต์ | 600,000 ถึงไม่ถึง 2,400,000 |
| ช่วงที่ 7 | ตั้งแต่ 200 เมกะวัตต์ | ตั้งแต่ 2,400,000 |

กฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์บังคับน้ำหล่อเย็น 80%
หมวดน้ำหอหล่อเย็นละเอียดที่สุดในร่าง ดาต้าเซ็นเตอร์ต้องบำบัดน้ำระบายทิ้งจากหอหล่อเย็น (Cooling Tower Blowdown) แล้วนำกลับมาใช้เป็นน้ำเติม (Makeup Water) ไม่น้อยกว่า 80% ของปริมาตรน้ำระบายทิ้งในแต่ละเดือน ห้ามนับน้ำหมุนเวียนในระบบหรือน้ำจากแหล่งอื่น น้ำที่เหลือต้องบำบัดตามมาตรฐานของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม พ.ศ. 2567 ห้ามเติมน้ำสะอาดเพื่อเจือจาง ต้องติดมาตรวัดน้ำ และรายงานสมดุลน้ำและคุณภาพน้ำทุกเดือน
ความปลอดภัยของอาคารตามกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์
- โครงสร้างหลัก ผนัง และบันไดเป็นวัสดุไม่ติดไฟ ผนังกั้นกับการใช้งานอื่นทนไฟได้อย่างน้อย 2 ชั่วโมง
- ระบบไฟฟ้าสำรองฉุกเฉินแยกจากระบบปกติ จ่ายไฟให้ป้ายทางออก บันไดหนีไฟ และสัญญาณเตือนเพลิงไหม้ได้อย่างน้อย 2 ชั่วโมง
- ระบบดับเพลิงอัตโนมัติครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมดทุกแห่ง
- ห้องเครื่องกำเนิดไฟฟ้าและห้องเก็บน้ำมันต้องมีคันกั้นของเหลวและระบบตัดจ่ายเชื้อเพลิงฉุกเฉิน
- อาคารเดี่ยวต้องเว้นระยะจากแนวเขตที่ดิน 3–10 เมตรตามประเภท และมีทางวิ่งรถดับเพลิงรอบอาคารกว้างอย่างน้อย 6 เมตร
- ต้องมีผู้ตรวจสอบอาคารตามมาตรา 32 ทวิ และดาต้าเซ็นเตอร์เอกชนต้องทำประกันภัยความรับผิดต่อบุคคลภายนอก

ดาต้าเซ็นเตอร์ที่เปิดอยู่แล้วต้องทำอะไร
กฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์จะมีผลเมื่อพ้น 180 วันนับแต่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา ดาต้าเซ็นเตอร์ที่เปิดก่อนนั้นได้รับยกเว้นหมวดแนวอาคารและโครงสร้าง ถ้าไม่ดัดแปลงหรือเปลี่ยนการใช้อาคาร แต่ต้องปรับระบบป้องกันอัคคีภัย ไฟฟ้าสำรอง มาตรการสิ่งแวดล้อม และทำประกันภัยให้เสร็จภายใน 1 ปี
ทำไมเรื่องนี้สำคัญ
แถลงการณ์ของกรมโยธาธิการและผังเมืองเมื่อ 7 กันยายน 2569 ระบุว่าที่ผ่านมาดาต้าเซ็นเตอร์ขออนุญาตก่อสร้างในฐานะอาคารสำนักงาน อาคารพาณิชยกรรม หรือคลังสินค้า กรมฯ จึงตั้งคณะอนุกรรมการยกร่างกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ และกำหนดให้ต้องมีผู้ตรวจสอบอาคาร งานนี้อยู่ใต้คณะอนุกรรมการที่นายพลพีร์ สุวรรณฉวี เป็นประธาน ซึ่งประชุมเรื่องมาตรฐานขั้นต่ำ Data Center ใน EECเมื่อ 6 ตุลาคม

น้ำเป็นเรื่องที่ชุมชนกังวลเมื่อดาต้าเซ็นเตอร์ใหญ่เข้ามา ผู้ให้บริการบางรายประกาศมาตรการเอง เช่น ดาต้าเซ็นเตอร์ Google ชลบุรี ร่างนี้ทำให้การนำน้ำกลับมาใช้เป็นข้อบังคับที่ตรวจสอบได้ทุกเดือน และเป็นชิ้นหนึ่งของชุดกติกาที่บอร์ดกำลังทำ ต่อจากการแบ่งประเภทและค่าไฟ 2 อัตรา
สิ่งที่องค์กรควรทำก่อนกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์มีผล
- วัด Facility Load ของห้องเซิร์ฟเวอร์ที่ใช้เอง ถ้าใกล้ 0.5 เมกะวัตต์ หรือมีถังน้ำมันสำรองตั้งแต่ 6,000 ลิตร ให้เตรียมข้อมูลไว้
- ตรวจสมดุลน้ำของหอหล่อเย็น วันนี้นำน้ำระบายทิ้งกลับมาใช้ได้กี่เปอร์เซ็นต์ และมีมาตรวัดแยกหรือยัง
- สำรวจระบบดับเพลิงและไฟสำรอง ว่าครอบคลุมทั้งพื้นที่และอยู่ได้ 2 ชั่วโมง
- คุยกับบริษัทประกัน เรื่องความรับผิดต่อบุคคลภายนอก
- ติดตามผลประชุมบอร์ด 27 พฤศจิกายน 2569 เพราะร่างอาจถูกปรับก่อนประกาศจริง
ติดตามกติกาดาต้าเซ็นเตอร์ในไทยได้ที่หมวดดาต้าเซ็นเตอร์และโครงสร้างพื้นฐาน
คำถามที่พบบ่อย
กฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ใช้กับดาต้าเซ็นเตอร์ขนาดเท่าไร?
ร่างกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ที่กระทรวงมหาดไทยเตรียมเสนอ ใช้กับอาคารหรือสิ่งปลูกสร้างที่ใช้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์เก็บ ประมวลผล หรือรับส่งข้อมูล ที่มีกำลังการใช้ไฟฟ้าตั้งแต่ 0.5 เมกะวัตต์ขึ้นไป ไม่ว่าจะใช้เองในองค์กร ในบริษัทในเครือ หรือให้บริการคนอื่น
ดาต้าเซ็นเตอร์ต้องนำน้ำหล่อเย็นกลับมาใช้เท่าไร?
ร่างกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์กำหนดให้รวบรวมและบำบัดน้ำระบายทิ้งจากหอหล่อเย็น แล้วนำกลับมาใช้เป็นน้ำเติมไม่น้อยกว่า 80% ของปริมาตรน้ำระบายทิ้งในแต่ละเดือน ห้ามนับน้ำที่หมุนเวียนในระบบหรือน้ำจากแหล่งอื่น ต้องติดมาตรวัดน้ำและทำรายงานสมดุลน้ำและคุณภาพน้ำทุกเดือน
กฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์มีผลบังคับเมื่อไร?
ยังไม่มีผลบังคับ ณ 25 ตุลาคม 2569 ร่างยังต้องเสนอบอร์ดดาต้าเซ็นเตอร์ซึ่งนัดประชุม 27 พฤศจิกายน 2569 ถ้าผ่านขั้นตอนและประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว กฎกระทรวงจะมีผลเมื่อพ้น 180 วันนับแต่วันประกาศ
ดาต้าเซ็นเตอร์ที่เปิดใช้งานอยู่แล้วต้องทำอะไร?
ตามร่างกฎกระทรวงอาคารดาต้าเซ็นเตอร์ ดาต้าเซ็นเตอร์ที่ได้รับอนุญาตหรือเปิดดำเนินการก่อนกฎมีผลได้รับยกเว้นหมวดแนวอาคารและโครงสร้าง ถ้าไม่ดัดแปลงหรือเปลี่ยนการใช้อาคาร แต่ต้องปรับปรุงระบบป้องกันอัคคีภัย ระบบไฟฟ้าสำรอง มาตรการสิ่งแวดล้อม และทำประกันภัยให้เสร็จภายใน 1 ปี
แหล่งอ้างอิง
- มท.ชง ‘เอกนิติ’คุม‘ดาต้าเซ็นเตอร์’บังคับรีไซเคิลน้ำหล่อเย็น 80% — ฐานเศรษฐกิจ
- แถลงการณ์กรมโยธาธิการและผังเมือง เรื่อง การดำเนินการด้านผังเมืองและด้านการควบคุมอาคารที่เกี่ยวข้องกับ (การประกอบกิจการ Data Center) — กรมโยธาธิการและผังเมือง
- “พลพีร์” นั่งหัวโต๊ะประชุมบูรณาการมาตรฐาน Data Center รับพื้นที่ EEC กำชับเข้มความปลอดภัยชุมชน-ส่งเสริมพลังงานสะอาด พร้อมตั้ง Working Group แสวงหาแนวทางสร้างโอกาสการลงทุนระดับสากล — รัฐบาลไทย (thaigov.go.th)
บุคคล องค์กร และสถานที่ในข่าวนี้
เลือกชื่อเพื่ออ่านข่าวทั้งหมดที่กล่าวถึง ตัวเลขคือจำนวนข่าว
- องค์กรและบริษัท
- กระทรวงมหาดไทย38ราชกิจจานุเบกษา39กระทรวงการคลัง63
พบข้อมูลคลาดเคลื่อน? แจ้งกองบรรณาธิการ