ข้ามไปยังเนื้อหา
Fatih Birol ผู้อำนวยการบริหาร IEA พูดในการแถลงข่าวที่การประชุม COP31 เมืองอันตัลยา ประเทศตุรกี
Economy

World Energy Outlook 2026: IEA ชี้วิกฤตฮอร์มุซคือช็อกพลังงานใหญ่สุด โลกไม่กลับไปเหมือนเดิม

Fatih Birol ผู้อำนวยการบริหาร IEA (ขวา) ในการแถลงข่าวระหว่าง COP31 ที่อันตัลยา ตุรกี ภาพถ่ายวันที่ 13 พ.ย. 2026 ภาพ: Xuthoria / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

World Energy Outlook 2026 ของ IEA ชี้วิกฤตฮอร์มุซคือช็อกอุปทานพลังงานใหญ่ที่สุดที่โลกเคยเจอ ค่านำเข้าน้ำมันและก๊าซทั่วโลกปี 2026 ขึ้นเป็น 1.6 ล้านล้านดอลลาร์

โดย กองบรรณาธิการ THAI DATA อ่าน 7 นาที

แชร์FacebookXLINELinkedIn
ดูค่าล่าสุด: ราคาน้ำมันวันนี้ราคาขายปลีก ปตท. และบางจากล่าสุด ราคาพรุ่งนี้เมื่อประกาศ และประวัติการปรับราคา

สรุปประเด็นสำคัญ

  • IEA เผยแพร่ World Energy Outlook 2026 วันที่ 19 พ.ย. 2026 ระบุว่าการหยุดชะงักของพลังงานผ่านช่องแคบฮอร์มุซในปี 2026 เป็นช็อกด้านอุปทานพลังงานที่ใหญ่ที่สุดที่โลกเคยเผชิญ และจนถึงเดือนพฤศจิกายนยังไม่จบ
  • อุปทานจากอ่าวเปอร์เซียหายไปสะสม 2,800 ล้านบาร์เรล สำหรับน้ำมัน และ 60,000 ล้านลูกบาศก์เมตร สำหรับก๊าซ ราคาดีเซลทำสถิติเกิน 200 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล
  • ค่าใช้จ่ายนำเข้าน้ำมันและก๊าซทั่วโลกปี 2026 จะขึ้นเป็น 1.6 ล้านล้านดอลลาร์ สูงกว่าปี 2025 ราว 25% แม้ความต้องการใช้ลดลง
  • Fatih Birol ผู้อำนวยการบริหาร IEA กล่าวว่า ไม่เห็นเส้นทางที่น่าเชื่อถือ ที่โลกพลังงานจะกลับไปเป็นแบบเดิม ส่วนรายงานชี้ว่าเอเชียเคยรับน้ำมันราว 80% และ LNG เกือบ 90% ที่ผ่านช่องแคบ

World Energy Outlook 2026 ของสำนักงานพลังงานระหว่างประเทศ (IEA) ที่เผยแพร่วันที่ 19 พ.ย. 2026 ระบุว่าการหยุดชะงักของน้ำมันและก๊าซที่ผ่านช่องแคบฮอร์มุซในปีนี้เป็นช็อกด้านอุปทานพลังงานที่ใหญ่ที่สุดที่โลกเคยเผชิญ และจนถึงเดือนพฤศจิกายนยังไม่จบ ค่าใช้จ่ายนำเข้าน้ำมันและก๊าซทั่วโลกปี 2026 จะขึ้นเป็น 1.6 ล้านล้านดอลลาร์ สูงกว่าปี 2025 ราว 25% ทั้งที่ความต้องการใช้ลดลง

Fatih Birol ผู้อำนวยการบริหาร IEA กล่าวในข่าวประชาสัมพันธ์ว่า "วิกฤตฮอร์มุซส่งแรงกระแทกใหญ่หลวงต่อระบบ แม้ภาคพลังงานและเศรษฐกิจโลกจะยืดหยุ่นได้มาก แต่ยิ่งวิกฤตยืดเยื้อ ผลกระทบก็ยิ่งลึก และผมไม่เห็นเส้นทางที่น่าเชื่อถือใดที่โลกพลังงานจะกลับไปเป็นแบบเดิม" ข่าวนี้สรุปจากข่าวประชาสัมพันธ์และบทสรุปผู้บริหารของรายงานบนเว็บไซต์ IEA ซึ่งย้ำว่าฉากทัศน์ทั้งหมดไม่ใช่การพยากรณ์

World Energy Outlook 2026 ขนาดของช็อกฮอร์มุซ: น้ำมันหายไปสะสม 2,800 ล้านบาร์เรล ก๊าซ 60 พันล้านลูกบาศก์เมตร ค่านำเข้าน้ำมันและก๊าซทั่วโลกปี 2026 1.6 ล้านล้านดอลลาร์ และราคาดีเซลเกิน 200 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล
World Energy Outlook 2026 ตัวเลขขนาดของช็อกฮอร์มุซจากบทสรุปผู้บริหารของ IEA ภาพ: THAI DATA (ข้อมูล: International Energy Agency)

World Energy Outlook 2026 วัดขนาดช็อกฮอร์มุซอย่างไร

บทสรุปผู้บริหารของ World Energy Outlook 2026 ให้ตัวเลขขนาดของวิกฤตไว้ดังนี้

  • อุปทานที่หายไป: น้ำมันจากอ่าวเปอร์เซียหายไปสะสม 2,800 ล้านบาร์เรล และก๊าซ 60,000 ล้านลูกบาศก์เมตร (60 bcm) ระบบพลังงานรับมือได้ แต่ภาระตกไปที่ผู้บริโภคและราคาที่สูงขึ้นมากขึ้นเรื่อย ๆ เมื่อกันชนอื่นถูกใช้จนเหลือน้อย
  • ดีเซล: อุปทานดีเซลซึ่งรายงานเรียกว่า "ม้างานของเศรษฐกิจโลก" ตึงหนัก ราคาทำสถิติเกิน 200 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล
  • คนที่ได้รับผล: ประชากรโลกสามในสี่อยู่ในประเทศที่นำเข้าน้ำมันและก๊าซ และกว่า 4,000 ล้านคนอยู่ในประเทศที่พึ่งช่องแคบนี้เกิน 30% ของน้ำมันที่ใช้
  • เอเชีย: ก่อนวิกฤต น้ำมันราว 80% และ LNG เกือบ 90% ที่ผ่านช่องแคบมีปลายทางที่เอเชีย ประเทศกำลังพัฒนาในเอเชียแปซิฟิกและแอฟริกาเป็นกลุ่มผู้นำเข้าที่ได้รับผลหนักที่สุด
  • คลังสำรอง: การปล่อยน้ำมันสำรองร่วมกันครั้งใหญ่ที่สุดเท่าที่ IEA เคยทำเป็นตาข่ายรองรับสำคัญในปี 2026
ช่องแคบฮอร์มุซและอ่าวเปอร์เซียมองจากสถานีอวกาศนานาชาติ ภาพปี 2022
ช่องแคบฮอร์มุซและอ่าวเปอร์เซียมองจากสถานีอวกาศนานาชาติ ภาพปี 2022 ภาพประกอบ ภาพ: NASA

World Energy Outlook 2026 กับค่านำเข้าพลังงาน 1.6 ล้านล้านดอลลาร์

ในส่วนที่ World Energy Outlook 2026 ถามว่าราคาน้ำมันและก๊าซจะดิ่งลงหรือไม่เมื่อวิกฤตจบ IEA ระบุว่าแม้ความต้องการใช้จะลดลง ค่าใช้จ่ายนำเข้าน้ำมันและก๊าซทั่วโลกปี 2026 จะขึ้นเป็น 1.6 ล้านล้านดอลลาร์ สูงกว่าปี 2025 ราว 25% ความผันผวนของราคาเชื้อเพลิงกดดันประเทศผู้นำเข้าที่มีรายได้น้อยและผู้บริโภครายได้น้อยมากที่สุด

ถ้าข้อจำกัดการขนส่งผ่านช่องแคบคลี่คลายอย่างชัดเจน World Energy Outlook 2026 มองว่าอาจเกิดตลาดของผู้ซื้อ (buyers' market) ที่กดราคาน้ำมันและก๊าซลงมาก อุปสงค์จะได้แรงหนุนระยะสั้นจากการฟื้นตัวและการเติมคลังสำรอง ขณะที่อุปทานเพิ่มจากหลายประเทศที่ต้องการผลิตมากขึ้น เช่น สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ที่ออกจาก OPEC แล้ว และเวเนซุเอลาที่ IEA ปรับคาดการณ์การผลิตปี 2035 ขึ้นเป็น 1.5 ล้านบาร์เรลต่อวันในฉากทัศน์ STEPS ส่วน LNG โครงการส่งออกใหม่ที่นำโดยสหรัฐฯ อาจเพิ่มอุปทานได้กว่า 50% ถ้าเดินหน้าครบทุกโครงการ

World Energy Outlook 2026 เตือนว่าช่วงราคาต่ำจะเป็นการบรรเทาที่ผู้บริโภคต้องการ แต่ตลาดพลังงานเคลื่อนเป็นวัฏจักรและราคาสูงมีแนวโน้มกลับมา โดยเฉพาะในโลกที่ความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์สูง

ท่าส่งออก LNG ราสลาฟฟาน ประเทศกาตาร์ ภาพปี 2012
ท่าส่งออก LNG ราสลาฟฟานในกาตาร์ ภาพปี 2012 ภาพประกอบ ภาพ: Matthew Smith / Wikimedia Commons (CC BY 2.0)

World Energy Outlook 2026 ฉากทัศน์ช่องแคบฮอร์มุซ

World Energy Outlook 2026 ใช้ฉากทัศน์และกรณีศึกษา 5 แบบ ได้แก่ Current Policies Scenario (CPS) ตามนโยบายที่มีผลแล้ว Stated Policies Scenario (STEPS) ที่รวมมาตรการที่เสนอแล้วแต่ยังไม่บังคับใช้ ทั้งสองแบบสมมติว่าการขนส่งผ่านช่องแคบกลับมาไม่ติดขัดภายในสิ้นปี 2027 ส่วน Additional Response Case (ARC) ดูว่าจะเป็นอย่างไรถ้ารัฐบาลทำมาตรการที่ยังอยู่ระหว่างพิจารณา Low Hormuz Case (LHC) ถามว่าโลกจะอยู่ได้หรือไม่โดยไม่พึ่งช่องแคบ และ Net Zero Emissions by 2050 (NZE) เป็นเส้นทางสู่การปล่อยสุทธิเป็นศูนย์

ในกรณีที่ความเสี่ยงต่อการเดินเรือผ่านช่องแคบยืดเยื้อ การลงทุนท่อส่งเลี่ยงช่องแคบ แหล่งอุปทานใหม่ และมาตรการลดความต้องการของผู้นำเข้า อาจลดความจำเป็นของน้ำมันที่ต้องผ่านช่องแคบจาก 20 ล้านบาร์เรลต่อวันก่อนวิกฤต เหลือ 8.5 ล้านบาร์เรลต่อวันในปี 2030 และต่ำกว่า 2 ล้านบาร์เรลต่อวันในปี 2035 แต่แม้ในกรณีสุดขั้วนี้ ตะวันออกกลางยังเป็นผู้ส่งออกน้ำมันรายใหญ่ที่สุดของโลก

World Energy Outlook 2026 กราฟคอลัมน์กรณี Low Hormuz น้ำมันที่ต้องผ่านช่องแคบฮอร์มุซ 20 ล้านบาร์เรลต่อวันก่อนวิกฤต 8.5 ล้านในปี 2030 และต่ำกว่า 2 ล้านในปี 2035
กราฟกรณี Low Hormuz ใน World Energy Outlook 2026 น้ำมันที่ต้องผ่านช่องแคบลดจาก 20 เหลือต่ำกว่า 2 ล้านบาร์เรลต่อวัน ภาพ: THAI DATA (ข้อมูล: International Energy Agency)
เรือลากจูงนำเรือบรรทุกน้ำมันขนาดใหญ่เข้าเทียบท่าส่งออกน้ำมัน Al Basrah ในอ่าวเปอร์เซีย
เรือบรรทุกน้ำมันขนาดใหญ่เข้าเทียบท่าส่งออกน้ำมันในอ่าวเปอร์เซีย ภาพประกอบ ภาพ: U.S. Navy / Wikimedia Commons (สาธารณสมบัติ)

World Energy Outlook 2026 กับไฟฟ้า พลังงานหมุนเวียน และนิวเคลียร์

  • ไฟฟ้า: ตั้งแต่ปี 2019 ความต้องการไฟฟ้าโตปีละ 3.3% เร็วกว่า GDP โลก (2.9%) และเร็วกว่าความต้องการพลังงานรวม (1.5%) ราวสองเท่า สัดส่วนไฟฟ้าในการใช้พลังงานขั้นสุดท้ายจาก 23% ในปี 2025 เข้าใกล้ 30% ในปี 2035 ตามฉากทัศน์ CPS และ STEPS 25 ประเทศประกาศนโยบายใหม่เกี่ยวกับการใช้ไฟฟ้าแทนเชื้อเพลิงตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์
  • รถยนต์ไฟฟ้า: ยอดขายรถยนต์ไฟฟ้าเพิ่มขึ้นมากเมื่อเทียบปีก่อนในยุโรป เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ออสเตรเลีย บราซิล อินเดีย และเกาหลี กองรถยนต์ไฟฟ้าของจีนช่วยเลี่ยงการใช้น้ำมันราว 1.5 ล้านบาร์เรลต่อวัน
  • พลังงานหมุนเวียน: สัดส่วนในการผลิตไฟฟ้าจาก 33% วันนี้เป็น 45–50% ในปี 2035 ตาม CPS และ STEPS โดยโซลาร์เซลล์นำ
  • นิวเคลียร์: ณ กลางปี 2026 มีโรงไฟฟ้านิวเคลียร์กำลังก่อสร้างเกือบ 90 กิกะวัตต์ มากที่สุดในรอบกว่า 35 ปี
  • ความเย็น: เป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์พลังงานที่ความต้องการพลังงานเพื่อความเย็นของโลกแซงความต้องการเพื่อความร้อน

World Energy Outlook 2026 มีความหมายต่อธุรกิจไทยและอาเซียนอย่างไร

ไทยอยู่ในรายชื่อประเทศภาคี (Association countries) ของ IEA ใน World Energy Outlook 2026 ประเด็นที่เกี่ยวกับภูมิภาคโดยตรงมีดังนี้

  1. ความต้องการพลังงาน: อินเดียและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มีความต้องการพลังงานเพิ่มขึ้นมากที่สุดในโลก ตามด้วยละตินอเมริกา ตะวันออกกลาง และแอฟริกา
  2. ช่องแคบมะละกา: ในฉากทัศน์ STEPS และ CPS น้ำมันที่ผ่านช่องแคบมะละกาเพิ่มเป็น 23–25 ล้านบาร์เรลต่อวัน และ LNG 200,000–250,000 ล้านลูกบาศก์เมตรในปี 2035 เมื่อความต้องการนำเข้าของเอเชียเพิ่มขึ้น
  3. เชื้อเพลิงชีวภาพ: อาจได้ประโยชน์จากการให้ความสำคัญกับความมั่นคงด้านพลังงาน โดยเฉพาะในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ แต่ต้องระวังไม่ให้แย่งพื้นที่กับการผลิตอาหาร
  4. ถ่านหิน: ประเทศผู้นำเข้าน้ำมันและก๊าซในเอเชียหลายแห่งมีถ่านหินในประเทศมาก ความกังวลเรื่องความมั่นคงอาจทำให้ใช้ถ่านหินนานขึ้น แต่ภายในปี 2030 ความต้องการถ่านหินลดลงในทุกฉากทัศน์

ผลต่อค่าครองชีพของคนไทยต้องดูราคาขายปลีกจริงในแต่ละวัน ดูราคาล่าสุดได้ที่หน้าราคาน้ำมันวันนี้ ส่วนภาพตลาดน้ำมันระยะสั้นของ IEA อยู่ในข่าวรายงานตลาดน้ำมัน IEA พฤศจิกายน 2026 และการประเมินผลของสงครามอิหร่านต่อไทยอยู่ในบทวิเคราะห์ผลกระทบสงครามอิหร่านต่อไทย 2 ปี

World Energy Outlook 2026 กับโลกร้อนและการเข้าถึงพลังงาน

ตาม World Energy Outlook 2026 ภายใต้นโยบายที่มีอยู่และที่ประกาศแล้ว อุณหภูมิโลกปี 2100 จะสูงขึ้น 2.5–2.9 องศาเซลเซียส (STEPS 2.5 องศา CPS ราว 2.9 องศา) ส่วนกรณี ARC อยู่ที่ 2.4 องศา ห่างจากเส้นทาง 1.5 องศาอยู่มาก IEA สรุปว่าความกังวลด้านความมั่นคงช่วยเร่งการเปลี่ยนผ่านได้เพียงบางส่วน

World Energy Outlook 2026 กราฟแท่งอุณหภูมิโลกปี 2100: CPS ราว 2.9 องศา STEPS 2.5 องศา และ ARC 2.4 องศาเซลเซียส
กราฟอุณหภูมิโลกปี 2100 ตามฉากทัศน์ของ World Energy Outlook 2026 ภาพ: THAI DATA (ข้อมูล: International Energy Agency)

World Energy Outlook 2026 ระบุว่าวิกฤตปีนี้ยังทำให้ความคืบหน้าด้านการเข้าถึงไฟฟ้าและการหุงต้มสะอาดช้าลง ราว 720 ล้านคนยังไม่มีไฟฟ้าใช้ และเกือบ 2,000 ล้านคนยังหุงต้มด้วยวิธีที่ก่อมลพิษ การขาดแคลนก๊าซหุงต้ม (LPG) เป็นความเสี่ยงสำคัญ เพราะราว 75% ของคนที่เปลี่ยนมาหุงต้มสะอาดในทศวรรษที่ผ่านมาใช้ LPG และตะวันออกกลางเป็นผู้ส่งออกรายใหญ่

Birol กล่าวปิดว่า แรงกดดันของวิกฤตไม่ควรบดบังทางเลือกที่จะกำหนดความมั่นคง ความยั่งยืน และความมั่งคั่งของพลังงานในหลายทศวรรษข้างหน้า แต่ละประเทศจะเลือกเส้นทางต่างกันตามทรัพยากรและบริบทของตน ข้อมูลนี้ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน ติดตามข่าวเศรษฐกิจที่กระทบคนไทยได้ที่หมวดเศรษฐกิจ

คำถามที่พบบ่อย

World Energy Outlook 2026 คืออะไร?

World Energy Outlook 2026 (WEO-2026) คือรายงานประจำปีหลักของสำนักงานพลังงานระหว่างประเทศ (IEA) เผยแพร่วันที่ 19 พ.ย. 2026 ใช้ข้อมูลพลังงานล่าสุดทุกเชื้อเพลิงและแบบจำลองหลายฉากทัศน์ IEA ย้ำว่าฉากทัศน์ทั้งหมดไม่ใช่การพยากรณ์

IEA บอกว่าวิกฤตฮอร์มุซใหญ่แค่ไหน?

บทสรุปผู้บริหารของรายงานระบุว่าเป็นช็อกด้านอุปทานพลังงานที่ใหญ่ที่สุดที่โลกเคยเผชิญ อุปทานจากอ่าวเปอร์เซียหายไปสะสม 2,800 ล้านบาร์เรลสำหรับน้ำมันและ 60,000 ล้านลูกบาศก์เมตรสำหรับก๊าซ และราคาดีเซลทำสถิติเกิน 200 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล

ค่านำเข้าน้ำมันและก๊าซของโลกปี 2026 เท่าไร?

IEA ระบุว่าค่าใช้จ่ายนำเข้าน้ำมันและก๊าซทั่วโลกปี 2026 จะขึ้นเป็น 1.6 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ สูงกว่าปี 2025 ราว 25% แม้ความต้องการใช้จะลดลง

ราคาน้ำมันจะลดลงหรือไม่ถ้าวิกฤตจบ?

World Energy Outlook 2026 ระบุว่าถ้าข้อจำกัดการขนส่งผ่านช่องแคบฮอร์มุซคลี่คลายอย่างชัดเจน ตลาดน้ำมันและก๊าซอาจกลายเป็นตลาดของผู้ซื้อและราคามีแรงกดดันลงมาก แต่ IEA บอกว่าโอกาสและจังหวะเวลาไม่แน่นอนสูง และราคาสูงมีแนวโน้มกลับมาได้อีกตามวัฏจักร

World Energy Outlook 2026 เกี่ยวกับไทยอย่างไร?

ไทยเป็นประเทศภาคี (Association country) ของ IEA รายงานระบุว่าเอเชียเคยรับน้ำมันราว 80% และ LNG เกือบ 90% ที่ผ่านช่องแคบฮอร์มุซ อินเดียและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มีความต้องการพลังงานเพิ่มมากที่สุด ยอดขายรถยนต์ไฟฟ้าในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เพิ่มขึ้นมาก และเชื้อเพลิงชีวภาพอาจได้ประโยชน์โดยเฉพาะในภูมิภาคนี้

แหล่งอ้างอิง

  1. As an unprecedented shock reshapes the energy world, its duration will determine the scale of the change (press release, 19 November 2026) — International Energy Agency
  2. World Energy Outlook 2026: Executive Summary — International Energy Agency
  3. World Energy Outlook 2026 — International Energy Agency

บุคคล องค์กร และสถานที่ในข่าวนี้

เลือกชื่อเพื่ออ่านข่าวทั้งหมดที่กล่าวถึง ตัวเลขคือจำนวนข่าว

บุคคล
Fatih Birol4
องค์กรและบริษัท
IEA21OPEC6อาเซียน170
ผลิตภัณฑ์และเทคโนโลยี
Outlook41
แชร์FacebookXLINELinkedIn

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน? แจ้งกองบรรณาธิการ