EU รับแผนแก้ไขคดี Temu DSA หลังปรับ 200 ล้านยูโร ให้ 4 เดือนทำ 5 มาตรการ ผ่านผู้ตรวจอิสระ

ขั้นต่อไปของ Temu DSA และกำหนดเวลา

คณะกรรมาธิการระบุว่ามาตรการทั้งหมดในแผน Temu DSA จะถูกตรวจสอบโดยผู้ตรวจอิสระภายนอกซึ่ง Temu ผูกพันจะจัดให้มี และคณะกรรมาธิการจะกำกับการทำตามแผนอย่างใกล้ชิด

ที่มาของกรณี Temu DSA

ลำดับเหตุการณ์ของกรณี Temu DSA ตามที่คณะกรรมาธิการระบุในประกาศ

มาตรา 34 ของ DSA กำหนดให้แพลตฟอร์มออนไลน์ขนาดใหญ่มาก (VLOP) ต้องระบุ วิเคราะห์ และประเมินความเสี่ยงเชิงระบบที่เกิดจากบริการของตน ซึ่งรวมถึงการแพร่ของเนื้อหาและสินค้าผิดกฎหมาย คดีนี้จึงไม่ได้ตัดสินว่า Temu ขายของผิดกฎหมาย แต่ตัดสินว่าบริษัทไม่ได้ประเมินความเสี่ยงนั้นอย่างเพียงพอ และแผนแก้ไขทั้ง 5 ข้อก็เป็นเรื่องของการประเมินความเสี่ยงทั้งหมด

ทำไมเรื่องนี้สำคัญ

กรณี Temu DSA แสดงให้เห็นขั้นตอนหลังค่าปรับของ DSA อย่างครบวงจร คือเมื่อคณะกรรมาธิการพบการละเมิดและสั่งปรับแล้ว แพลตฟอร์มต้องเสนอแผนแก้ไข ให้ Board ของประเทศสมาชิกให้ความเห็น แล้วคณะกรรมาธิการจึงรับแผนพร้อมกำหนดเวลาและการตรวจสอบจากคนนอก การบังคับใช้จึงไม่จบที่ค่าปรับ และคณะกรรมาธิการยังขยายการใช้ DSA ไปยังแพลตฟอร์มประเภทอื่นต่อเนื่อง เช่น การเปิดสอบสวน Booking.com เรื่องที่พักปลอมและฟิชชิง เมื่อ 21 ตุลาคม 2026

สำหรับ Temu เอง กรณี Temu DSA เป็นข้อตกลงกับหน่วยงานกำกับรายใหญ่อีกแห่งในเวลาไม่กี่สัปดาห์ หลังจากข้อตกลงกับรัฐเท็กซัสที่กำหนดให้เก็บข้อมูลบนเซิร์ฟเวอร์ในสหรัฐฯ และตรวจสินค้าทุกปี แนวโน้มที่เห็นคือหน่วยงานกำกับไม่ได้สั่งให้แพลตฟอร์มข้ามพรมแดนปิดบริการ แต่บังคับให้พิสูจน์ด้วยตัวชี้วัดและการตรวจสอบภายนอกว่าระบบคัดกรองสินค้าทำงานจริง

ผลต่อองค์กรไทย

ไทยมีกฎหมายบริการแพลตฟอร์มดิจิทัล (DPS) ซึ่ง ETDA อธิบายว่าใช้เต็มรูปแบบตั้งแต่ 21 สิงหาคม 2566 และกำหนดให้แพลตฟอร์มขนาดใหญ่ที่มีรายได้จากบริการในไทยแต่ละประเภทเกิน 300 ล้านบาทต่อปี หรือรวมทุกประเภทเกิน 1,000 ล้านบาทต่อปี หรือมีผู้ใช้ต่อเดือนเกินร้อยละ 10 ของประชากรไทย ต้องประเมินความเสี่ยง มีมาตรการบริหารความเสี่ยง มาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของระบบ การจัดการภาวะวิกฤติ เจ้าหน้าที่กำกับดูแลการปฏิบัติตามกฎหมาย และการตรวจสอบโดยผู้ตรวจประเมินภายนอก หน้าที่ชุดนี้ใกล้เคียงกับสิ่งที่สหภาพยุโรปบังคับกับ Temu ในกรณี Temu DSA

1. แพลตฟอร์มไทยและแพลตฟอร์มต่างชาติที่ให้บริการในไทย ควรศึกษามาตรการทั้ง 5 ข้อของ Temu เป็นตัวอย่างว่าการ "ประเมินความเสี่ยง" ที่หน่วยงานกำกับยอมรับต้องมีตัวชี้วัด มีการวิเคราะห์ระบบแนะนำสินค้า และมีการตรวจสอบจากภายนอก ไม่ใช่เอกสารนโยบายอย่างเดียว
2. ผู้ขายไทยที่ใช้ตลาดออนไลน์ข้ามพรมแดน ควรคาดว่าแพลตฟอร์มจะเข้มงวดกับรายการสินค้า เอกสารมาตรฐาน และการตรวจสอบผู้ขายมากขึ้น เพราะการจงใจใช้ฟีเจอร์ของแพลตฟอร์มกระจายสินค้าผิดกฎหมายเป็นหนึ่งในประเด็นที่ Temu ต้องวิเคราะห์
3. ผู้บริโภคและองค์กรที่จัดซื้อผ่านแพลตฟอร์มข้ามพรมแดน ควรเก็บหลักฐานการซื้อและตรวจมาตรฐานสินค้าเอง เพราะแผนของ Temu เป็นเรื่องการประเมินความเสี่ยงของระบบ ไม่ได้รับประกันสินค้ารายชิ้น
4. ติดตามผลการตรวจสอบภายนอกของกรณี Temu DSA ซึ่ง Temu ต้องส่งภายใน 4 เดือนหลังทำตามแผน เพราะจะเป็นเอกสารที่บอกว่า DSA คาดหวังหลักฐานแบบใดจากตลาดออนไลน์ อ่านข่าวกฎหมายดิจิทัลอื่นได้ในหมวดนโยบายและกฎหมาย