ครม. 10 พ.ย. 2569 รับทราบแนวทาง AI ภาครัฐที่ ก.พ.ร. เสนอ ต่อยอดคลัง AI 55 กรณีใช้งานและแชตบอตกลางบน Pathumma LLM ตอบถูกราว 85% งบ AI ปี 2570 ราว 2,583 ล้านบาท
โดย กองบรรณาธิการ THAI DATA อ่าน 6 นาที
สรุปประเด็นสำคัญ
- คณะรัฐมนตรีมีมติเมื่อ 10 พฤศจิกายน 2569 รับทราบแนวทาง AI ภาครัฐ หรือแนวทางการขับเคลื่อนการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในภาครัฐ ตามที่คณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) เสนอ
- ก.พ.ร. สำรวจพบรายการงบประมาณที่เกี่ยวกับ AI ใน พ.ร.บ.งบประมาณปี 2570 ราว 2,583.3 ล้านบาท ใน 113 โครงการ จาก 90 หน่วยงาน ซึ่งกระจายอยู่หลายแผนงาน
- คลัง AI ภาครัฐที่ opdc.ai.in.th มีกรณีใช้งาน 55 รายการ ส่วนต้นแบบ AI Agentic Chatbot บน Pathumma LLM ทดสอบกับ 5 หน่วยงาน มากกว่า 1,200 คำถาม ตอบถูกเฉลี่ยราวร้อยละ 85
- ตามแนวทาง AI ภาครัฐ หน่วยงานที่มีแชตบอตอยู่แล้วเชื่อมผ่าน Common API ส่วนหน่วยงานอื่นใช้แบบ Shared Service เนคเทคประเมินว่าแพลตฟอร์มกลางลดค่าพัฒนาแชตบอตได้ราวร้อยละ 75
คณะรัฐมนตรีมีมติเมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน 2569 รับทราบแนวทาง AI ภาครัฐ หรือแนวทางการขับเคลื่อนการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในภาครัฐ ที่คณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) เสนอ สาระหลักคือขยายคลัง AI ภาครัฐที่มี 55 กรณีใช้งานเป็นแพลตฟอร์มกลาง และขยายต้นแบบแชตบอตที่ตอบถูกราวร้อยละ 85 เป็นระบบกลางให้หน่วยงานรัฐใช้ร่วมกัน
แนวทาง AI ภาครัฐเริ่มจากงบ AI ปี 2570 ที่กระจายอยู่ 90 หน่วยงาน
รายงานของ ก.พ.ร. ในสรุปผลการประชุมคณะรัฐมนตรีระบุว่า ผลงานที่ใช้ AI และได้รางวัลเลิศรัฐระหว่างปี 2561–2569 มี 31 ผลงาน ครอบคลุมการแพทย์และสาธารณสุข บริการประชาชน สิ่งแวดล้อม สังคม ความปลอดภัย และการเกษตร การสำรวจเบื้องต้นยังพบรายการงบประมาณที่เกี่ยวกับ AI ใน พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 ราว 2,583.3 ล้านบาท ใน 113 โครงการหรือผลผลิตจาก 90 หน่วยงาน
ก.พ.ร. สรุปว่าการใช้ AI ในหน่วยงานรัฐเพิ่มขึ้นและกระจายอยู่หลายแห่ง จึงควรมีกลไกให้ใช้ทรัพยากรและองค์ความรู้ร่วมกัน ลดการพัฒนาซ้ำซ้อน และขยายผลได้อย่างเป็นระบบ นี่คือที่มาของแนวทาง AI ภาครัฐฉบับนี้
ต้นแบบที่ สำนักงาน ก.พ.ร. ทดลองแล้ว
สำนักงาน ก.พ.ร. ทดลองใช้ AI ในงานของตัวเองหลายเรื่อง ตามที่รายงานต่อคณะรัฐมนตรี
- แชตบอตรางวัลเลิศรัฐ ใช้โมเดลภาษาไทย Typhoon ตอบคำถามเรื่องเกณฑ์ การสมัคร และผลงานที่ได้รางวัล
- ตรวจประเมิน PMQA 4.0 ร่วมกับเนคเทค ผลทดลองปีงบประมาณ 2568 พบว่า AI ใช้เวลาเฉลี่ยราว 23 นาทีต่อหน่วยงาน เทียบกับผู้ตรวจประเมินราว 540 นาที และผลตรงกับผู้ตรวจเฉลี่ยราวร้อยละ 70
- วิเคราะห์ตัวชี้วัด และสกัดหลักฐานประกอบการรายงานผลของส่วนราชการและจังหวัด
- ช่วยตรวจข้อเขียน ในการคัดเลือกนักพัฒนาระบบราชการตามแนวคำตอบและเกณฑ์ให้คะแนน เพื่อสนับสนุนคณะกรรมการตรวจข้อสอบ
ส่วนกิจกรรม AI Hackathon for Public Sector Development ปีงบประมาณ 2569 ที่จัดร่วมกับวิทยาลัยนวัตกรรม มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และเนคเทค มีผลงานชนะเลิศ 3 ผลงาน คือ ONE MIND-Alert ระบบเฝ้าระวังอุบัติภัยโรงงานของสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดยโสธร HR RAG-AI Agent ผู้ช่วยด้านทรัพยากรบุคคลของสำนักงานปลัดกระทรวงยุติธรรม และ PIT Chat ระบบช่วยยื่นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาของกรมสรรพากร
แนวทาง AI ภาครัฐ: คลัง AI 55 กรณีและแชตบอตกลางบน Pathumma LLM
สำนักงาน ก.พ.ร. ทำงานร่วมกับเนคเทค สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ใน 2 ระบบที่เป็นแกนของแนวทาง AI ภาครัฐ
| ระบบ | ทำอะไร | สถานะตามรายงานต่อ ครม. |
|---|---|---|
| ระบบฐานข้อมูล AI ภาครัฐ (AI Repository) | รวมกรณีใช้งาน เครื่องมือ และองค์ความรู้ AI ของหน่วยงานรัฐ ค้นตามประเภทงาน เทคโนโลยี และหน่วยงาน | เปิดที่ opdc.ai.in.th มี 55 กรณีใช้งาน |
| ต้นแบบ AI Agentic Chatbot | ให้ประชาชนถามเรื่องบริการรัฐหลายหน่วยงานในจุดเดียว ได้คำตอบพร้อมแหล่งอ้างอิง ใช้ Pathumma LLM และ Pathumma Connect | ทดสอบกับ 5 หน่วยงาน มากกว่า 1,200 คำถาม ตอบถูกเฉลี่ยราวร้อยละ 85 |
ห้าหน่วยงานที่ใช้ทดสอบแชตบอต คือ กรมสรรพากร กรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ กรมการปกครอง สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา และกรมที่ดิน ต้นแบบนี้เปิดตัวในงานสัมมนา “AI for Public Sector: AI-Driven Government Services” เมื่อ 6 สิงหาคม 2569 ที่โรงแรมอีสติน แกรนด์ พญาไท ซึ่งนายปกรณ์ นิลประพันธ์ รองนายกรัฐมนตรี เป็นประธาน และ ก.พ.ร. สวทช. และสำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (DGA) ประกาศความร่วมมือ 3 ฝ่าย
ข่าวของเนคเทคระบุว่ารองนายกรัฐมนตรีเน้นในปาฐกถาว่าการใช้ AI ของรัฐต้องคำนึงถึงความปลอดภัย การคุ้มครองข้อมูล ความโปร่งใส และต้องรักษาอธิปไตยทางเทคโนโลยีและข้อมูล ส่วนข่าวของ DGA อ้างนายณัฐวัชร์ วรนพกุล รองผู้อำนวยการ DGA ว่าธรรมาภิบาลข้อมูลคือหัวใจของการใช้ AI และความรับผิดชอบสุดท้ายยังอยู่ที่คนที่ใช้งาน
ขั้นต่อไปของแนวทาง AI ภาครัฐ: Common API และ Shared Service
ที่ประชุม ก.พ.ร. ครั้งที่ 6/2569 เมื่อ 26 สิงหาคม 2569 เห็นชอบในหลักการให้พัฒนาคลัง AI และแชตบอตกลาง ต่อมาวันที่ 16 กันยายน สำนักงาน ก.พ.ร. หารือกับสำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สดช.) ซึ่งเห็นด้วยและจะสนับสนุนโครงสร้างพื้นฐานผ่านคลาวด์กลางภาครัฐ (GDCC) แนวทาง AI ภาครัฐที่เสนอ ครม. แบ่งงานเป็น 3 ส่วน
- ขยายคลัง AI เป็นแพลตฟอร์มกลาง คัดกรณีใช้งานและเครื่องมือที่พร้อมขยายผล ให้ AI Champions แบ่งปันโค้ด Prompt และ Workflow ที่นำไปใช้ซ้ำได้ และอาจต่อยอดเป็นมาตรฐานหรือเครื่องมือกลางสำหรับงานที่คล้ายกันในหลายหน่วยงาน
- ขยายแชตบอตเป็นระบบกลาง หน่วยงานที่มี AI Chatbot หรือ AI Agent อยู่แล้วเชื่อมผ่าน Common API หน่วยงานที่ยังพัฒนาเองไม่ได้ใช้ผ่านแพลตฟอร์มกลางแบบ Shared Service และระยะต่อไปอาจเชื่อมกับแอปพลิเคชันทางรัฐ เนคเทคประเมินเบื้องต้นว่าช่วยลดค่าพัฒนา AI Chatbot ได้ราวร้อยละ 75 เทียบกับแต่ละหน่วยงานพัฒนาเอง
- ผูกกับยุทธศาสตร์ AI ของประเทศ สำนักงาน ก.พ.ร. จะร่วมกับกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เนคเทค และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง กำหนดโครงสร้างพื้นฐาน ข้อมูล บุคลากร ลำดับความสำคัญ แผนงาน และตัวชี้วัด แล้วบรรจุเป็นส่วนหนึ่งของแผนปฏิบัติการด้านปัญญาประดิษฐ์แห่งชาติ
แนวทาง AI ภาครัฐสำคัญอย่างไร
มติครั้งนี้เป็นการ "รับทราบ" ไม่ใช่การอนุมัติงบประมาณใหม่ แต่ทำให้ทิศทางชัดขึ้นว่ารัฐจะไม่ให้แต่ละกรมสร้างแชตบอตของตัวเองแยกกันอีกต่อไป ตัวเลขงบ AI ปี 2570 ที่กระจายอยู่ 113 โครงการ เป็นเหตุผลที่ ก.พ.ร. ใช้สนับสนุนแนวทาง AI ภาครัฐที่เน้นของกลาง การเลือก Pathumma LLM ของเนคเทคและ GDCC เป็นฐาน ยังสอดคล้องกับเรื่องอธิปไตยทางข้อมูลที่รองนายกรัฐมนตรีย้ำในงานเปิดตัว
ผลต่อองค์กรไทย: หน่วยงานรัฐและผู้รับจ้างพัฒนาระบบ
- หน่วยงานที่กำลังเขียน TOR แชตบอตหรือ AI Agent ควรอ่านแนวทาง AI ภาครัฐและดูว่างานของตนเชื่อม Common API ของระบบกลางได้หรือไม่ ก่อนตั้งงบสร้างระบบแยก
- หน่วยงานที่มีผลงาน AI แล้ว ส่งกรณีใช้งานเข้าคลัง AI ภาครัฐ เพื่อให้หน่วยงานอื่นนำไปใช้ต่อและลดงานซ้ำ
- ผู้รับจ้างพัฒนาระบบให้รัฐ เตรียมรองรับการเชื่อมต่อกับแพลตฟอร์มกลาง มาตรฐานข้อมูล และการอ้างอิงแหล่งที่มาของคำตอบ ซึ่งแนวทางนี้ระบุไว้
- ทีมข้อมูลของหน่วยงาน ปรับปรุงฐานความรู้และข้อมูลบริการให้เป็นปัจจุบัน เพราะแชตบอตกลางดึงคำตอบจากฐานความรู้ของหน่วยงานโดยตรง
บริการของ THAI DATA CLOUD ที่เกี่ยวข้อง
หน่วยงานที่ต้องการทดลองหรือฝึกโมเดล AI ของตัวเองก่อนเชื่อมเข้าระบบกลาง ต้องมีกำลังประมวลผลที่จัดหาได้เร็วโดยไม่ต้องซื้อฮาร์ดแวร์เอง GPU Server ของ THAI DATA CLOUD ใช้ NVIDIA Tesla T4 และ V100 สำหรับงาน AI และ Deep Learning พร้อมใช้งานได้ภายในไม่กี่นาที ใน Data Center มาตรฐาน ISO 27001 (THAI DATA CLOUD เป็นผู้ดำเนินงานเว็บไซต์นี้)
ติดตามข่าวนโยบายและกฎหมายดิจิทัลได้ที่หมวดนโยบาย
ภาพบันทึก
คำถามที่พบบ่อย
แนวทาง AI ภาครัฐที่ ครม. รับทราบเมื่อ 10 พ.ย. 2569 คืออะไร?
แนวทาง AI ภาครัฐ คือแนวทางการขับเคลื่อนการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในภาครัฐที่คณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) เสนอ และคณะรัฐมนตรีรับทราบเมื่อ 10 พฤศจิกายน 2569 สาระหลักคือขยายคลัง AI ภาครัฐเป็นแพลตฟอร์มกลาง และขยายต้นแบบ AI Agentic Chatbot เป็นระบบกลางที่หน่วยงานรัฐใช้ร่วมกัน
AI Agentic Chatbot ภาครัฐตอบคำถามได้แม่นแค่ไหน?
ตามรายงานที่ ก.พ.ร. เสนอ ครม. ต้นแบบ AI Agentic Chatbot ใช้ Pathumma LLM และ Pathumma Connect ของเนคเทค ทดสอบกับข้อมูลของกรมสรรพากร กรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ กรมการปกครอง สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา และกรมที่ดิน มากกว่า 1,200 คำถาม ตอบถูกเฉลี่ยราวร้อยละ 85
หน่วยงานรัฐจะใช้แชตบอตกลางตามแนวทาง AI ภาครัฐได้อย่างไร?
แนวทาง AI ภาครัฐกำหนดว่าหน่วยงานที่มี AI Chatbot หรือ AI Agent อยู่แล้วเชื่อมต่อผ่าน Common API ส่วนหน่วยงานที่ยังพัฒนาเองไม่ได้ใช้บริการผ่านแพลตฟอร์มกลางแบบ Shared Service ระยะต่อไปอาจเชื่อมกับแอปทางรัฐ และ สดช. จะสนับสนุนโครงสร้างพื้นฐานผ่านคลาวด์กลางภาครัฐ GDCC
รัฐบาลใช้งบประมาณกับ AI ในปี 2570 เท่าไร?
การสำรวจเบื้องต้นของ ก.พ.ร. พบรายการงบประมาณที่เกี่ยวกับ AI ใน พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 ราว 2,583.3 ล้านบาท ครอบคลุม 113 โครงการหรือผลผลิตจาก 90 หน่วยงาน ซึ่งเป็นเหตุผลหนึ่งที่แนวทาง AI ภาครัฐเน้นใช้ทรัพยากรร่วมกันและลดการพัฒนาซ้ำซ้อน
แหล่งอ้างอิง
- สรุปข่าวการประชุม ครม. 10.11.69 (PDF) เรื่องที่ 9 แนวทางการขับเคลื่อนการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในภาครัฐ — สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี (thaigov.go.th)
- ระบบฐานข้อมูล AI ภาครัฐ — สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ
- รัฐบาลผนึกกำลัง สวทช.-ก.พ.ร.-DGA ประกาศขับเคลื่อน “AI-Driven Government Services” พร้อมเปิดตัว “AI Agentic Chatbot” — NECTEC
- DGA ผสานพลัง ก.พ.ร.-สวทช. เดินหน้าตามนโยบายรัฐบาลเพื่อก้าวสู่ AI ยุคใหม่ ยกระดับภาครัฐไทย ให้บริการประชาชน — สำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (องค์การมหาชน)
บุคคล องค์กร และสถานที่ในข่าวนี้
เลือกชื่อเพื่ออ่านข่าวทั้งหมดที่กล่าวถึง ตัวเลขคือจำนวนข่าว
พบข้อมูลคลาดเคลื่อน? แจ้งกองบรรณาธิการ