ข้ามไปยังเนื้อหา
Policy & Lawคู่มือ

จัดซื้อคลาวด์ภาครัฐปี 2570 ทำอย่างไร เทียบ GDCC บัญชีบริการดิจิทัล และ e-GP

จัดซื้อคลาวด์ภาครัฐปีงบ 2570 มีงบราว 8,480 ล้านบาท หน่วยงานมี 3 เส้นทางหลักคือ GDCC บัญชีบริการดิจิทัล และ e-GP คู่มือนี้สรุปขั้นตอนตั้งแต่จำแนกระบบถึงเขียน TOR

โดย กองบรรณาธิการ THAI DATA อ่าน 7 นาที

แชร์FacebookXLINELinkedIn
ผู้ร่วมงาน GOV Cloud 2025 ยืนเรียงแถวบนเวทีหน้าจอ GDCC Open Data โดยมีป้าย GDCC ด้านหน้า งานนี้เกี่ยวกับการจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐตามนโยบาย Cloud First
งาน GOV Cloud 2025 เปิดตัว GDCC Open Data ณ NT Auditorium ภาพจาก NT ภาพ: NT (บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน))

สรุปประเด็นสำคัญ

  • จัดซื้อคลาวด์ภาครัฐปีงบประมาณ 2570 มีงบรวมราว 8,480 ล้านบาท ตามการรวบรวมของฐานเศรษฐกิจ เป็นงบ GDCC 4,980 ล้านบาท และงบคลาวด์กับดาต้าเซ็นเตอร์ของหน่วยงานอื่นราว 3,500 ล้านบาท
  • งบ GDCC เพิ่มจาก 1,600 ล้านบาท ในปี 2568 เป็น 2,200 ล้านบาทในปี 2569 และกระทรวงดีอีคาดว่าการจัดหาแบบรวมศูนย์ปี 2570 จะประหยัดได้ไม่น้อยกว่า 30% หรือกว่า 2,134 ล้านบาท
  • ตั้งแต่ 1 ตุลาคม 2569 กรมบัญชีกลางให้การจัดซื้อด้วยวิธีคัดเลือกและวิธีเฉพาะเจาะจงทำผ่าน e-GP ตั้งแต่เชิญชวนถึงพิจารณาผล ตามหนังสือ ว 714
  • บัญชีบริการดิจิทัลของ depa รองรับด้วยกฎกระทรวงฉบับที่ 4 พ.ศ. 2566 ซึ่งมีผล 6 กันยายน 2566 และผู้ซื้อค้นรายการได้บนแพลตฟอร์ม TECHHUNT
  • ก่อนเขียน TOR หน่วยงานควรจำแนกระบบ 3 ระดับ ตามมาตรฐานคลาวด์ของ สกมช. ที่มีผลตั้งแต่ 10 กันยายน 2569

จัดซื้อคลาวด์ภาครัฐคือการที่หน่วยงานของรัฐจัดหาบริการคลาวด์ด้วยงบประมาณแผ่นดิน ปีงบประมาณ 2570 มีงบรวมราว 8,480 ล้านบาท และมี 3 เส้นทางหลัก ได้แก่ คลาวด์กลาง GDCC บัญชีบริการดิจิทัลของ depa และการจัดซื้อจากผู้ให้บริการผ่าน e-GP ซึ่งตั้งแต่ 1 ตุลาคม 2569 ใช้กับวิธีคัดเลือกและวิธีเฉพาะเจาะจงด้วย

จัดซื้อคลาวด์ภาครัฐปี 2570 ใหญ่แค่ไหน

ฐานเศรษฐกิจรวบรวมคำของบในปีงบประมาณ 2570 ไว้เมื่อกรกฎาคม 2569 ว่างบด้านดิจิทัลรวมราว 33,000 ล้านบาท เพิ่มขึ้นราว 28% จากปีก่อน โครงการ GDCC ของสำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สดช.) ได้ 4,980 ล้านบาท และหน่วยงานอื่นตั้งงบคลาวด์และดาต้าเซ็นเตอร์รวมกันอีกราว 3,500 ล้านบาท ตัวเลขนี้มาจากเอกสารชั้นพิจารณางบประมาณ วงเงินที่ใช้จริงอาจต่างออกไป

ปีงบประมาณ งบ GDCC (ล้านบาท)
2568 1,600
2569 2,200
2570 4,980
กราฟแท่งงบ GDCC ปีงบประมาณ 2568 จำนวน 1,600 ล้านบาท ปี 2569 จำนวน 2,200 ล้านบาท และปี 2570 จำนวน 4,980 ล้านบาท
งบโครงการ GDCC ปีงบประมาณ 2568 ถึง 2570 ภาพ: THAI DATA (ข้อมูล: ฐานเศรษฐกิจ)

งบรายกระทรวงช่วยให้เห็นภาพการจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐชัดขึ้น เอกสารงบประมาณที่ฐานเศรษฐกิจอ้างระบุว่ากระทรวงสาธารณสุขมีงบใช้บริการคลาวด์โดยตรง 108.10 ล้านบาท ในจำนวนนี้ 101.53 ล้านบาทอยู่ที่สำนักงานปลัดกระทรวง สำหรับค่าบริการ IaaS, PaaS และ SaaS

ด้านการใช้งานที่อยู่เบื้องหลังการจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดีอีระบุเมื่อ 21 สิงหาคม 2569 ว่า GDCC รองรับกว่า 4,000 ระบบงาน และประเมินว่าการจัดหาแบบรวมศูนย์ในปี 2570 จะประหยัดงบได้ไม่น้อยกว่า 30% หรือกว่า 2,134 ล้านบาท

ผู้บรรยายยืนบนเวทีหน้าจอข้อความ GDCC Open Data for Cloud First Policy
เวทีงาน GOV Cloud 2025 ซึ่งกระทรวงดีอี สดช. และ NT เปิดตัว GDCC Open Data ตามนโยบาย Cloud First ภาพ: NT (บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน))

จัดซื้อคลาวด์ภาครัฐมีกี่เส้นทาง

ทั้ง 3 เส้นทางของการจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐไม่ได้ทดแทนกันทุกกรณี การเลือกขึ้นกับแหล่งงบ ระดับผลกระทบของระบบ และว่ามีบริการที่ตรงอยู่แล้วหรือไม่

ประเด็น GDCC บัญชีบริการดิจิทัล จัดซื้อทั่วไปผ่าน e-GP
ผู้ดูแล สดช. โดยมี NT เป็นผู้ให้บริการหลัก depa หน่วยงานเจ้าของโครงการ ภายใต้กรมบัญชีกลาง
สิ่งที่ซื้อได้ IaaS, PaaS, SaaS บนคลาวด์กลาง สินค้าและบริการดิจิทัลของผู้ประกอบการไทยที่ขึ้นทะเบียน บริการตาม TOR ของหน่วยงาน
ค้นหาจากที่ไหน ติดต่อผ่านโครงการ GDCC TECHHUNT และชุดข้อมูลของ depa Open Data ประกาศของหน่วยงาน
จุดแข็ง รวมศูนย์และเชื่อมนโยบาย Cloud First ใช้กฎกระทรวงส่งเสริมพัสดุดิจิทัล กำหนดสเปกได้ตรงงาน
สิ่งที่ต้องตรวจ เงื่อนไขของงบ และบริการที่มี รายการและราคาที่ขึ้นทะเบียน ความซ้ำซ้อนและการแข่งขันที่เป็นธรรม

พันธมิตรใน GDCC ตามการรายงานของฐานเศรษฐกิจมีทั้ง Alibaba Cloud, AWS, CloudHM, Huawei, INET, NIPA Cloud, Microsoft และ Oracle ร่วมกับ NT

บัญชีบริการดิจิทัลมีฐานจากกฎกระทรวงกำหนดพัสดุและวิธีการจัดซื้อจัดจ้างพัสดุที่รัฐต้องการส่งเสริมหรือสนับสนุน (ฉบับที่ 4) พ.ศ. 2566 ซึ่งกำหนดให้พัสดุส่งเสริมดิจิทัลเป็นพัสดุที่รัฐต้องการส่งเสริม หน้าเว็บ depa ยังมีแท็บ TOR Template สำหรับผู้เขียนขอบเขตงาน

ภาพหน้าจอหน้าบัญชีบริการดิจิทัลบนเว็บไซต์ depa ซึ่งเป็นหนึ่งในเส้นทางจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐ แสดงข่าวกฎกระทรวงฉบับที่ 4 พ.ศ. 2566
หน้าบัญชีบริการดิจิทัลบนเว็บ depa แสดงกฎกระทรวงและคุณสมบัติผู้ขึ้นทะเบียน ภาพ: depa (ภาพหน้าจอ)

ขั้นตอนเตรียมงานจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐ

ขั้นตอนที่ 1: จำแนกระบบก่อนเลือกเส้นทาง

การจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐไม่ควรเริ่มจากราคา แต่เริ่มจากระดับผลกระทบ มาตรฐานคลาวด์ สกมช. ซึ่งมีผล 10 กันยายน 2569 ให้จำแนกข้อมูลหรือระบบเป็นต่ำ กลาง สูง โดยดูผลต่อความลับ ความถูกต้อง และความพร้อมใช้งาน ระบบบริการประชาชนและข้อมูลส่วนบุคคลทั่วไปจัดเป็นระดับกลาง ระบบระดับสูงต้องการมาตรการเข้มกว่า ดังนั้นควรทำขั้นนี้ก่อนกำหนดสเปก

ขั้นตอนที่ 2: ตรวจว่ามีบริการพร้อมใช้อยู่แล้วหรือไม่

ก่อนเริ่มจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐหรือตั้งโครงการพัฒนาระบบใหม่ ให้ตรวจ GDCC รายการใน TECHHUNT และบริการของ DGA คณะกรรมาธิการการสื่อสารฯ ของสภาระบุเมื่อ 1 ตุลาคม 2569 ว่าบางหน่วยงานเลือกพัฒนาซอฟต์แวร์ใหม่แทนการใช้บริการที่มีอยู่ จึงเกิดการลงทุนซ้ำซ้อน การบันทึกผลการตรวจไว้จะช่วยตอบคำถามของสำนักงบประมาณและผู้ตรวจในภายหลัง

ขั้นตอนที่ 3: เลือกวิธีจัดซื้อร่วมกับเจ้าหน้าที่พัสดุ

วิธีจัดซื้อขึ้นกับวงเงิน ลักษณะงาน และระเบียบที่หน่วยงานใช้ จึงควรให้เจ้าหน้าที่พัสดุตรวจก่อน สิ่งที่เปลี่ยนในการจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐรอบนี้คือหนังสือ ด่วนที่สุด ที่ กค (กวจ) 0405.4/ว 714 ลงวันที่ 16 กันยายน 2569 ซึ่งให้วิธีคัดเลือกและวิธีเฉพาะเจาะจงทำผ่าน e-GP ตั้งแต่การเชิญชวน การยื่นซอง ไปจนถึงการพิจารณาผล เริ่ม 1 ตุลาคม 2569 ครอบคลุมทุกหน่วยงานของรัฐ

หน่วยงานที่ได้รับงบภายใต้แผนงานบูรณาการรัฐบาลดิจิทัลควรติดตามแนวทางของ DGA ด้วย เมื่อ 9 ตุลาคม 2569 DGA จัดอบรมการจัดซื้อจัดจ้างโครงการดิจิทัลให้ 92 หน่วยงาน มีผู้เข้าร่วมเกือบ 400 คน โดยมีผู้อำนวยการกองการพัสดุภาครัฐ กรมบัญชีกลาง เป็นวิทยากร

เขียน TOR และสัญญาจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐ

ขั้นตอนที่ 4: เขียน TOR ให้ตรวจได้

TOR ของงานจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐควรเขียนเป็นผลลัพธ์ที่วัดได้ และไม่ระบุยี่ห้อโดยไม่จำเป็น รายการที่ควรมีคือ

  • ระดับผลกระทบของระบบ และหลักฐานด้านความปลอดภัยที่ต้องการ
  • ที่ตั้งข้อมูล การสำรองข้อมูล และเป้าหมายการกู้คืน
  • SLA ความรับผิดชอบร่วม และการรายงานเหตุ
  • การเก็บ log และการเชื่อมกับ SOC ของหน่วยงาน
  • ข้อกำหนดตามมาตรฐานคลาวด์และ WSS 1.0 เมื่อระบบมีเว็บไซต์ เพราะเลขาธิการ สกมช. ระบุว่าเอกชนที่รับงานรัฐต้องมีมาตรฐานเหล่านี้ในเงื่อนไขจัดซื้อจัดจ้าง
  • หน้าที่ด้าน PDPA เมื่อผู้ให้บริการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคลแทนหน่วยงาน

ขั้นตอนที่ 5: วางแผนการออกจากบริการตั้งแต่วันแรก

สัญญาคลาวด์ทุกฉบับมีวันสิ้นสุด จึงควรกำหนดตั้งแต่ต้นว่าเมื่อสิ้นสัญญาจะได้ข้อมูลคืนในรูปแบบใด ภายในกี่วัน ผู้ให้บริการลบข้อมูลอย่างไร และมีค่าใช้จ่ายในการย้ายออกเท่าไร ข้อเหล่านี้เป็นต้นทุนจริงของงานจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐเมื่อเปลี่ยนผู้ให้บริการในรอบถัดไป

เลือกเส้นทางจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐตามระดับระบบ

ตารางนี้เป็นแนวคิดเบื้องต้นของกองบรรณาธิการเพื่อช่วยตั้งคำถาม ไม่ใช่ระเบียบ และไม่แทนการตัดสินของเจ้าหน้าที่พัสดุ

ระดับผลกระทบ ตัวอย่างงาน คำถามที่ควรตอบก่อนเลือก
ต่ำ เว็บข้อมูลทั่วไป ระบบทดสอบที่ไม่มีข้อมูลส่วนบุคคล มีบริการพร้อมใช้บน GDCC หรือ TECHHUNT หรือไม่ และจำเป็นต้องมีระบบแยกหรือเปล่า
กลาง ระบบบริการประชาชน ข้อมูลส่วนบุคคลทั่วไป ใครรับผิดชอบการสำรองข้อมูล การรายงานเหตุ และการปฏิบัติตาม PDPA
สูง ระบบของ CII ข้อมูลอ่อนไหวสูง มีหลักฐานการตรวจใดรองรับ ข้อมูลอยู่ที่ใด และใครเข้าถึงได้

เมื่อเทียบข้อเสนอ ควรเทียบต้นทุนตลอดอายุสัญญาแทนค่าเช่ารายเดือน โดยรวมค่าเก็บข้อมูล ค่ารับส่งข้อมูล ค่าสำรอง ค่าดูแลระบบ และค่าย้ายออก ถ้าหน่วยงานไม่มีคนดูแลคลาวด์เอง ควรรวมค่าบริการดูแลระบบไว้ในขอบเขตงานตั้งแต่ต้น เพราะ พล.อ.ต.อมร ชมเชย เลขาธิการ สกมช. เตือนว่าการตั้งค่าผิดและการไม่มีคนเข้าใจระบบก็เป็นช่องโหว่ได้

สิ่งที่จะเปลี่ยนในการจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐ

3 เรื่องที่หน่วยงานและผู้ขายควรจับตา

  • National Cloud กระทรวงดีอีตั้งเป้ายกระดับ GDCC ผ่านการจัดหาแบบรวมศูนย์ พร้อมเพิ่ม GPU ใน IaaS และตัวเลือก PaaS กับ SaaS
  • แคตตาล็อกกลาง คณะกรรมาธิการการสื่อสารฯ หารือกับ depa, DGA, NIA, สำนักงบประมาณ และกรมบัญชีกลาง เรื่องรวมบริการดิจิทัลไว้จุดเดียว และเชื่อมระบบตรวจความซ้ำซ้อนในการตั้งงบ
  • ข้อเสนอ Thailand First นางการดี เลียวไพโรจน์ รองประธานคณะกรรมาธิการฯ เสนอให้ทุกโครงการดิจิทัลตรวจบัญชีบริการดิจิทัลก่อน และชี้แจงเป็นหนังสือหากไม่เลือกใช้ ซึ่งยังเป็นข้อเสนอ ไม่ใช่ระเบียบ
กราฟแท่งงบคลาวด์ภาครัฐปี 2570: โครงการ GDCC 4,980 ล้านบาท และหน่วยงานอื่นประมาณ 3,500 ล้านบาท รวมราว 8,480 ล้านบาท
งบคลาวด์ภาครัฐปี 2570 แบ่งตาม GDCC และหน่วยงานอื่น ภาพ: THAI DATA (ข้อมูล: ฐานเศรษฐกิจ)

ผู้ให้บริการที่จะขายคลาวด์ให้รัฐควรเตรียมอะไร

  • ลงทะเบียนและซ้อมใช้ e-GP เพราะงานจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐด้วยวิธีคัดเลือกและเฉพาะเจาะจงต้องผ่านระบบนี้แล้ว
  • ตรวจคุณสมบัติบัญชีบริการดิจิทัล depa กำหนดให้เป็นนิติบุคคลไทยที่มีสำนักงานในไทย มีวัตถุประสงค์ด้านซอฟต์แวร์ SaaS ฮาร์ดแวร์หรืออุปกรณ์อัจฉริยะ มีมาตรฐานที่ยังไม่หมดอายุ และไม่ถูกแจ้งเวียนเป็นผู้ทิ้งงาน
  • เตรียมเอกสารตามมาตรฐาน สกมช. ทั้งสถาปัตยกรรม Statement of Applicability แผน BCP/DR และเงื่อนไขความรับผิดชอบร่วม

บริการของ THAI DATA CLOUD ที่เกี่ยวข้อง

หน่วยงานที่กำลังเขียน TOR ปีงบ 2570 ควรมีทางเลือกที่ตรวจสอบได้ทั้งเรื่องที่ตั้งข้อมูลและวิธีจัดซื้อ Government Cloud ของ THAI DATA CLOUD เก็บข้อมูลในไทย ได้มาตรฐาน ISO 27001 และ ISO 22301 รองรับนโยบาย Cloud First, PDPA และ พ.ร.บ.ไซเบอร์ฯ และจัดซื้อผ่านบัญชีบริการดิจิทัลได้ (THAI DATA CLOUD เป็นผู้ดำเนินงานเว็บไซต์นี้)

ติดตามกฎหมายและนโยบายดิจิทัลอื่นได้ที่หมวดนโยบาย

ภาพบันทึก

ผู้ร่วมงาน GOV Cloud 2025 ยืนเรียงแถวบนเวทีหน้าจอ GDCC Open Data โดยมีป้าย GDCC ด้านหน้า งานนี้เกี่ยวกับการจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐตามนโยบาย Cloud First
ผู้เข้าร่วมงาน GOV Cloud 2025 บนเวทีหน้าป้าย GDCC ณ NT Auditorium ภาพ: NT (บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน))
ผู้บริหาร 7 คนชูนิ้วโป้งหน้าฉากสีเขียวของงาน GDCC Open Data
ผู้บริหารหน้าฉากงานเปิดตัว GDCC Open Data ภาพ: NT (บริษัท โทรคมนาคมแห่งชาติ จำกัด (มหาชน))

คำถามที่พบบ่อย

จัดซื้อคลาวด์ภาครัฐทำผ่านช่องทางใดได้บ้าง?

จัดซื้อคลาวด์ภาครัฐมี 3 เส้นทางหลัก คือใช้คลาวด์กลาง GDCC ซื้อจากรายการในบัญชีบริการดิจิทัลของ depa และจัดซื้อจากผู้ให้บริการตามวิธีในกฎหมายจัดซื้อจัดจ้างผ่านระบบ e-GP หน่วยงานควรตรวจเงื่อนไขของแหล่งงบประมาณ และปรึกษาเจ้าหน้าที่พัสดุก่อนเลือกเส้นทาง

หน่วยงานรัฐต้องใช้ GDCC เท่านั้นหรือไม่?

แหล่งที่เราตรวจไม่ได้ระบุว่าทุกระบบต้องอยู่บน GDCC และงบปี 2570 ยังมีคลาวด์กับดาต้าเซ็นเตอร์นอก GDCC ราว 3,500 ล้านบาท แต่กระทรวงดีอีตั้งเป้าจัดหาแบบรวมศูนย์สู่ National Cloud หน่วยงานจึงควรตรวจเงื่อนไขของงบที่ได้รับก่อนเสมอ

ระบบ e-GP เกี่ยวกับการจัดซื้อคลาวด์ภาครัฐอย่างไรตั้งแต่ตุลาคม 2569?

หนังสือ ว 714 ลงวันที่ 16 กันยายน 2569 ให้หน่วยงานของรัฐใช้ e-GP กับวิธีคัดเลือกและวิธีเฉพาะเจาะจง ตั้งแต่การเชิญชวน การยื่นซอง ถึงการพิจารณาผล เริ่ม 1 ตุลาคม 2569 ผู้ขายคลาวด์จึงต้องพร้อมยื่นข้อเสนอผ่านระบบ ไม่ใช่ส่งเอกสารแบบเดิม

บัญชีบริการดิจิทัลคืออะไร และใครขึ้นทะเบียนได้?

บัญชีบริการดิจิทัล (Thailand Digital Catalog) คือทะเบียนสินค้าและบริการดิจิทัลของผู้ประกอบการไทยที่ depa ดูแล ผู้ขึ้นทะเบียนต้องเป็นนิติบุคคลในไทยที่มีสำนักงานในไทย ประกอบธุรกิจซอฟต์แวร์ SaaS ฮาร์ดแวร์หรืออุปกรณ์อัจฉริยะ และมีมาตรฐานที่ depa กำหนด

แหล่งอ้างอิง

  1. NT- INET ชิงเค้ก 8.5 พันล้าน งบ'คลาวด์กลางภาครัฐ'ปี 70 โตเท่าตัว — ฐานเศรษฐกิจ
  2. 'ไชยชนก' ยกระดับ National Cloud ปักหมุดรัฐบาลดิจิทัล ดัน GDCC ประหยัดงบพุ่ง 2.1 พันล้าน — ฐานเศรษฐกิจ
  3. เดินหน้า 'บัญชีบริการดิจิทัล' เต็มตัว หลังราชกิจจานุเบกษา เผยแพร่กฎกระทรวง — สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล (depa)
  4. ว 714 แนวทางปฏิบัติการยื่นข้อเสนอโดยวิธีคัดเลือกและวิธีเฉพาะเจาะจง ผ่านระบบ e-GP — โยธาไทย
  5. DGA เสริมความรู้ 92 หน่วยงานภาครัฐ เดินหน้าขับเคลื่อนการจัดซื้อจัดจ้างโครงการดิจิทัล — สำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (DGA)
  6. กมธ.การสื่อสารฯ ผุดแคตตาล็อกกลาง รวบรวมบริการดิจิทัลของไทยไว้ในจุดเดียว — ไทยรัฐออนไลน์

บุคคล องค์กร และสถานที่ในข่าวนี้

เลือกชื่อเพื่ออ่านข่าวทั้งหมดที่กล่าวถึง ตัวเลขคือจำนวนข่าว

ผลิตภัณฑ์และเทคโนโลยี
GDCC2
กฎหมายและมาตรฐาน
PDPA242
แชร์FacebookXLINELinkedIn

พบข้อมูลคลาดเคลื่อน? แจ้งกองบรรณาธิการ